Hành động vì đô thị văn minh, an toàn, hiện đại (Bài 1): Quyết liệt lập lại trật tự đô thị từ cơ sở

Các lực lượng chức năng xã Hoằng Tiến ra quân giải tỏa hành lang khu vực biển Hải Tiến.

Cương quyết xử lý các “điểm nóng”

Thời gian qua, cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh xuất hiện tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, buôn bán; biển quảng cáo đặt sai quy định; họp chợ tự phát gây mất mỹ quan đô thị và ảnh hưởng đến trật tự an toàn giao thông. Mặc dù các lực lượng chức năng thường xuyên ra quân xử lý, song tại nhiều nơi, tình trạng tái lấn chiếm vẫn diễn ra, nhất là tại các khu vực đông dân cư, các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ và những điểm kinh doanh sầm uất. Dọc nhiều tuyến phố trung tâm, không khó để bắt gặp hình ảnh hàng quán bày bán tràn xuống vỉa hè, xe máy dựng kín lối đi bộ, mái che, biển quảng cáo che khuất tầm nhìn người tham gia giao thông. Thực tế đó không chỉ gây mất mỹ quan đô thị mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt của người dân.

Là phường trung tâm của tỉnh Thanh Hóa, nơi tập trung nhiều cơ quan hành chính, trung tâm thương mại, dịch vụ và các tuyến giao thông huyết mạch, phường Hạc Thành được xác định là địa bàn trọng điểm trong công tác xây dựng nếp sống văn minh đô thị. Vì vậy, việc lập lại TTĐT, TTCC và vệ sinh môi trường không chỉ góp phần chỉnh trang diện mạo đô thị mà còn tạo dựng hình ảnh văn minh, hiện đại cho đô thị trung tâm của tỉnh. Thực hiện đợt cao điểm ra quân, UBND phường Hạc Thành đã huy động sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, các lực lượng chức năng và Nhân dân trên địa bàn. Công tác tuyên truyền, vận động được triển khai sâu rộng với nhiều hình thức linh hoạt, qua đó tạo sự đồng thuận cao trong cộng đồng dân cư.

Từ sự đồng thuận đó, người dân các khu phố đã tự giác tháo dỡ, dọn dẹp hơn 5.000 bục bệ, mái che, mái vẩy và các vật dụng lấn chiếm vỉa hè, không gian công cộng; hơn 1.500 biển quảng cáo, biển hiệu lắp đặt sai quy định được tháo bỏ. UBND phường cũng tổ chức tuyên truyền, ký cam kết đối với hơn 2.000 hộ kinh doanh thường xuyên sử dụng vỉa hè để buôn bán; đồng thời thu giữ 1.200 tang vật, công cụ vi phạm TTĐT, TTCC và vệ sinh môi trường. Đặc biệt, nhiều “điểm nóng” tồn tại kéo dài đã được xử lý dứt điểm. Trong đó, 11 điểm họp chợ trái phép như chợ Đông Vệ, chợ Bến Ngự, chợ Lò Chum, chợ Tô Vĩnh Diện, chợ Phú Thu Đông... đã được giải tỏa, chấm dứt tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, buôn bán. Không chỉ tập trung xử lý vi phạm về hạ tầng đô thị, Công an phường Hạc Thành còn tăng cường giải quyết các “điểm đen” về TTCC, duy trì xử lý dứt điểm tình trạng ăn xin, bán hàng rong, góp phần bảo đảm văn minh đô thị. Từ tháng 11/2025 đến tháng 5/2026, các lực lượng chức năng đã lập biên bản xử lý 841 trường hợp vi phạm liên quan đến sử dụng trái phép vỉa hè, TTCC và vệ sinh môi trường.

Tại xã Hoằng Tiến, nhằm lập lại trật tự hành lang giao thông và bảo đảm mỹ quan đô thị, địa phương đã xây dựng phương án cụ thể, huy động các lực lượng đồng loạt ra quân xử lý vi phạm tại các khu vực phức tạp như chợ tự phát ngã 5 Hoằng Tiến, chợ cóc Đại Trường, chợ Hón, Khu Du lịch biển Hải Tiến, các tuyến đường trung tâm và khu vực trước cổng trường học. Theo Thượng tá Nguyễn Thế Vượng, Trưởng Công an xã Hoằng Tiến: “Với phương châm “làm đến đâu dứt điểm đến đó”, lực lượng công an xã đã phối hợp tập trung giải tỏa các trường hợp lấn chiếm vỉa hè, lòng đường để kinh doanh; tháo dỡ mái che, lều quán, biển quảng cáo đặt sai quy định gây cản trở giao thông và mất mỹ quan đô thị. Đối với các trường hợp cố tình vi phạm hoặc tái phạm nhiều lần, lực lượng chức năng kiên quyết tạm giữ tang vật, phương tiện, đồng thời đề xuất đình chỉ hoạt động hoặc rút giấy phép kinh doanh nếu không chấp hành sau khi đã được nhắc nhở”.

Không chỉ ở cấp xã, phường, các ngành chức năng cấp tỉnh cũng đang tăng tốc xử lý các tồn tại liên quan đến hạ tầng giao thông và hành lang an toàn đường bộ. Từ đầu năm 2026 đến nay, Sở Xây dựng đã phối hợp với các địa phương xử lý 131 điểm tiềm ẩn tai nạn giao thông trên các tuyến quốc lộ, đường tỉnh và xử lý 23 trường hợp vi phạm hành lang an toàn giao thông đường bộ.

