Hạnh phúc của Nhân dân - sợi chỉ đỏ qua hai kỷ nguyên

Từ mùa Thu độc lập đến khát vọng về một cuộc sống hạnh phúc

Mỗi độ Thu về, ký ức về mùa Thu năm 1945 lại ngân lên trong tâm thức dân tộc. Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, chính thức tuyên bố với quốc dân đồng bào và cộng đồng quốc tế sự ra đời của một nước Việt Nam độc lập, mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc.

Đằng sau hai chữ “độc lập” là khát vọng sống của cả một dân tộc đã trải qua gần một thế kỷ mất nước; đằng sau hai chữ “tự do” là mong ước giản dị của hàng triệu con người được làm chủ vận mệnh của mình, được sống một cuộc đời không còn áp bức, đói nghèo và nô lệ. Bởi thế, nói về Cách mạng tháng Tám là nói về một cuộc cách mạng vì con người. Độc lập không phải đích đến cuối cùng. Độc lập phải mở đường cho Nhân dân được sống, được làm chủ và xây dựng cuộc sống tốt đẹp hơn.

Từ một thuộc địa bị áp bức, Việt Nam bước lên vị thế một quốc gia độc lập, có chủ quyền. Nhưng để giữ được nền độc lập ấy, Nhân dân ta tiếp tục trải qua những cuộc kháng chiến trường kỳ, gian khổ, hy sinh. Mùa Xuân năm 1975, Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng, miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất, cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Mục tiêu chiến lược của kỷ nguyên độc lập, tự do được hoàn thành trọn vẹn.

Nếu mùa Thu 1945 trả lại cho Nhân dân quyền làm chủ đất nước thì mùa Xuân 1975 mở ra không gian lịch sử mới để cả dân tộc cùng xây dựng cuộc sống hòa bình, thống nhất. Đến năm 1986, công cuộc đổi mới tiếp tục mở thêm một cánh cửa. Gần 40 năm đổi mới là một hành trình mà ở đó, khát vọng phát triển từng bước được chuyển hóa thành những thành quả cụ thể. Từ một nền kinh tế khủng hoảng, thu nhập bình quân giai đoạn 1975 - 1985 chỉ khoảng 125 - 200 USD/người/năm, lạm phát tháng 12.1986 lên tới 774,7%, Việt Nam đã vươn lên nhóm nước có thu nhập trung bình, hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới. Trong 30 năm đầu đổi mới, GDP tăng bình quân gần 7%/năm; giai đoạn 2016 - 2025, quy mô nền kinh tế vượt 510 tỷ USD, thu nhập bình quân đầu người vượt 5.000USD.

Tổ giám sát số 3 HĐND tỉnh Bắc Ninh về việc triển khai, cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị trao đổi tại Trung tâm phục vụ hành chính công phường Nếnh. Ảnh: Vân Anh

Những con số ấy, nếu nhìn từ góc độ kinh tế, là những thành tựu đáng ghi nhận. Nhưng nếu nhìn từ góc độ Nhân dân, ý nghĩa của đổi mới còn nằm ở những điều gần gũi hơn: những mái nhà được xây dựng kiên cố hơn, những con đường được mở rộng, trẻ em được đến trường, người bệnh được tiếp cận dịch vụ y tế, người lao động có thêm cơ hội việc làm, hàng triệu gia đình từng bước thoát nghèo và có điều kiện vươn lên. Tỷ lệ hộ nghèo đã giảm mạnh từ trên 50% vào đầu những năm 1990 xuống dưới 3% theo chuẩn nghèo đa chiều; hệ thống an sinh xã hội ngày càng hoàn thiện; tuổi thọ, trình độ giáo dục, khả năng tiếp cận y tế được nâng lên; tầng lớp trung lưu tăng nhanh.

Đó chính là cách một khát vọng lớn của cách mạng đi vào đời sống: độc lập được chuyển hóa thành phát triển; phát triển được chuyển hóa thành chất lượng cuộc sống; và chất lượng cuộc sống được nâng lên thành hạnh phúc của Nhân dân.

Nhân dân là động lực, nguồn lực của phát triển

Nếu Cách mạng tháng Tám năm 1945 đặt nền móng cho một kỷ nguyên độc lập, tự do, thì những thành tựu của công cuộc đổi mới đã tạo nên thế và lực để Việt Nam bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Kỷ nguyên mới phải là sự chuyển biến về chất của trình độ phát triển, trong đó nội lực, thời cơ và khát vọng phát triển của đất nước hội tụ. Đặc biệt, thành quả phát triển phải được đo bằng chính chất lượng cuộc sống và hạnh phúc của Nhân dân.

