Hệ thống tên lửa vác vai Verba của Nga đe dọa tiêm kích F-35 tại không phận Iran

Hệ thống tên lửa phòng không vác vai (MANPADS) Verba do Nga sản xuất đang nổi lên như một thách thức đáng kể đối với tiêm kích tàng hình thế hệ thứ năm F-35 của Mỹ. Theo các phân tích quân sự, sự kết hợp giữa công nghệ đầu dò tiên tiến của Verba và những hạn chế kỹ thuật hiện tại của dòng máy bay Mỹ có thể thay đổi cục diện kiểm soát không phận ở độ cao thấp.

Ưu thế kỹ thuật của tên lửa Verba trước tiêm kích tàng hình

Tạp chí Military Watch (MW) nhận định, hệ thống MANPADS Verba sở hữu khả năng tác chiến vượt trội so với các dòng tên lửa phòng không nội địa của Iran như Majid (AD-08). Điểm mấu chốt nằm ở công nghệ đầu dò hồng ngoại đa phổ, cho phép vũ khí này phân biệt chính xác giữa mục tiêu thật và các biện pháp đối kháng điện tử.

Tạp chí MW lưu ý, so với Majid, tên lửa Verba của Nga còn đáng sợ hơn khi được trang bị đầu dò 3 dải tần, mang lại cho nó "lợi thế về chất lượng so với các biện pháp đối kháng điện tử hiện đại".

Cụ thể, tên lửa Verba được trang bị đầu dò 3 dải tần độc đáo. Công nghệ này mang lại lợi thế về chất lượng trong việc xuyên thủng hệ thống bảo vệ của các máy bay chiến đấu hiện đại. Cổng thông tin Defense Network vào tháng 2/2026 cũng xác nhận đầu dò này cho phép Verba phát hiện hiệu quả nhiều loại mục tiêu khác nhau, ngay cả trong môi trường nhiễu động mạnh.

Điểm yếu của F-35 và nguy cơ bị bắn hạ khi bay thấp

Một trong những lý do chính khiến F-35 trở nên dễ tổn thương trước các hệ thống MANPADS là sự chậm trễ trong việc nâng cấp phần mềm cho phiên bản Block 4. Theo Military Watch, vấn đề này buộc các phi công F-35 đôi khi phải điều khiển máy bay ở độ cao thấp để thực hiện nhiệm vụ, vô tình rơi vào tầm hỏa lực của các hệ thống phòng không tầm thấp như Majid và đặc biệt là Verba.

Tạp chí MW lưu ý thêm, sự chậm trễ trong việc nâng cấp phần mềm cho phiên bản Block 4 khiến tiêm kích F-35 phải bay ở độ cao thấp, làm cho chúng dễ bị tấn công bởi các hệ thống phòng không như Majid và Verba.

Dù một số chuyên gia phương Tây, như nhà báo Peter Suciu của tờ The National Interest, từng lập luận rằng MANPADS sẽ vô dụng trước sức mạnh không quân Mỹ, nhưng những diễn biến kỹ thuật mới đang khiến giới quan sát phải thay đổi quan điểm. Việc triển khai Verba có thể biến không phận Iran thành một trong những khu vực khó xâm nhập nhất đối với máy bay địch ở độ cao thấp.

Thỏa thuận quân sự quy mô lớn giữa Nga và Iran

Thông tin về việc Iran sở hữu vũ khí này càng trở nên xác thực sau báo cáo từ tờ Financial Times. Trích dẫn các tài liệu nội bộ và nguồn tin tin cậy, tờ báo này cho biết Tehran và Moscow đã ký kết một thỏa thuận bí mật trị giá 500 triệu euro.

Cũng trong tháng 2, tờ Financial Times, trích dẫn các tài liệu của Nga và một số nguồn tin cho biết Iran đã ký một thỏa thuận bí mật với Nga để mua 500 bệ phóng MANPADS và 2.500 tên lửa Verba với tổng trị giá 500 triệu euro.

Theo nội dung thỏa thuận, Iran dự kiến tiếp nhận 500 bệ phóng MANPADS và 2.500 tên lửa Verba. Đây là bước đi chiến lược nhằm tăng cường khả năng phòng thủ đa lớp, bảo vệ các mục tiêu quan trọng trước các cuộc tấn công đường không tiềm tàng từ tiêm kích thế hệ mới.

Tuệ Nhân