Hoãn xử cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Lê Đức Giang cùng nhóm 'cát tặc'
Sáng 29/10), TAND TP Hà Nội mở phiên tòa xét xử sơ thẩm cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Lê Đức Giang cùng 10 bị cáo trong vụ án Vi phạm quy định về quản lý, khai thác tài nguyên. Tuy nhiên, HĐXX đã quyết định hoãn phiên tòa do một số người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan và một bị cáo đang tại ngoại vắng mặt tại phiên tòa.

Hội đồng xét xử.
Trong vụ án, bị cáo Lê Đức Giang, cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa cùng 3 cựu cán bộ, gồm: Phạm Văn Hoành, cựu Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa; Nguyễn Thế Hùng, cựu Trưởng phòng Tài nguyên khoáng sản, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa và Nguyễn Văn Tâm, cựu Chuyên viên Phòng Công nghiệp, Xây dựng và Khoa học công nghệ, Văn phòng UBND tỉnh Thanh Hóa bị VKSND tối cao truy tố về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí”, theo quy định tại khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự.

Quang cảnh phiên tòa.
7 bị cáo còn lại bị truy tố về một trong các tội “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên”, “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” hoặc “Trốn thuế”, gồm: Nguyễn Xuân Tùng, Giám đốc Công ty Cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát (Công ty Thiên An Phát); Hà Thị Nga (có 2 tiền án về tội "Đánh bạc" và "Cố ý gây thương tích"), Nguyễn Gia Hải (có tiền án về tội "Đưa hối lộ" và "Trốn thuế"), Nguyễn Thị Cúc (cùng là thành viên góp vốn Công ty Thiên An Phát); Nguyễn Thị Tâm, Giám đốc Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại Thanh Tâm (Công ty Thanh Tâm); Nguyễn Công Bắc và Trần Văn Linh (cùng là lao động tự do).
Sau khi HĐXX kiểm tra lý lịch các bị cáo và những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan tại phiên tòa, nhận thấy bị cáo Trần Văn Linh đang được áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú vắng mặt tại phiên tòa. Cùng với đó, một số người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan cũng vắng mặt tại phiên tòa. Để bảo đảm quyền lợi của các bị cáo cũng như người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan, đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa đã đề nghị HĐXX hoãn phiên tòa theo quy định của pháp luật.

Các bị cáo tại phiên xét xử.
Trước đề nghị của đại diện Viện kiểm sát, HĐXX đã tạm dừng phiên tòa, vào phòng nghị án tiến hành thảo luận. Sau khi thảo luận, HĐXX đã quyết định hoãn phiên tòa.
Công bố quyết định hoãn phiên tòa, Thẩm phán Chủ tọa phiên tòa cho biết, đề nghị của Viện kiểm sát là đúng quy định, HĐXX quyết định hoãn phiên tòa. Đồng thời thông báo thời gian mở lại phiên tòa vào ngày 12 và 13/11 tới đây.
Theo cáo trạng của VKSND tối cao, trong quá trình thẩm định, tham mưu, quyết định cho phép chuyển nhượng và cấp giấy phép khai thác khoáng sản tại Mỏ số 2 cho Công ty Thiên An Phát, các bị cáo Lê Đức Giang, Phạm Văn Hoành, Nguyễn Thế Hùng và Nguyễn Văn Tâm đã có hành vi làm trái nhiệm vụ được giao.

Bị cáo Lê Đức Giang trước bục khai báo.

Bị cáo Phạm Văn Hoành trước bục khai báo.
Cáo trạng xác định, do nể nang và vụ lợi, các bị cáo đã vi phạm quy định tại các Điều 40, 41, 42, 55 và 65 Nghị định số 158/2016/NĐ-CP ngày 29/11/2016 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Khoáng sản, gây thất thoát tài sản nhà nước hơn 5,1 tỉ đồng.
Trong đó, bị cáo Lê Đức Giang, thời điểm xảy ra vụ án là Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, được phân công giúp Chủ tịch UBND tỉnh theo dõi, chỉ đạo lĩnh vực tài nguyên khoáng sản và hoạt động của Sở Tài nguyên và Môi trường. Theo chức trách, nhiệm vụ được giao, bị cáo Giang được thay mặt Chủ tịch UBND tỉnh sử dụng quyền hạn của Chủ tịch để chỉ đạo, giải quyết các công việc thuộc lĩnh vực phụ trách; đồng thời chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước Chủ tịch UBND tỉnh, UBND tỉnh, HĐND tỉnh và trước pháp luật về các quyết định của mình.

Bị cáo Nguyễn Thế Hùng trước bục khai báo.

