Hồ tiêu Bầu Mây nỗ lực nâng chuẩn OCOP từ chuỗi liên kết sản xuất, chế biến

Giám sát một lô sản phẩm hồ tiêu trước khi đóng gói ở Hợp tác xã Bàu Mây. (Ảnh: Cộng tác viên)

Ông Lâm Ngọc Nhâm, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp-Thương mại-Du lịch Bầu Mây (HTX Bầu Mây), cho biết: Nhiều năm nay hợp tác xã đã xác định hồ tiêu là cây trồng chủ lực. Từ lâu, hồ tiêu đã được gọi là “vàng đen”, không chỉ là vua của gia vị mà còn có giá trị trong dược liệu, mỹ phẩm. Chúng tôi luôn suy nghĩ làm thế nào để giữ được phần tinh túy nhất của hạt tiêu, để mọi người thích ăn tiêu và ai cũng có thể ăn được.

Điểm khác của HTX Bầu Mây là không dừng ở việc bán hồ tiêu như một loại nguyên liệu thô. Hợp tác xã phát triển nhiều dòng sản phẩm như tiêu sữa, tiêu tươi muối, tiêu xanh muối, tiêu một nắng, tiêu không hạt và tiêu xanh giọt. Cách làm này giúp hạt tiêu bước ra khỏi cách sử dụng quen thuộc, đồng thời mở rộng nhóm khách hàng.

Chăm sóc hồ tiêu đang chuẩn bị vào vụ thu hoạch ở xã Hòa Hiệp. (Ảnh: Cộng tác viên)

“Ngay từ đầu, chúng tôi xác định phải làm tận gốc thì sản phẩm mới có thể đủ sức đi xa. Chúng tôi sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalGAP, theo hướng hữu cơ và áp dụng tiêu chuẩn ISO trong khâu chế biến. Tất cả thông tin về sản phẩm đều được thể hiện trên bao bì. Chỉ cần quét mã QR, người tiêu dùng có thể biết được quy trình sản xuất, chế biến của chúng tôi”, ông Nhâm chia sẻ.

Hiện hồ tiêu Bầu Mây đã có mặt tại các điểm bán chọn lọc như cửa hàng thực phẩm hữu cơ, thực phẩm dinh dưỡng, siêu thị cao cấp và một số điểm bán tại sân bay. Ở thị trường quốc tế, sản phẩm đã xuất khẩu được sang Nhật Bản, Singapore, Hàn Quốc, Australia, Mỹ, Canada, Nga, Anh, Pháp… và được bảo hộ tại 6 quốc gia. Đây là nền tảng quan trọng để sản phẩm tiếp tục hoàn thiện hồ sơ, tiêu chuẩn và năng lực cạnh tranh khi hướng tới chuẩn sản phẩm OCOP 5 sao.

Không chỉ tập thể hợp tác xã mà người nông dân cũng yên tâm hơn và hưởng lợi từ chuỗi liên kết sản xuất. Anh Phạm Thành Công (ấp Phú Lập, xã Hòa Hiệp) cho biết: Trước đây, gia đình anh làm nông khá vất vả, thường gặp cảnh “được mùa thì mất giá, được giá thì lại mất mùa”; đầu ra không ổn định khiến thu nhập bấp bênh. Sau khi liên kết với HTX Bầu Mây, gia đình anh được hỗ trợ về kỹ thuật canh tác, chăm sóc cây trồng và đầu ra sản phẩm.

“Từ khi liên kết với HTX Bầu Mây, gia đình không còn lo nhiều về giá cả và đầu ra nữa. Sản xuất thuận lợi hơn, thu nhập cũng ổn định hơn trước”, anh Công chia sẻ.

Kiểm tra từng sản phẩm hồ tiêu ở Hợp tác xã Bàu Mây. (Ảnh: Cộng tác viên)

Ông Nguyễn Hoàng Thư, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hòa Hiệp, cho biết: Toàn xã hiện có 12 sản phẩm OCOP. Trong đó, hồ tiêu Bầu Mây đang được cơ quan chức năng xem xét công nhận sản phẩm OCOP 5 sao. Đây là kết quả từ sự cố gắng lớn của hợp tác xã Bàu Mây, nông dân và chính quyền địa phương trong quá trình hoàn thiện hồ sơ, chuẩn hóa sản phẩm và nâng cấp chất lượng.

“Trong quá trình hợp tác xã chuẩn bị hồ sơ OCOP, địa phương đã bố trí cán bộ hướng dẫn; đồng thời, phối hợp ngành nông nghiệp để hoàn thiện các nội dung cần thiết. Xã Hòa Hiệp cũng đang tính đến hướng phát triển du lịch gắn với sản phẩm nông nghiệp. Khi đó, những mô hình sản xuất như Bầu Mây có thể trở thành điểm tham quan, trải nghiệm, giúp giá trị của hạt tiêu không chỉ nằm ở sản phẩm đóng gói, mà còn ở câu chuyện vùng trồng và cách làm nông nghiệp của địa phương”, ông Nguyễn Hoàng Thư chia sẻ thêm.

Công nhân vận hành thiết bị trong xưởng chế biến ở Hợp tác xã Bàu Mây. (Ảnh: Cộng tác viên)

Theo thống kê của ngành nông nghiệp, thành phố hiện có hơn 1.050 sản phẩm OCOP. Trong đợt đánh giá, xếp hạng mới đây, thành phố đã xem xét các nhóm sản phẩm 3 sao, 4 sao và sản phẩm tiềm năng 5 sao. Theo ông Vũ Ngọc Đăng, Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn thành phố, thành phố không đặt nặng việc tăng số lượng bằng mọi giá, mà chú trọng chất lượng, mẫu mã, bao bì, truy xuất nguồn gốc và khả năng xúc tiến thương mại. Quan điểm chung của thành phố là không chạy theo số lượng, mà tập trung vào chất lượng, chắc đến đâu làm đến đó.

Ông Đăng cho biết thêm: Trong đợt đánh giá này có 10 sản phẩm OCOP tiềm năng 5 sao. Khi lựa chọn, thành phố chú ý đến những sản phẩm có lợi thế thực tiễn, có ảnh hưởng đến cộng đồng và có khả năng tạo dựng thương hiệu riêng. Với hồ tiêu Bầu Mây, lợi thế ấy đến từ vùng nguyên liệu, câu chuyện sản phẩm, chuỗi liên kết với nông dân và năng lực đưa sản phẩm ra thị trường trong nước lẫn quốc tế.

Hồ tiêu Bầu Mây không chỉ là một sản phẩm hồ tiêu. Đó là câu chuyện về cách làm nông nghiệp bài bản hơn: Có tiêu chuẩn sản xuất, liên kết bao tiêu, chế biến, bao bì, truy xuất nguồn gốc và có định hướng xuất khẩu. Khi những yếu tố này được đặt trong chương trình OCOP, hạt tiêu không còn chỉ là một gia vị quen thuộc, mà trở thành sản phẩm mang câu chuyện địa phương, có khả năng cạnh tranh và đi xa hơn.