Tinh thần “không có vùng cấm”

Điểm khác biệt của đợt cao điểm lập lại TTĐT, TTCC lần này là không triển khai theo kiểu xử lý riêng lẻ, manh mún mà tổ chức đồng loạt trên phạm vi toàn tỉnh với tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm”. Theo đó, đợt thiết lập lại TTĐT, TTCC được chia làm các giai đoạn từ chuẩn bị, cao điểm ra quân đến củng cố duy trì. Trong đó, giai đoạn cao điểm diễn ra từ ngày 21/5 đến hết ngày 30/7/2026, tập trung xử lý triệt để các điểm vi phạm tồn tại kéo dài, các khu vực phức tạp về TTĐT, TTCC. Đáng chú ý, các địa phương triển khai thực hiện với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, đặc biệt trong những ngày đầu ra quân nhằm tạo chuyển biến mạnh mẽ và nâng cao ý thức chấp hành của người dân.

Lực lượng chức năng phường Hạc Thành ra quân giải tỏa các công trình lấn chiếm quanh khu vực Hồ Thành.

Theo ghi nhận thực tế tại nhiều địa phương, ngay sau lễ phát động, các lực lượng công an, dân quân, đoàn thanh niên, tổ an ninh trật tự cơ sở, tổ dân phố... đã đồng loạt xuống đường triển khai nhiệm vụ. Loa truyền thanh tại nhiều tuyến phố liên tục phát nội dung tuyên truyền, vận động người dân tự giác tháo dỡ mái che, biển quảng cáo, di chuyển vật dụng lấn chiếm vỉa hè. Điểm đáng ghi nhận là nhiều địa phương đã thay đổi cách làm. Thay vì “ra quân rầm rộ rồi để đó”, UBND các xã, phường phân công cụ thể từng lực lượng phụ trách từng tuyến phố, từng khu vực; đồng thời duy trì kiểm tra thường xuyên để xử lý ngay từ khi mới phát sinh vi phạm. Ông Lê Thế Trường, tổ trưởng Tổ an ninh trật tự phố Đông Phát 2, phường Hạc Thành, cho rằng: “Điều quan trọng nhất là việc duy trì thường xuyên sau giải tỏa. Nếu buông lỏng quản lý, tình trạng tái lấn chiếm sẽ nhanh chóng tái diễn. Vì vậy, khu dân cư chúng tôi đã đưa nội dung giữ gìn TTĐT vào tiêu chí bình xét gia đình văn hóa, khu phố văn minh nhằm nâng cao ý thức tự giác của người dân”.

Theo chỉ đạo của UBND tỉnh, chủ tịch UBND cấp xã, phường phải trực tiếp chịu trách nhiệm trong công tác bảo đảm TTĐT, TTCC trên địa bàn; đồng thời trực tiếp chỉ đạo kiểm tra, xử lý dứt điểm các hành vi lấn chiếm lòng, lề đường, hành lang an toàn giao thông. Đây được xem là điểm mới thể hiện rõ trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác quản lý đô thị. Chủ tịch UBND xã Vạn Lộc, Lê Ngọc Hưng cho biết: “Đợt cao điểm lần này không chỉ là xử lý vi phạm mà còn hướng tới thay đổi nhận thức của người dân. Chính quyền cơ sở phải thực sự bám địa bàn, tăng cường đối thoại để vừa tuyên truyền, vận động, vừa xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm”.

Cùng với sự vào cuộc của chính quyền cơ sở, lực lượng công an được xác định giữ vai trò nòng cốt trong triển khai cao điểm. Công an tỉnh chỉ đạo công an cấp xã rà soát, lập danh sách các địa bàn phức tạp, các đối tượng thường xuyên vi phạm; xây dựng phương án xử lý cụ thể với yêu cầu “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả”. Trong đợt thực hiện cao điểm, các lực lượng không chỉ tập trung xử lý vi phạm về TTĐT mà còn kết hợp tổng vệ sinh môi trường, thu gom rác thải, chỉnh trang cảnh quan tại các tuyến đường, khu dân cư. Nhiều tuyến phố sau khi được sắp xếp lại trở nên thông thoáng hơn, vỉa hè sạch sẽ hơn, tạo diện mạo khang trang cho đô thị. Đặc biệt, phường Hạc Thành được lựa chọn tổ chức lễ ra quân điểm toàn tỉnh. Ngay sau lễ phát động, các lực lượng chức năng đã triển khai đồng bộ việc tuyên truyền, kiểm tra và xử lý vi phạm tại các tuyến phố trọng điểm, tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ đến các địa phương khác.

Việc thiết lập lại TTĐT, TTCC lần này không đơn thuần là một chiến dịch ngắn hạn mà đang hướng tới mục tiêu lâu dài là xây dựng nếp sống văn minh đô thị từ ý thức của mỗi người dân và trách nhiệm của từng cấp chính quyền. Khi các tuyến phố thông thoáng hơn, vỉa hè được trả lại cho người đi bộ, cảnh quan môi trường sạch đẹp hơn cũng là lúc hình ảnh đô thị Thanh Hóa từng bước trở nên văn minh, an toàn và hiện đại hơn trong mắt người dân và du khách.

Bài và ảnh: Lê Hợi

(Còn nữa)