Hổ Đông Dương được chăm sóc ra sao trong mùa hè?

Trung tâm Cứu hộ, bảo tồn và Phát triển sinh vật thuộc Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng (xã Phong Nha, tỉnh Quảng Trị) rộng hơn 8ha, nằm giữa khu vực rừng tự nhiên. Tháng 3/2022, đơn vị tiếp nhận 7 cá thể hổ Đông Dương từ Vườn quốc gia Pù Mát (Nghệ An). Đây là tang vật trong một vụ án buôn bán động vật hoang dã bị cơ quan chức năng phát hiện, xử lý.

Hổ được nuôi ở các chuồng riêng biệt rộng 26m2, xây kiên cố và có lớp tôn cách nhiệt, nền đất tự nhiên và bê tông kết hợp, cùng bể nước tắm và kệ nhằm đảm bảo môi trường sống phù hợp cho động vật hoang dã. Ảnh: Cẩm Kỳ

Thời điểm mới tiếp nhận, cá thể lớn nhất nặng khoảng 65kg, nhỏ nhất khoảng 55kg. Sau hơn 4 năm chăm sóc, đàn hổ đã phát triển ổn định với trọng lượng dao động từ 120-170kg, chiều dài hơn 1,5m. Hiện, đàn gồm 2 cá thể đực và 5 cá thể cái.

Ông Phạm Kim Vương, Phụ trách phòng Cứu hộ động vật thuộc Trung tâm Cứu hộ, bảo tồn và phát triển sinh vật cho biết, khu vực nuôi hổ rộng khoảng 5.000m2. Các cá thể được nuôi trong những chuồng riêng biệt rộng khoảng 26m2, xây dựng kiên cố, có mái tôn cách nhiệt, nền đất tự nhiên kết hợp bê tông, bể nước tắm và hệ thống kệ nhằm bảo đảm điều kiện sinh sống phù hợp.

Ngoài các tiêu chuẩn cơ bản về thực phẩm, đơn vị còn lên kế hoạch dinh dưỡng cho các cá thể hổ theo tiêu chuẩn bảo tồn, giữ hình thể các cá thể hổ ở tỉ lệ cân đối nhất. Ảnh: Cẩm Kỳ

Theo ông Vương, đây là giống hổ có tập tính hoang dã nên đơn vị xây dựng quy trình chăm sóc theo hướng vừa bảo đảm sức khỏe, vừa duy trì tập tính sinh học gần với môi trường tự nhiên.

Trong điều kiện thời tiết nắng nóng kéo dài, công tác chống nóng cho đàn hổ được triển khai đồng bộ. Các bể nước luôn duy trì đầy nước sạch để hổ ngâm mình, giảm thân nhiệt tự nhiên. Hệ thống nước uống cũng được thay mới thường xuyên nhằm hạn chế nguy cơ mất nước và các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa.

Đơn vị đồng thời bổ sung đá lạnh vào khẩu phần ăn. Thức ăn được cấp đông nhẹ hoặc bảo quản cùng đá lạnh để giữ độ tươi trong điều kiện nhiệt độ cao, đồng thời hỗ trợ làm mát cho động vật. Một số cá thể có phản ứng tích cực với các khối đá lạnh, giúp tăng vận động và giảm căng thẳng trong môi trường nuôi nhốt.

Thức ăn được cấp đông nhẹ hoặc bảo quản cùng đá lạnh để giữ độ tươi trong điều kiện nhiệt độ cao, đồng thời hỗ trợ làm mát cho động vật. Ảnh: Cẩm Kỳ

Ngoài ra, hệ thống phun sương được vận hành thường xuyên tại khu vực chuồng nuôi nhằm giảm nhiệt độ môi trường, tăng độ ẩm không khí và hỗ trợ làm mát trong những thời điểm nắng nóng gay gắt.

Công tác vệ sinh chuồng trại cũng được thực hiện nghiêm ngặt. Hằng ngày, nhân viên sử dụng máy bơm áp lực để vệ sinh nền chuồng, thay nước trong bể chứa và khử khuẩn khu vực nuôi nhốt. Trong quá trình vệ sinh, các cá thể hổ được chuyển sang chuồng trống bên cạnh nhằm tránh kích động.

Công tác vệ sinh chuồng trại cũng được thực hiện nghiêm ngặt. Ảnh: Cẩm Kỳ

Hiện, Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng bố trí 7 nhân viên thay phiên chăm sóc đàn hổ. Mỗi ngày, các cá thể được cho ăn 2 bữa với khẩu phần luân phiên gồm thịt bò, thịt gà và thịt thỏ. Trung bình mỗi cá thể tiêu thụ khoảng 5-7kg thịt/ngày. Khẩu phần ăn cũng được bổ sung canxi nhằm tăng cường sức khỏe hệ xương.

Bên cạnh việc bảo đảm tiêu chuẩn thực phẩm, đơn vị còn xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp theo tiêu chuẩn bảo tồn nhằm duy trì thể trạng và hình thể cân đối cho các cá thể hổ.

Hằng năm, trung tâm mời các chuyên gia nước ngoài đến kiểm tra sức khỏe, theo dõi cân nặng và đánh giá sự phát triển của đàn hổ nhằm bảo đảm quy trình chăm sóc, cứu hộ và bảo tồn được thực hiện đúng tiêu chuẩn.

Hằng năm, trung tâm mời các chuyên gia nước ngoài đến kiểm tra sức khỏe. Ảnh: VQG

Theo các chuyên gia bảo tồn động vật hoang dã, việc chống nóng cho hổ không chỉ là giải pháp chăm sóc sức khỏe mà còn là yêu cầu quan trọng trong bảo đảm phúc lợi động vật. Đối với các cá thể từng bị nuôi nhốt, buôn bán trái phép hoặc săn bắt trong tự nhiên, môi trường sống phù hợp có ý nghĩa lớn trong quá trình phục hồi thể chất và tâm lý.

Các cá thể hổ Đông Dương đang được chăm sóc tại Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng đều thuộc nhóm động vật nguy cấp, quý hiếm, được xếp trong Sách Đỏ Việt Nam và thế giới với nguy cơ tuyệt chủng cao. Vì vậy, công tác cứu hộ, chăm sóc và bảo tồn không chỉ góp phần bảo vệ loài động vật hoang dã quý hiếm mà còn có ý nghĩa quan trọng trong gìn giữ đa dạng sinh học và cân bằng hệ sinh thái.