Hồi kết cho mối liên hệ giữa gã khổng lồ năng lượng Pháp và dự án LNG Nga ở Bắc Cực

Tập đoàn năng lượng khổng lồ TotalEnergies của Pháp vừa chuyển nhượng cổ phần của mình tại dự án Arctic LNG 2 trong bối cảnh dự án LNG của Nga ở Bắc Cực bị bủa vây bởi các lệnh trừng phạt quốc tế.

Trong thông báo đưa ra vào ngày 27/8, TotalEnergies xác nhận rằng việc chuyển nhượng 10% cổ phần tại dự án Arctic LNG 2 cho NordLine – một công ty con của Novatek, đơn vị vận hành dự án – đã hoàn tất, theo đó cắt đứt mối liên hệ cuối cùng với dự án Nga.

"TotalEnergies xác nhận rằng việc chuyển nhượng 10% cổ phần tại Arctic LNG 2 cho NordLine đã hoàn tất. Do đó, TotalEnergies không còn là cổ đông của dự án nữa", công ty Pháp cho biết.

Ban đầu, Novatek nắm giữ 60% cổ phần, trong khi TotalEnergies, CNPC, CNOOC và Japan Arctic LNG mỗi bên nắm giữ 10%.

Dự án nằm trên bán đảo Gydan, nằm ở khu vực Bắc Cực thuộc lãnh thổ Nga, tập trung khai thác mỏ khí và khí ngưng tụ Utrenneye.

Đây từng được thiết kế để trở thành một trong những dự án xuất khẩu LNG lớn nhất của Nga, sử dụng các cấu trúc dựa trên trọng lực (GBS). Tổng vốn đầu tư ban đầu ước tính khoảng 21 tỷ USD.

Dự án dự kiến gồm 3 dây chuyền sản xuất LNG với tổng công suất 19,8 triệu tấn/năm, mỗi dây chuyền khoảng 6,6 triệu tấn.

Bước ngoặt xảy ra khi Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt đối với Arctic LNG 2 vào tháng 11/2023 nhằm hạn chế khả năng mở rộng xuất khẩu LNG của Nga.

Các biện pháp này đã làm gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng thiết bị, tài chính, hoạt động xuất khẩu LNG và khả năng tiếp cận đội tàu chuyên dụng đưa loại khí siêu lạnh ra khỏi Bắc Cực.

Arctic LNG 2 được thiết kế để trở thành một trong những dự án xuất khẩu LNG lớn nhất của Nga, nhưng bước ngoặt đã xảy ra kể từ khi Mỹ giáng đòn trừng phạt lên dự án. Ảnh: High North News

Trong bối cảnh đó, vào đầu năm nay, Nga đã phê duyệt việc chuyển nhượng 10% cổ phần của TotalEnergies. Việc hoàn tất giao dịch đánh dấu sự rút lui hoàn toàn về mặt sở hữu của tập đoàn Pháp khỏi dự án bị trừng phạt.

Theo thỏa thuận chuyển nhượng, TotalEnergies vẫn giữ quyền được Arctic LNG 2 hoàn trả khoản tiền tương ứng với phần vốn mà họ đã đóng góp cho dự án, với trị giá khoảng 1,3 tỷ USD.

Công ty cho biết khoản hoàn trả này có thể được thực hiện trong tương lai, nhưng phải tuân thủ các lệnh trừng phạt hiện hành.

Hãng Bloomberg cũng ghi nhận rằng TotalEnergies đang hướng tới khả năng thu hồi khoảng 1,3 tỷ USD từ các khoản đầu tư liên quan khi hoàn tất việc rút khỏi dự án LNG bị Mỹ trừng phạt.

Trước đó, TotalEnergies đã khấu trừ giá trị khoản đầu tư vào Arctic LNG 2 do các lệnh trừng phạt liên quan đến chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine, đồng thời luôn khẳng định rằng họ không thu được bất kỳ khoản doanh thu nào từ dự án này.

Việc gã khổng lồ năng lượng Pháp rút khỏi dự án giúp củng cố quyền kiểm soát của Nga đối với hoạt động xuất khẩu khí đốt bằng đường biển có công suất lớn nhất của mình, trong bối cảnh nước này đang tìm cách mở rộng thị trường sang châu Á.

Liên minh châu Âu (EU) dự kiến sẽ cấm mọi hoạt động mua khí đốt, bao gồm cả LNG, từ Nga kể từ đầu năm 2027.

TotalEnergies là một trong số ít các tập đoàn năng lượng lớn của phương Tây vẫn duy trì cổ phần tại các dự án chiến lược của Nga sau khi xung đột tại Ukraine nổ ra, trong khi Shell Plc và Exxon Mobil Corp. đã rút lui.

Mặc dù nhiều nhà đầu tư nước ngoài đã rời đi kể từ thời điểm đó, nhưng việc Điện Kremlin phê duyệt bán các tài sản quan trọng lại trở nên khá hiếm hoi trong những năm gần đây.

Việc hoàn tất chuyển nhượng cổ phần đã khép lại một chương dài trong quan hệ hợp tác giữa TotalEnergies và dự án LNG chiến lược của Nga tại Bắc Cực.

Dù không còn là cổ đông, tập đoàn Pháp vẫn duy trì quyền đòi bồi hoàn đầu tư đáng kể, mở ra khả năng thu hồi một phần vốn trong tương lai nếu điều kiện địa chính trị và pháp lý cho phép.

Arctic LNG 2 từng được kỳ vọng là biểu tượng của tham vọng xuất khẩu khí đốt Nga, nhưng các lệnh trừng phạt đã buộc các đối tác nước ngoài như TotalEnergies phải điều chỉnh mạnh mẽ chiến lược trước những rủi ro địa chính trị ngày càng gia tăng.

Tập đoàn năng lượng hàng đầu của Pháp hiện vẫn nắm giữ cổ phần tại các tài sản khác ở Nga, bao gồm dự án LNG Yamal – dự án không chịu lệnh trừng phạt trực tiếp.

Minh Đức (Theo Splash247, Moscow Times)