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đặt ra những mục tiêu cụ thể đến năm 2030: GDP bình quân đầu người khoảng 8.500USD; HDI khoảng 0,8; tuổi thọ trung bình khoảng 75,5 tuổi, trong đó thời gian sống khỏe mạnh tối thiểu 68 năm; tỷ lệ hộ nghèo giảm 1 - 1,5 điểm phần trăm mỗi năm; phấn đấu đưa Việt Nam vào nhóm 40 quốc gia có chỉ số hạnh phúc cao nhất thế giới. Điều đó cho thấy, một quốc gia hùng cường không chỉ được đo bằng quy mô GDP, mà còn bằng sức khỏe, tri thức, văn hóa, môi trường sống và cơ hội phát triển của mỗi người dân.

Mục tiêu ấy được cụ thể hóa trong các nghị quyết chiến lược của Trung ương. Nghị quyết số 71-NQ/TW chú trọng mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục công bằng, nâng cao chất lượng giáo dục; Nghị quyết số 72-NQ/TW hướng tới chăm sóc sức khỏe toàn diện, giảm gánh nặng chi phí y tế; Nghị quyết số 80-NQ/TW xác định con người là trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển văn hóa. Cùng với đó là những đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, kinh tế tư nhân, kinh tế nhà nước và an ninh năng lượng. Tất cả cùng hội tụ ở một điểm: Nhân dân là trung tâm, là chủ thể, là mục tiêu, là động lực và nguồn lực của phát triển.

Hạnh phúc vì thế không còn là một khái niệm trừu tượng. Đó là khi người dân được chăm sóc sức khỏe tốt hơn, con em được học tập trong nền giáo dục tiến bộ, người lao động có việc làm và thu nhập ổn định, người yếu thế được quan tâm; mỗi người có cơ hội học tập, sáng tạo, cống hiến và thụ hưởng thành quả phát triển. Hạnh phúc còn là khi tiếng nói của người dân được lắng nghe, quyền làm chủ được tôn trọng và chính quyền thực sự gần dân, phục vụ dân.

Hạnh phúc của Nhân dân - đích đến của kỷ nguyên mới

Trong dòng chảy ấy, việc vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1/7/2025 cũng phải được nhìn từ chính lăng kính đó. Tinh gọn bộ máy, giảm tầng nấc trung gian, tăng tính tự chủ, trách nhiệm giải trình và nâng cao chất lượng dịch vụ công không phải chỉ để thay đổi cách tổ chức bộ máy, mà sau cùng phải trả lời bằng một câu hỏi giản dị: người dân có được phục vụ tốt hơn không? Một nền hành chính hiện đại phải bắt đầu từ những việc rất cụ thể: thủ tục nhanh hơn, minh bạch hơn; cán bộ sát dân hơn, hiểu dân hơn; những phản ánh, kiến nghị của người dân được tiếp nhận và xử lý đến cùng. Khi mỗi quyết định hành chính tạo ra một thay đổi tích cực trong đời sống, khi mỗi cán bộ coi phục vụ Nhân dân là trách nhiệm và danh dự, tinh thần cách mạng của mùa Thu năm 1945 đang tiếp tục được nối dài trong một hình hài mới.

Từ “độc lập, tự do” của mùa Thu năm 1945 đến khát vọng vươn mình trong kỷ nguyên mới là một hành trình xuyên suốt, lấy Nhân dân làm trung tâm và mục tiêu cao nhất. Hơn 80 năm trước, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: “Tôi chỉ có một ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành”.

Từ khát vọng ấy, hành trình cách mạng hôm nay tiếp tục hướng tới một mục tiêu ngày càng cụ thể: để mỗi người dân được sống tốt hơn, có thêm cơ hội phát triển và được thụ hưởng thành quả đổi mới. Từ Quảng trường Ba Đình năm 1945 đến những công trường, nhà máy, trường học, bệnh viện và trung tâm phục vụ Nhân dân hôm nay, hạnh phúc của Nhân dân vừa là thành quả của cách mạng, vừa là thước đo của phát triển và đích đến của kỷ nguyên vươn mình. Đó cũng là cách thiết thực nhất để viết tiếp giá trị của mùa Thu độc lập - bằng một Việt Nam ngày càng giàu mạnh, văn minh, phồn vinh và hạnh phúc.