Hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất

(Chinhphu.vn) – Tại Phiên họp thứ 8 diễn ra vào sáng 17/11, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi). Phát biểu tại phiên họp, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu khẳng định, Chính phủ cam kết hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất trình Quốc hội thông qua.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu khẳng định, Chính phủ cam kết hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất trình Quốc hội thông qua

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu khẳng định, Chính phủ cam kết hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất trình Quốc hội thông qua

Trình bày báo cáo tóm tắt các nội dung tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết trên cơ sở tiếp thu ý kiến, sau khi chỉnh lý dự thảo luật gồm 13 chương và 130 điều (giảm 68 điều so với Luật Nhà ở 2023).

Thể chế hóa đầy đủ đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước

Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) đã hoàn thiện việc thể chế hóa đầy đủ đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là các quan điểm tại Nghị quyết số 21-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương và Thông báo số 64/TB-VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Trong đó, chú trọng phát triển nhà ở hướng đến mục tiêu bảo đảm mọi người dân đều có chỗ ở gắn với an sinh xã hội; đồng thời luật hóa các chính sách thí điểm đã kiểm chứng tại Nghị quyết số 201/2025/QH15 và Nghị quyết số 66.15/2026/NQ-CP của Chính phủ về việc ban hành một số cơ chế xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật về phát triển nhà ở xã hội.

Làm rõ một số nội dung lớn của dự thảo luật, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, về nghĩa vụ dành quỹ đất xây dựng nhà ở cho thuê và nhà ở xã hội trong dự án nhà ở thương mại, dự thảo luật chỉnh lý theo hướng giao Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định việc chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại phải dành một phần diện tích đất trong dự án để xây dựng nhà ở cho thuê và nhà ở xã hội. Chính phủ sẽ quy định chi tiết về quy mô dự án và tỉ lệ diện tích đất bắt buộc này. Đây là nội dung mới nhằm thể chế hóa chỉ đạo tại Thông báo số 64/TB-VPTW, xác định nhà ở cho thuê là trụ cột chiến lược từ nay đến năm 2030.

Về nhà ở cho thuê, dự thảo luật hoàn thiện quy định về nhà ở cho thuê do Nhà nước tạo lập từ quỹ nhà ở địa phương và nhà ở cho thuê được đầu tư xây dựng từ nguồn vốn ngoài nhà nước. Tiếp tục kế thừa các chính sách nhà ở xã hội để cho thuê; chỉnh lý quy định về đối tượng cho thuê, quỹ nhà ở, ưu đãi của chủ đầu tư dự án, quản lý và sử dụng nhà ở cho thuê.

Về nhà ở xã hội, dự thảo luật chỉnh lý hoàn thiện quy định về nguyên tắc thực hiện hỗ trợ và hình thức phát triển nhà ở xã hội. Lược bỏ quy định về quyền chủ đầu tư dự án chuyển một phần diện tích đất đầu tư xây dựng nhà ở thương mại để bán. Quy định về bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội sau 5 năm theo hướng chỉ được bán lại cho đúng đối tượng, giá bán do các bên thỏa thuận và không phải nộp tiền sử dụng đất. Đồng thời, hoàn thiện các quy định về nhà ở phục vụ tái định cư bảo đảm thống nhất, đồng bộ với pháp luật đất đai.

Về quản lý, sử dụng nhà chung cư, dự thảo luật quy định rõ các vấn đề được Hội nghị nhà chung cư quyết định; bổ sung cơ chế giám sát Ban quản trị và cơ chế phối hợp với chính quyền địa phương. Quy định rõ quyền và nghĩa vụ của Ban quản trị chung cư. Giao Bộ Xây dựng quy định chi tiết hoạt động của đơn vị quản lý vận hành chung cư, quy định rõ trách nhiệm bàn giao và cưỡng chế bàn giao kinh phí bảo trì.

Tán thành với các nội dung được tiếp thu, chỉnh lý

Trình bày tóm tắt về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp (UBPLTP) nhận thấy Chính phủ đã rất cầu thị, nghiêm túc trong nghiên cứu, tiếp thu nhiều ý kiến của đại biểu Quốc hội để chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo Luật. Thường trực UBPLTP tán thành với các nội dung đã được tiếp thu, chỉnh lý.

Về sở hữu nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoài, Thường trực UBPLTP đề nghị Chính phủ tiếp tục nghiên cứu, làm rõ một số nội dung như: nghĩa vụ tài chính về đất đai đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài khi mua căn hộ không gắn với quyền sử dụng đất và nghĩa vụ tài chính của các bên chuyển nhượng và nhận chuyển nhượng trong trường hợp tổ chức, cá nhân nước ngoài chuyền nhượng nhà ở cho tổ chức, công dân Việt Nam.