Bị cáo Nguyễn Văn Tâm trước bục khai báo.
Quá trình giải quyết hồ sơ chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản tại Mỏ số 2 cho Công ty Thiên An Phát, bị cáo Lê Đức Giang đã trực tiếp ký văn bản chấp thuận chuyển nhượng quyền khai thác và ký giấy phép khai thác khoáng sản cho doanh nghiệp này trái quy định. Hành vi của bị cáo Giang cùng các thuộc cấp bị xác định đã gây thất thoát cho Nhà nước hơn 46.000 m3 cát ở thể tự nhiên, tương đương hơn 51.807 m3 cát ở thể nở rời, tổng trị giá hơn 5,1 tỉ đồng.
Đối với bị cáo Phạm Văn Hoành, thời điểm xảy ra vụ án là Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa, được giao giúp Giám đốc Sở chỉ đạo, tổ chức thực hiện công tác quản lý khoáng sản, trữ lượng khoáng sản và chịu trách nhiệm về những quyết định thuộc lĩnh vực được phân công.
Trong quá trình giải quyết hồ sơ chuyển nhượng và cấp giấy phép khai thác khoáng sản tại Mỏ số 2, bị cáo Hoành đã ký nháy, tham mưu Giám đốc Sở ký văn bản đề nghị UBND tỉnh chấp thuận chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản. Đồng thời, bị cáo Hoành trực tiếp ký tờ trình đề nghị UBND tỉnh cấp giấy phép khai thác khoáng sản cho Công ty Thiên An Phát trái quy định, gây thất thoát tài sản nhà nước.

Bị cáo Nguyễn Xuân Tùng trước bục khai báo.

Bị cáo Nguyễn Gia Hải trước bục khai báo.
Cũng theo cáo trạng, Công ty Thanh Tâm trước đó được UBND tỉnh Thanh Hóa cho phép thuê đất, khai thác khoáng sản tại Mỏ số 2, thuộc xã Thiệu Tân, huyện Thiệu Hóa (cũ), tỉnh Thanh Hóa.
Quá trình chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản tại mỏ này, bị cáo Nguyễn Thị Tâm, Giám đốc Công ty Thanh Tâm đã thỏa thuận với nhóm bị cáo tại Công ty Thiên An Phát về việc chuyển nhượng với giá trị thực tế 62 tỉ đồng. Tuy nhiên, trên hợp đồng chuyển nhượng, các bên chỉ thể hiện giá trị giao dịch 2 tỉ đồng. Hành vi này của bị cáo Nguyễn Thị Tâm đã gây thiệt hại về thuế cho Nhà nước hơn 16 tỉ đồng.
Sau khi ký hợp đồng với Công ty Thanh Tâm, bị cáo Nguyễn Xuân Tùng, Giám đốc Công ty Thiên An Phát đã đến gặp Lê Đức Giang, khi đó là Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, đề nghị giúp đỡ trong quá trình thực hiện các thủ tục chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản. Bị cáo Giang đồng ý và chỉ đạo Sở Tài nguyên và Môi trường cùng các đơn vị liên quan giải quyết hồ sơ cho Công ty Thiên An Phát không đúng quy định.

Bị cáo Hà Thị Nga trước bục khai báo.

Bị cáo Nguyễn Thị Cúc trước bục khai báo.
Cụ thể, ngày 10/12/2020, bị cáo Lê Đức Giang đã ký giấy phép khai thác khoáng sản cho Công ty Thiên An Phát, vi phạm các quy định tại Nghị định số 158/2016/NĐ-CP của Chính phủ.
Sau khi được cấp giấy phép khai thác khoáng sản, bị cáo Nguyễn Xuân Tùng đã nhiều lần đưa tiền cho các cán bộ liên quan vào những dịp lễ, Tết. Trong đó, bị cáo Lê Đức Giang nhận tổng cộng 180 triệu đồng; Phạm Văn Hoành nhận 60 triệu đồng; Nguyễn Thế Hùng nhận 35 triệu đồng và Nguyễn Văn Tâm nhận 20 triệu đồng.
Đối với hành vi “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên”, cáo trạng xác định, trong giai đoạn từ năm 2023-2025, Công ty Thiên An Phát đã tổ chức khai thác khối lượng cát vượt nhiều lần trữ lượng được cơ quan có thẩm quyền cấp phép.

Bị cáo Nguyễn Thị Tâm trước bục khai báo.

Bị cáo Nguyễn Công Bắc trước bục khai báo.
Cụ thể, tổng khối lượng cát doanh nghiệp này đã khai thác hơn 582.000 m3, trong khi trữ lượng được cấp phép khai thác chỉ khoảng 159.000 m3; khai thác vượt hơn 434.000 m3 cát, tổng trị giá hơn 75,8 tỉ đồng.
Không chỉ khai thác khoáng sản vượt trữ lượng được cấp phép, nhóm bị cáo tại Công ty Thiên An Phát còn bị xác định đã để ngoài sổ sách kế toán hơn 133.000 m3 cát cùng doanh thu phát sinh từ việc tiêu thụ số cát này. Cơ quan tố tụng xác định, hành vi vi phạm quy định về kế toán này đã gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 8 tỉ đồng.

Quang cảnh phiên tòa.

