Hiệp hội xuất bản định hình sự phát triển của công nghiệp sách Anh, Mỹ
Sự trưởng thành của ngành công nghiệp sách Mỹ và Anh ghi nhận vai trò đáng kể của các hiệp hội xuất bản, đặc biệt là việc xây dựng quy định từ thuở sơ khai.
Ảnh minh họa: Pexels.
Theo Tạp chí Xuất bản học thuật, ngành xuất bản sách luôn là một cộng đồng gắn bó chặt chẽ. Sự ra đời của các hiệp hội có tác động rõ nét trong việc định hình ngành công nghiệp xuất bản ở các "đế chế" sách này.
Thuở sơ khai của hiệp hội xuất bản
Sự ra đời của ngành công nghiệp sách tại Anh và Mỹ ngày nay bắt nguồn từ việc thành lập Hiệp hội các nhà bán văn phòng phẩm Stationers' Company, bao gồm sách, bản thảo, tranh minh họa và vật liệu viết, vào năm 1403 tại London, Anh.
Đến đầu thế kỷ 16, khi thị trường xuất bản phát triển mạnh, Hiệp hội có sự gia nhập của các nhà in và chính thức được đưa vào danh sách tổ chức ngành nghề của Anh, hướng tới việc bảo vệ quyền lợi của các thành viên.
Để xây dựng quy định cho thị trường xuất bản phát triển mạnh tại Anh, tổ chức này đóng vai trò kiểm soát việc sản xuất và bản quyền sách. Ngoài việc truy tìm và tịch thu các tác phẩm sách trái phép hoặc vi phạm bản quyền, mọi đầu sách mới đều phải đăng ký và xin giấy phép trước khi ra mắt. Đây chính là loại văn bản quan trọng để giải quyết các tranh chấp liên quan đến quyền sở hữu từ thời kỳ đầu.
Khi ngành công nghiệp sách dần trưởng thành, các nhà in và nhà xuất bản tách khỏi Hiệp hội để tập trung vào các ấn phẩm đóng bìa. Tuy nhiên, đơn vị này vẫn tiếp tục cung cấp định hướng và tiêu chuẩn về chất lượng giấy, phương pháp in ấn và đóng bìa.
Dù quyền lực của Hiệp hội ngành nghề thuở sơ khai này có thể đã suy giảm từ lâu, ngành công nghiệp xuất bản vẫn có truyền thống dựa vào các liên đoàn và tổ chức để cung cấp cơ hội kết nối, tuyển dụng, xây dựng báo cáo chuyên ngành hoặc các nghiên cứu về lĩnh vực của họ, từ đó định hướng cho sự phát triển trong tương lai.
Các hiệp hội đưa ngành xuất bản vượt qua khủng hoảng
Tại Anh, Hiệp hội các nhà xuất bản (Publishers Association - PA) chính thức được thành lập vào năm 1896 với 58 nhà xuất bản thành viên. Lý do cho sự ra đời này là để giải quyết khủng hoảng trong ngành bán sách và xuất bản ở Anh. Do sự sụp đổ của hệ thống giá cố định từ năm 1852, các nhà bán lẻ lao vào cuộc chiến giảm giá, làm sụt giảm nghiêm trọng lợi nhuận và đẩy nhiều cửa hàng truyền thống đến bờ vực phá sản.
Trong cuộc họp đầu tiên, ba vấn đề lớn được nêu lên: bản quyền, thỏa thuận giá sách, mối quan hệ giữa nhà xuất bản và tác giả. PA sau đó đã thúc đẩy sáng kiến Hiệp định sách mạng (The Net Book Agreement - NBA, thỏa thuận giá sách cố định) nhằm ổn định giá bán lẻ và kiểm soát nguồn cung để bảo vệ lợi nhuận cho tất cả, đồng thời ổn định thị trường. Mô hình này đã giúp ngành sách Anh dần ổn định trở lại.
Dù PA không còn giữ vai trò chủ chốt như hồi mới thành lập, họ vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc tư vấn pháp luật cho các thành viên, cung cấp thông tin về xu hướng phát triển và đại diện cho ngành trong chính phủ.
PA cũng mang đến những sáng kiến quan trọng như Ngày Sách Thế giới và Giải thưởng Booker với sức ảnh hưởng toàn cầu.
Publishers Association ra báo cáo thường niên về hoạt động của ngành xuất bản Anh. Ảnh: PA.
Tại Mỹ, Hiệp hội các nhà xuất bản Mỹ (The Association of American Publishers - AAP) được thành lập thông qua sự sáp nhập giữa Hội đồng các nhà xuất bản sách Mỹ và Hiệp hội các nhà xuất bản giáo dục Mỹ vào năm 1970. Mục tiêu của AAP là tạo ra tiếng nói thống nhất cho các nhà xuất bản sách thương mại và giáo dục trong bối cảnh chính phủ ngày càng can thiệp sâu hơn vào chính sách giáo dục và truyền thông vào những năm cuối của thập niên 1960.
Ngày nay, Hiệp hội các nhà xuất bản Mỹ đại diện cho ngành xuất bản Mỹ về các vấn đề pháp luật và chính sách, đặc biệt tập trung vào bản quyền, công nghệ và tự do ngôn luận. Không chỉ hỗ trợ các nhà xuất bản thành viên trong nhiều vụ việc pháp lý quan trọng, gần đây là vụ kiện Anthropic sử dụng trái phép sách có bản quyền, AAP còn đóng góp ý kiến trong quy trình sửa đổi khung pháp lý về bản quyền tại Mỹ.
