Hiệu quả trong công tác chống ngập, tiêu úng nhờ đầu tư đồng bộ

Nạo vét bùn đất tại cửa dẫn kênh La Khê vào hồ chứa Yên Nghĩa 1. Ảnh: Kim Nhuệ

Hệ thống chống ngập phát huy hiệu quả

Do ảnh hưởng của bão số 4, ngày và đêm 24-8, Hà Nội tiếp tục có mưa, có nơi mưa to, lượng mưa phổ biến 30-50mm, có nơi trên 70mm. Sau nhiều ngày mưa, lũ trên một số sông tiếp tục lên, thành phố duy trì các phương án ứng phó, tăng cường tuần tra, canh gác đê và chủ động xử lý các điểm úng ngập phát sinh.

Theo Công ty TNHH một thành viên Thoát nước Hà Nội, đến 6h ngày 24-8, một số vị trí phía Tây như cầu vượt HH2 Dương Nội, các hầm 5, hầm 6 và khu vực gần Km9+656 trên Đại lộ Thăng Long ngập khoảng 40-50cm. Lực lượng thoát nước đã căng dây cảnh báo, phân luồng giao thông, vận hành các trạm bơm Đào Nguyên, Cầu Sa để hạ mực nước.

Đáng chú ý, nhiều điểm từng thường xuyên ngập trong nội đô như: Võ Chí Công - Ciputra, trước cửa Sân vận động quốc gia Mỹ Đình, Thái Hà, Nguyễn Khuyến, Phùng Hưng, Phú Xá, Cổ Linh - Đàm Quang Trung... chưa tái diễn tình trạng ngập.

Các hạng mục chính của 10 công trình khẩn cấp đã được đưa vào vận hành phục vụ mùa mưa năm nay, tập trung xử lý úng ngập dọc Đại lộ Thăng Long và tại các khu vực Tây Hồ Tây, Ciputra, Võ Chí Công, Long Biên, Đông Anh; bổ sung trạm bơm hồ, bể điều tiết và đường ống thoát nước tại lưu vực Tô Lịch, Tả Nhuệ.

Trong đợt mưa, 18 công trình trạm bơm tại các hồ điều hòa, 2 bể điều tiết ngầm cùng hệ thống cống được vận hành đồng bộ. Bể điều tiết ngầm dung tích 2.500m³ tại chợ Hàng Da góp phần thu, giữ và điều tiết nước cho khu vực Phùng Hưng, Nhà Hỏa và lân cận. Các trạm bơm Cầu Ngà 1, Cầu Ngà 3, Đồng Tép cũng được đưa vào vận hành.

Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH một thành viên Thoát nước Hà Nội Phạm Ngọc Toàn cho biết, đơn vị huy động khoảng 2.500 người cùng 200 phương tiện, thiết bị ứng trực tại các tuyến đường, khu vực thấp trũng và công trình đầu mối; thường xuyên tua vớt rác, khơi thông cửa thu, vận hành trạm bơm, cửa phai và xử lý ngay những vị trí phát sinh úng ngập.

Cùng với đầu tư công trình, Hà Nội tăng cường phối hợp giữa hệ thống thoát nước đô thị và thủy lợi trong vận hành tiêu thoát nước. Giám đốc Xí nghiệp Đầu tư phát triển thủy lợi Hà Đông Nguyễn Anh Sơn cho biết, thực hiện Quy chế phối hợp số 924/QC-SNNMT-SXD giữa Sở Nông nghiệp và Môi trường với Sở Xây dựng, đơn vị chủ động vận hành Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa để hạ mực nước đệm trên sông Nhuệ phía trên cống Hà Đông và kênh La Khê, tạo dung tích đón nước từ khu vực phía Tây.

Trạm bơm Yên Nghĩa gồm 10 tổ máy, tổng công suất 120m³/s, kết nối với kênh La Khê và hai hồ điều hòa Yên Nghĩa 1, Yên Nghĩa 2, tổng diện tích khoảng 25ha. Khi nước về lớn, một phần được điều tiết vào hồ để trữ tạm, sau đó bơm ra sông Đáy khi điều kiện thuận lợi. Thành phố cũng đẩy nhanh tiến độ hồ Yên Nghĩa; hạng mục lòng chứa đã hoàn thành, bổ sung dung tích điều tiết ngay trong mùa mưa.

Sau nhiều trận mưa lớn, việc nhiều “điểm đen” ngập úng không tái diễn đã tạo sự bất ngờ đối với không ít người dân. Chị Đinh Thị Ngọc ở phường Hà Đông cho biết, trước đây mỗi khi mưa lớn, trước khi đến cơ quan ở đường Giảng Võ làm việc, chị thường phải dò trước các tuyến đường để tìm cách tránh ngập. Song đợt mưa vừa qua, dù phải trực cả ngày chủ nhật, trời lại mưa liên tục nhiều ngày, chị vẫn chưa gặp điểm ngập đáng kể trên hành trình đi lại. Những tuyến đường như: Tố Hữu, Lê Văn Lương, Láng Hạ… không còn cảnh nước dâng cao như trước.

Tương tự, Lê Duy ở Khu đô thị mới Tây Mỗ (Đại lộ Thăng Long) cũng cho hay, những năm trước, cứ mưa lớn là đoạn đường từ nhà đến hội sở công ty trên đường Trung Kính (Cầu Giấy) bị ngập nặng. Trong đợt mưa này, anh vẫn đi làm bình thường.

Không chỉ người thật, việc thật, trên các nền tảng số, cộng đồng mạng không chỉ tỏ ra “bất ngờ” mà còn ghi nhận nỗ lực của thành phố Hà Nội trong việc cải thiện việc thoát lũ đô thị. Đặc biệt, người dân đánh giá rất cao hiệu quả của việc đầu tư hệ thống thoát nước và các hồ điều hòa để chống ngập nước thời gian qua.

Chủ động tiêu úng, bảo vệ sản xuất

Không chỉ khu vực đô thị, hệ thống thủy lợi cũng đang được vận hành tối đa để bảo vệ sản xuất nông nghiệp. Theo các đơn vị thủy lợi, đến sáng 24-8, mưa kéo dài đã ảnh hưởng 2.628,5ha diện tích canh tác, trong đó có 1.982,5ha lúa, 238ha hoa màu và 391ha cây ăn quả, cây cảnh.

Trước tình hình này, các doanh nghiệp thủy lợi duy trì ứng trực 24/24 giờ, căn cứ diễn biến nguồn nước để chủ động vận hành các trạm bơm. Toàn thành phố đang vận hành 189 trạm bơm với 744 máy, tổng công suất 2,412 triệu m³/giờ nhằm tiêu thoát nước, chống ngập cho diện tích sản xuất vụ mùa.

Đến 16h ngày 23-8, bốn doanh nghiệp thủy lợi đã vận hành 172 trạm bơm, tổng lưu lượng tiêu hơn 2 triệu m³/giờ. Tại khu vực phía Tây, Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa được chủ động vận hành để hạ nước đệm trên sông Nhuệ và kênh La Khê, tạo dung tích đón nước từ khu vực phía Tây thành phố.

Việc phối hợp giữa hệ thống thoát nước đô thị và thủy lợi, cùng với các công trình hồ điều hòa, bể điều tiết và trạm bơm mới, đang từng bước nâng cao khả năng ứng phó của Hà Nội trước những trận mưa lớn. Tuy nhiên, mưa và lũ còn diễn biến phức tạp, các lực lượng chức năng vẫn tiếp tục duy trì ứng trực, vận hành công trình và xử lý kịp thời những điểm úng ngập phát sinh.