Tiếp tục rà soát kỹ lưỡng quy định về xử lý nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoài trước khi hết thời hạn sở hữu và sau khi hết thời hạn sở hữu bảo đảm đồng bộ với các quy định về cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư tại Chương X của dự thảo Luật. Tiếp tục rà soát, bảo đảm tính đồng bộ giữa quy định của dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) và dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) về việc cấp Giấy chứng nhận và quyền, nghĩa vụ của tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài thực hiện đầu tư xây dựng nhà ở theo dự án tại Việt Nam.

Về chính sách nhà ở cho thuê không bằng vốn của nhà nước và nhà ở xã hội để cho thuê, Thường trực UBPLTP đề nghị trong trường hợp tiếp tục cho phép dự án nhà ở xã hội được thực hiện cả 03 hình thức bán, cho thuê mua, cho thuê thì đề nghị Chính phủ cân nhắc, bổ sung quy định cụ thể tỷ lệ mà chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội phải dành để cho thuê, đồng thời quy định chủ đầu tư phải duy trì tỷ lệ nhà ở cho thuê này trong dự án mà không được bán, cho thuê mua để nhanh chóng hình thành nguồn cung quỹ nhà ở cho thuê ổn định, bảo đảm thực hiện đúng chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Thông báo số 64-TB/VPTW.

Ngoài ra, Thường trực UBPLTP đề nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ Xây dựng tiếp tục rà soát kỹ lưỡng điều khoản chuyển tiếp để bảo đảm quy định đầy đủ, chặt chẽ, tránh khoảng trống pháp lý có thể phát sinh, đặc biệt là các nội dung được luật hóa từ Nghị quyết số 201/2025/QH15 ngày 29/5/2025 của Quốc hội; tiếp tục rà soát các nội dung được luật hóa từ Nghị quyết số 201/2025/QH15 để sửa đổi, bổ sung đồng bộ, thống nhất tại các luật có liên quan; nghiên cứu, tiếp thu tối đa các ý kiến xác đáng của ĐBQH để chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo Luật, bảo đảm chất lượng trình Quốc hội thông qua.

Tập trung vào 4 nhóm trọng tâm

Phát biểu tại phiên họp, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu cho biết sau khi Quốc hội thảo luận tại tổ và hội trường, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Xây dựng phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tư pháp và các bộ, ngành liên quan tiếp thu nghiêm túc ý kiến đại biểu Quốc hội và cơ quan thẩm tra.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu nhấn mạnh, trên cơ sở kết luận phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ sẽ chỉ đạo cơ quan chủ trì soạn thảo, các bộ ngành, cơ quan liên quan khẩn trương hoàn thiện dự thảo luật, tập trung vào 04 nhóm trọng tâm: Rà soát mối quan hệ dự thảo luật Nhà ở (sửa đổi) bảo đảm đồng bộ với dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), quan điểm lấy Luật Đất đai là luật gốc. Rà soát kỹ nội dung chính sách sở hữu nhà ở của người nước ngoài, nhà ở cho thuê, bán nhà ở xã hội sau 5 năm, công chứng giao dịch và vận hành Quỹ nhà ở. Rà soát kỹ quy định chuyển tiếp chặt chẽ, tránh khoảng trống pháp lý trên thực tiễn. Chuẩn bị song song, đồng bộ các dự thảo Nghị định hướng dẫn chi tiết thi hành luật.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu khẳng định, Chính phủ cam kết hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất trình Quốc hội thông qua.

Phát biểu kết luận về nội dung này, Phó Chủ tịch Nguyễn Khắc Định nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao sự phối hợp chặt chẽ, nghiêm túc, cầu thị giữa Chính phủ, Bộ Xây dựng và Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp trong việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự án Luật Nhà ở (sửa đổi). Đồng thời đề nghị Bộ Xây dựng khẩn trương giúp Chính phủ hoàn thiện dự thảo luật, gửi tài liệu đến UBTVQH và các đại biểu Quốc hội bảo đảm đúng quy định trước khi Quốc hội biểu quyết thông qua tại cuối kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.

Nguyễn Hoàng

Nguồn Chính Phủ: https://baochinhphu.vn/hoan-thien-ho-so-du-an-luat-nha-o-sua-doi-voi-chat-luong-cao-nhat-102261117163719494.htm