Hiện AAP có 425 công ty xuất bản thành viên, hoạt động trong nhiều phân khúc khác nhau của ngành, bao gồm thị trường sách hư cấu và phi hư cấu đại chúng, xuất bản chuyên nghiệp và học thuật, giáo dục đại học và cả thị trường sách dành cho học sinh tiểu học.
Trang web của AAP cung cấp cho thành viên các công cụ quan trọng như StatShot - khai thác báo cáo doanh thu ròng hàng tháng và BookStats - khảo sát hàng năm về ngành xuất bản Mỹ.
AAP cũng là thành viên của Hiệp hội Nhà xuất bản Quốc tế (IPA), một trong những liên đoàn lâu đời và lớn nhất dành cho các nhà xuất bản trên toàn thế giới. Thông qua IPA, AAP hợp tác với các tổ chức xuất bản ở nhiều quốc gia khác để giải quyết các vấn đề chung ảnh hưởng đến hoạt động xuất bản, chẳng hạn như trình độ đọc viết và vấn đề bản quyền.
Dù không thường xuất hiện trong bảng thành tích của ngành xuất bản Mỹ và Anh, vốn tràn ngập các con số về doanh thu, doanh số, giá bản quyền và tên của các nhà xuất bản, tác giả và tác phẩm lớn, những hiệp hội xuất bản vẫn đang đóng vai trò không nhỏ trong việc giúp hoạt động của ngành vận hành thuận lợi và đón đầu các xu hướng phát triển.
Tin nóng
Nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý và tăng cường giám sát an toàn hoạt động, Ngân hàng Nhà nước đề xuất sửa đổi các quy định về giới hạn cấp tín dụng, dự trữ thanh khoản và quản trị nội bộ đối với Ngân hàng Phát triển Việt Nam.
Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra từ ngày 3- 5/6 tại Trung tâm Hội nghị quốc gia (Hà Nội) với sự tham dự của 780 đại biểu, đại diện gần 10 triệu đoàn viên công đoàn cả nước.
Chi tiêu chắt bóp từng đồng để có 2 tỷ sau 10 năm, nhưng thay vì cảm thấy an tâm hưởng thụ, một người phụ nữ lại đứng trước quyết định vay thêm ngân hàng để mua nhà…
Lãi suất vay mua nhà nhích tăng tại nhiều ngân hàng khi chi phí vốn của các nhà băng tăng cao. Điều này khiến áp lực tài chính đối với người mua nhà ngày càng lớn.
Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) thông báo chào bán thành công 3 mã trái phiếu từ ngày 28/5 - 2/6 với tổng giá trị 1.900 tỷ đồng.
Chính phủ Argentina cho biết mục tiêu của việc gia nhập CPTPP là mở rộng khả năng tiếp cận các thị trường mới, đa dạng hóa quan hệ kinh tế đối ngoại và thúc đẩy tăng trưởng thông qua khu vực tư nhân.
Tin mới
Thị trường cà phê trong nước (3/6) tiếp tục chịu sức ép khi giá thu mua tại Tây Nguyên giảm về 86.200 - 86.700 đồng/kg. Tâm điểm của đợt điều chỉnh đến từ triển vọng nguồn cung dồi dào của Brazil và áp lực giảm giá trên các sàn giao dịch thế giới.
Sau nhiều năm tái cơ cấu, VICEM vẫn phải oằn mình trước gánh nặng từ các công ty con thua lỗ kéo dài. Hơn 8.000 tỷ đồng lỗ lũy kế, hàng nghìn tỷ đồng mất cân đối vốn lưu động và các cảnh báo từ kiểm toán đang phủ bóng lên triển vọng của doanh nghiệp xi măng lớn nhất cả nước.
Theo các chuyên gia, tỷ lệ sở hữu nhà tại Việt Nam thuộc nhóm cao nhất thế giới, song khả năng tiếp cận nhà ở của người dân ngày càng gặp nhiều thách thức khi giá bất động sản tăng nhanh hơn thu nhập. Trong bối cảnh đó, các chuyên gia cho rằng cần tái cân bằng thị trường theo hướng phát triển mạnh nhà ở cho thuê, coi đây là một cấu phần quan trọng của chính sách nhà ở quốc gia.
Chỉ số Dow Jones tăng 228,91 điểm lên 51.307,79 điểm; chỉ số S&P 500 tăng 9,94 điểm lên 7.609,90 điểm và chỉ số Nasdaq Composite tăng 7,09 điểm lên 27.093,90 điểm.
Nhãn hiệu tập thể 'Hương Xà Cầu' chính thức được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng bảo hộ không chỉ khẳng định những nỗ lực bền bỉ của HTX sản xuất hương làng nghề Xà Cầu (Hà Nội) mà còn là bước ngoặt mở ra tư duy làm kinh tế tập thể gắn với bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ.
Một nền kinh tế muốn tiến tới tự chủ, tự cường – trong bối cảnh đã hội nhập rất sâu - cần khu vực doanh nghiệp trong nước mạnh, đủ sức tham gia, học hỏi và lớn lên trong các chuỗi giá trị.
Một nền kinh tế đặt mục tiêu phát triển với tốc độ cao, không thể vận hành bằng những quy trình kéo dài và nhiều tầng nấc. Do đó, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính (TTHC) giúp khơi thông nguồn lực, cải thiện môi trường đầu tư và kiểm soát tốt hơn quyền lực công.
Thị trường căn hộ khu vực TP. Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn tái điều chỉnh, khi mặt bằng giá cao tại khu vực trung tâm làm giảm sức mua, trong khi các khu vực vệ tinh với mức giá dễ tiếp cận hơn tiếp tục duy trì thanh khoản cho thị trường.