Hạnh phúc là mục đích quan trọng hàng đầu trong quản trị giáo dục

Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Thị Hiền - Chủ tịch Hội đồng quản trị Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm (Hà Nội). Ảnh: Thiên Ân

Ngày 22/5, Hội Khuyến học Việt Nam tổ chức Hội thảo Vai trò của học tập suốt đời với việc nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân - nhiệm vụ của các cấp, các ngành, tổ chức xã hội và hội khuyến học Việt Nam.

Các chuyên gia giáo dục và Chủ tịch Hội Khuyến học địa phương cho rằng, học tập suốt đời không chỉ là yêu cầu tất yếu trong xã hội hiện đại mà còn là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng cuộc sống, bồi đắp tri thức, kỹ năng và đời sống tinh thần của mỗi người dân.

Việc xây dựng xã hội học tập, thúc đẩy văn hóa học tập thường xuyên, liên tục góp phần tạo nên những công dân chủ động, hạnh phúc, từ đó nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân và thúc đẩy sự phát triển bền vững của đất nước.

Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Thị Hiền: Chỉ số hạnh phúc là mục tiêu cốt lõi của quản trị nhà trường

Với vai trò là một nhà quản lý giáo dục, Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Thị Hiền - Chủ tịch Hội đồng quản trị Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm (Hà Nội) cho rằng, hạnh phúc không phải là khái niệm trừu tượng mà là mục đích quan trọng hàng đầu trong quản trị quốc gia cũng như quản trị giáo dục.

Học sinh Trường Tiểu học Trung Yên (Hà Nội). Ảnh: Thiên Ân

Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Thị Hiền cho biết, tại Hệ thống Giáo dục Đoàn Thị Điểm, hạnh phúc được định nghĩa và hiện thực hóa thông qua các chỉ số định lượng cụ thể:

Sự hài lòng của cộng đồng - Thước đo khách quan nhất: Thấu hiểu quan điểm của Đảng về việc lấy sự hài lòng của dân làm thước đo cao nhất, Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm thực hiện triệt để phương châm: "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng".

Sự tin tưởng và hài lòng của phụ huynh đối với chất lượng giáo dục cùng các dịch vụ học đường khép kín chính là minh chứng sống động nhất cho chỉ số hạnh phúc tại đơn vị.

Hệ thống an sinh bền vững - Nền tảng của sự an tâm: Để hệ sinh thái giáo dục vận hành hiệu quả, yếu tố con người phải được đặt ở vị trí trung tâm.

Nhà trường xác định việc giải quyết triệt để bài toán an sinh là nhiệm vụ trọng yếu thông qua các giải pháp: Chuẩn hóa chế độ thu nhập ổn định nhằm tạo động lực cống hiến; chăm sóc toàn diện sức khỏe thể chất và tinh thần cho đội ngũ; thiết lập môi trường làm việc an toàn, tin cậy cho cả người dạy và người học. Đây chính là "nền móng" vững chắc nhất để bảo đảm sự phát triển bền vững và không ngừng nâng cao chất lượng giáo dục trong kỷ nguyên mới.

Sự tự tin thông qua việc làm chủ tri thức:Trong hệ sinh thái giáo dục của Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm, học tập không chỉ là việc tiếp nhận thông tin mà là quá trình chuyển hóa tri thức thành năng lực thực tiễn.

Khi mỗi cán bộ, giáo viên và nhân viên chủ động cập nhật kiến thức, làm chủ công nghệ và ngoại ngữ, họ sẽ tự tin hơn trong việc xử lý công việc chuyên môn. Chính sự am hiểu và thành thạo này giúp mỗi cá nhân có năng lực tự giải quyết các vấn đề phát sinh một cách khoa học, hiệu quả, từ đó gắn kết lợi ích cá nhân với sự phát triển chung của cộng đồng nhà trường. Đây là nền tảng để mỗi thành viên khẳng định giá trị bản thân và đóng góp tích cực vào mục tiêu nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân.

Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Thị Hiền cho biết, để học tập suốt đời thực sự nâng cao chỉ số hạnh phúc, Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm triển khai những mô hình mang tính hệ thống, biến tri thức thành năng suất và sự hài lòng.

Đầu tiên là chuẩn hóa giá trị phục vụ STAR tại mọi bộ phận gián tiếp: Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm xây dựng đội ngũ cán bộ, nhân viên tất cả các bộ phận theo mô hình STAR (Sáng tạo - Trách nhiệm - Ấn tượng, ân cần - Rõ ràng) với mục tiêu phấn đấu "Chủ động - Tự tin - Đúng thời gian".

Thứ hai là chủ động hội nhập và số hóa năng lực: Để hiện thực hóa mục tiêu học tập suốt đời, nhà trường không chỉ dừng lại ở việc đào tạo nội bộ mà còn mở rộng không gian học tập ra quy mô quốc tế.

Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm thường xuyên tổ chức cho đội ngũ cán bộ chủ chốt tham quan, học tập kinh nghiệm quản trị tại các nước tiên tiến; cử giáo viên tham gia các khóa đào tạo phương pháp giảng dạy hiện đại trên thế giới.

Song song với đó, nhà trường chú trọng việc tái tạo sức lao động thông qua các chương trình nghỉ hè trong và ngoài nước cho toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân viên. Đặc biệt, việc trang bị phần mềm ELSA Speak đã giúp đội ngũ chủ động cập nhật tri thức toàn cầu, kết hợp với mô hình "Ngày nói tiếng Anh" vào thứ Tư hàng tuần để tạo lập môi trường giao tiếp ngoại ngữ xuyên suốt toàn trường.

Việc làm chủ công nghệ và ngôn ngữ không chỉ giúp giảm áp lực công việc, tăng niềm vui trong lao động mà còn trực tiếp lan tỏa nguồn năng lượng tích cực, sự tự tin đến học sinh, biến nhà trường thành một cộng đồng học tập hạnh phúc.

Thứ ba là đo lường bằng chuyển biến thực tế: Trường Tiểu học Đoàn Thị Điểm kiểm chứng kết quả học tập qua sự hài lòng của phụ huynh và hiệu quả vận hành của bộ máy nhà trường trong từng khâu nhỏ nhất.

Hằng năm, nhà trường tổ chức lấy ý kiến đóng góp của cha mẹ học sinh qua hệ thống khảo sát trực tuyến (link form) để đảm bảo tính khách quan, kịp thời và minh bạch.

Kết quả này không chỉ là những con số thống kê, mà là cơ sở dữ liệu quan trọng để nhà trường tự soi, tự sửa, từ đó điều chỉnh các tiêu chí đánh giá cán bộ nhân viên sát thực tế hơn.

Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Thị Hiền nhận định, chính sự chuyển biến từ những khâu nhỏ nhất - từ nụ cười của bác bảo vệ, sự chu đáo của nhân viên văn phòng đến sự tận tâm của đội ngũ lái xe - đã góp phần trực tiếp nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân khi gửi gắm con em tại trường. Đối với nhà trường, sự hài lòng của phụ huynh chính là lời khẳng định giá trị nhất cho tinh thần học tập suốt đời của toàn thể đội ngũ.

GS.TS Phạm Hồng Quang: Con người là chủ thể của môi trường học tập.

Theo GS.TS Phạm Hồng Quang - Nguyên Giám đốc Đại học Thái Nguyên, con người là chủ thể của môi trường học tập.

Đối với trẻ em, điều quan trọng là giảm áp lực, để mỗi ngày đến trường thực sự là một ngày vui, hạnh phúc. Hạnh phúc ấy bắt đầu từ niềm vui được đi học, được học và học được; từ sự yêu thương, gần gũi của thầy cô.

Đối với người lớn, học tập không còn là nhiệm vụ trong một giai đoạn nhất định mà phải trở thành hành trình suốt đời.

GS.TS Phạm Hồng Quang - Nguyên Giám đốc Đại học Thái Nguyên. Ảnh: Thiên Ân

Trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, tri thức và kỹ năng liên tục thay đổi, năng lực học tập chính là yếu tố quyết định khả năng thích ứng và cạnh tranh của mỗi cá nhân.

GS.TS Phạm Hồng Quang cho biết, nhiều tập đoàn lớn hiện xây dựng văn hóa học tập rất nghiêm ngặt để nâng cao chất lượng nhân sự.

Điển hình như văn hóa doanh nghiệp và quy định đào tạo trong hệ sinh thái Vingroup, nhân viên thường được yêu cầu đào tạo hoặc tự học khoảng 100 giờ mỗi năm; đội ngũ lãnh đạo, quản lý phải dành tối thiểu 52 giờ/năm để huấn luyện, đào tạo lại nhân viên. Hoạt động đào tạo được triển khai linh hoạt với nhiều hình thức như học trực tuyến, đào tạo trực tiếp và kèm cặp tại chỗ, hướng tới tinh thần học tập mọi lúc, mọi nơi.

Đối với người thầy - cống hiến phải là nhu cầu. Trong xã hội số, khái niệm "người dạy" đang được mở rộng từ quan điểm mỗi cá nhân đều phải "sẵn sàng làm trò của người khác và cũng sẵn sàng làm thầy của người khác" trong môi trường học hỏi và kết nối không ngừng.

Giá trị lớn nhất của người thầy không chỉ ở việc truyền thụ kiến thức mà còn ở khả năng khai mở tư duy độc lập, khơi dậy niềm say mê học hỏi và truyền cảm hứng sống tích cực cho người học. Chính những giá trị ấy cũng góp phần nâng cao chỉ số hạnh phúc của mỗi cá nhân và lan tỏa tới toàn xã hội.

Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên: Học tập suốt đời gắn với Khuyến học số - Giải pháp đột phá nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân tỉnh Hưng Yên

Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên Vũ Mạnh Hiền cho biết, trong quá trình triển khai học tập suốt đời gắn với khuyến học số, tỉnh Hưng Yên xác định phát triển trung tâm học tập cộng đồng số cấp xã, phường là mô hình đột phá, mang tính nền tảng để xây dựng xã hội học tập ngay từ cơ sở.

Trung tâm học tập cộng đồng số cấp xã, phường được xác định là hạt nhân của xã hội học tập ở cơ sở, là nơi trực tiếp tổ chức, kết nối và lan tỏa các hoạt động học tập suốt đời đến từng người dân.

Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên Vũ Mạnh Hiền. Ảnh: Thiên Ân

Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên nhận định, đây không chỉ là thiết chế giáo dục ngoài nhà trường, mà còn là "cầu nối tri thức" giữa chủ trương, chính sách với nhu cầu học tập thực tiễn của cộng đồng.

Cũng theo Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên, việc đẩy mạnh học tập suốt đời gắn với khuyến học số không chỉ góp phần nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài mà còn tác động trực tiếp, toàn diện đến việc nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân.

Trước hết, thông qua việc trang bị kiến thức, kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số và kỹ năng sống, người dân có điều kiện nâng cao năng suất lao động, mở rộng cơ hội việc làm và cải thiện thu nhập. Đồng thời, việc học tập còn giúp mỗi người hình thành thói quen rèn luyện thể chất, chăm sóc sức khỏe và xây dựng đời sống tinh thần hài hòa, phong phú.

Khi đời sống vật chất được bảo đảm, sức khỏe được nâng cao và đời sống tinh thần ngày càng đầy đủ, người dân có thêm điều kiện chăm lo cho gia đình, đầu tư cho học tập và phát triển bản thân. Đây chính là nền tảng vững chắc để nâng cao chỉ số hạnh phúc của mỗi cá nhân, mỗi gia đình và toàn xã hội.

Nhấn mạnh vai trò của học tập suốt đời, Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên cho rằng, việc học tập không ngừng giúp người dân nâng cao năng lực tự thích ứng, chủ động trước những biến động của xã hội; có khả năng tự giải quyết các vấn đề trong cuộc sống và công việc. Đây là yếu tố quan trọng giúp mỗi cá nhân giảm bớt sự phụ thuộc, tăng cường sự tự tin và làm chủ cuộc sống của mình.

Bên cạnh đó, việc phát triển khuyến học số còn góp phần thu hẹp khoảng cách tiếp cận tri thức giữa các nhóm dân cư, giữa khu vực đô thị và nông thôn; tạo cơ hội học tập bình đẳng cho mọi người. Qua đó, giảm dần những bất bình đẳng trong xã hội, hạn chế các áp lực xã hội phát sinh từ sự chênh lệch về trình độ, cơ hội và điều kiện phát triển.

Theo Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên, khi người dân được tiếp cận tri thức, được học tập và phát triển, mức độ hài lòng đối với cuộc sống và niềm tin vào các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước được nâng lên. Đây chính là yếu tố cốt lõi cấu thành chỉ số hạnh phúc của nhân dân trong bối cảnh phát triển hiện nay.

"Học tập suốt đời không chỉ là nhu cầu cá nhân mà là nền tảng phát triển bền vững của mỗi địa phương, mỗi quốc gia. Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay, khuyến học số chính là giải pháp đột phá, mở ra cơ hội học tập bình đẳng, linh hoạt, suốt đời cho mọi người dân", Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên nhấn mạnh.

Chủ tịch Hội khuyến học tỉnh Hưng Yên cho rằng, để xây dựng xã hội học tập cần triển khai đồng bộ các mô hình học tập số, trong đó "công dân học tập" là hạt nhân, là điểm khởi đầu và cũng là đích đến của mọi chính sách.

Từ mỗi "công dân học tập" đến công dân học tập số sẽ lan tỏa thành gia đình học tập số, dòng họ học tập số, cộng đồng học tập số và đơn vị học tập số - hình thành một hệ sinh thái học tập toàn diện.

Đặc biệt, việc phát triển trung tâm học tập cộng đồng số cấp xã/phường không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà là thiết chế nền tảng, trực tiếp đưa tri thức đến với người dân, góp phần thu hẹp khoảng cách số, nâng cao dân trí và chất lượng nguồn nhân lực tại chỗ.

Từ những nền tảng đó mục tiêu cao nhất là xây dựng xã hội học tập hiện đại, thích ứng với kỷ nguyên số, qua đó nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân một cách thực chất, bền vững.