Hướng đến phương thức quản trị đô thị mới

HNN - Huế đang bước vào một giai đoạn phát triển mới của đô thị thông minh (ĐTTM), giai đoạn mà dữ liệu, nền tảng số và sự tham gia của người dân trở thành yếu tố cốt lõi trong quản trị đô thị. Huế cũng đặt mục tiêu dài hạn là đăng ký xây dựng và phấn đấu lọt Top 50 đô thị thông minh thế giới.

 Người dân sử dụng Hue-S ngày càng phổ biến

Người dân sử dụng Hue-S ngày càng phổ biến

Tăng tính tương tác

Trung tâm Giám sát, điều hành ĐTTM (HueIOC) được thành phố triển khai từ năm 2018, trong bối cảnh khái niệm “đô thị thông minh” ở Việt Nam còn khá mới mẻ. Đến nay, HueIOC đã hoàn thành giai đoạn 1 và đang triển khai giai đoạn 2, từng bước chuyển từ vai trò “giám sát” sang “điều hành”.

Nếu HueIOC là trung tâm điều hành, thì ứng dụng Hue-S được xem là “mặt tiền” về đô thị thông minh của Huế, nơi người dân được tương tác trực tiếp với chính quyền. Với hơn 1,3 triệu tài khoản đăng ký, trong đó hơn 900.000 tài khoản của người dân Huế đã được xác thực qua VNeID, Hue-S đã trở thành một nền tảng sinh hoạt số quen thuộc.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ, trung bình mỗi năm Hue-S ghi nhận khoảng 25 triệu lượt truy cập, tích hợp hơn 50 chức năng, với 100% dịch vụ đô thị thông minh đưa vào vận hành thực tế. Không chỉ dừng ở các dịch vụ công trực tuyến, Hue-S còn bao phủ nhiều lĩnh vực thiết yếu như giáo dục, y tế, thanh toán không tiền mặt, du lịch, phản ánh hiện trường và phòng chống thiên tai.

Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Nguyễn Xuân Sơn cho rằng, giá trị lớn nhất của Hue-S không nằm ở số lượng tính năng, mà ở việc tạo ra một kênh tương tác hai chiều có giám sát.

Đến thời điểm này, chuyển động quan trọng nhất của ĐTTM Huế thể hiện ở việc dữ liệu dần trở thành cơ sở cho việc quản lý và ra quyết định. Hệ thống camera giám sát với hơn 650 camera, tích hợp 29 giải pháp trí tuệ nhân tạo đã hỗ trợ lực lượng chức năng xử lý hơn 62.000 trường hợp vi phạm giao thông, truy vết hàng trăm vụ việc về an ninh trật tự và phát hiện sớm nhiều nguy cơ cháy rừng. Việc ứng dụng AI trong giám sát không nhằm thay thế con người, mà giúp nâng cao khả năng phát hiện sớm, giảm áp lực cho lực lượng chức năng, nhất là trong bối cảnh địa bàn quản lý ngày càng mở rộng.

Ở lĩnh vực hành chính công, 100% hồ sơ công việc đã được xử lý trên môi trường mạng; gần 6 triệu văn bản điện tử được ký số, tiết kiệm hàng tỷ đồng chi phí hành chính mỗi năm. Hệ thống giám sát dịch vụ công cũng ghi nhận hàng trăm vi phạm liên quan đến quy trình giải quyết thủ tục, qua đó giúp chấn chỉnh kỷ luật, kỷ cương hành chính.

Dù đạt được nhiều kết quả tích cực, song theo Sở Khoa học và Công nghệ, hạ tầng dữ liệu của thành phố chưa thực sự đồng bộ; khả năng liên thông, tích hợp giữa các hệ thống quốc gia và địa phương vẫn còn độ trễ; việc ứng dụng AI, IoT và Big Data mới ở giai đoạn đầu, chưa triển khai ở quy mô lớn. Đáng chú ý, kỹ năng số của người dân mới đạt khoảng 66,6%, thấp hơn mục tiêu 70% đặt ra cho giai đoạn tới. Đây được xem là “điểm nghẽn mềm”, bởi đô thị thông minh chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi người dân đủ năng lực sử dụng và khai thác các dịch vụ số.

“Việc phổ cập kỹ năng số, đào tạo nguồn nhân lực công nghệ và xây dựng đội ngũ cán bộ có tư duy dữ liệu đang được xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn 2026 - 2030”, ông Nguyễn Xuân Sơn nhấn mạnh.

Phấn đấu lọt tốp đầu 50 đô thị thông minh thế giới

Dự thảo Đề án phát triển ĐTTM TP. Huế giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2045 cho thấy, sự chuyển dịch rõ nét từ tư duy thí điểm sang tư duy chiến lược. Trọng tâm không chỉ là các ứng dụng, mà là quy hoạch ĐTTM, bản đồ số 3D, bản sao số đô thị (Digital Twin), trung tâm dữ liệu đạt chuẩn quốc tế và nền tảng dữ liệu dùng chung.

Theo UBND TP. Huế, tổng kinh phí dự toán cho giai đoạn này khoảng 500 tỷ đồng, trong đó nguồn lực xã hội và hợp tác công tư chiếm tỷ trọng lớn. Cách phân bổ này vừa bảo đảm chủ quyền dữ liệu, vừa huy động được nguồn lực từ khu vực tư nhân cho phát triển ĐTTM bền vững.

Huế cũng đặt mục tiêu dài hạn là đăng ký xây dựng và phấn đấu lọt Top 50 đô thị thông minh thế giới. Với lãnh đạo thành phố, đây không phải là mục tiêu hình thức, mà là áp lực để chuẩn hóa quản trị đô thị theo các tiêu chí quốc tế, phù hợp với vai trò mới của Huế là thành phố trực thuộc Trung ương.

Tại buổi làm việc với Đoàn công tác của Bộ Xây dựng cuối tháng 12/2025, UVTV Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP. Huế Nguyễn Thanh Bình khẳng định, phát triển ĐTTM là nhiệm vụ quan trọng, xuyên suốt, gắn với định hướng xây dựng Huế trở thành đô thị di sản, văn hóa, sinh thái, thông minh và bền vững.

Theo đồng chí Nguyễn Thanh Bình, Huế không lựa chọn cách tiếp cận “làm cho có”, mà xác định ĐTTM trước hết phải phục vụ người dân và doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành của chính quyền.

Cũng tại buổi làm việc vừa nêu, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn đánh giá cao cách làm bài bản và chủ động của Huế. Đồng chí Nguyễn Tường Văn cho rằng, điểm đáng chú ý trong mô hình ĐTTM của Huế là sự gắn kết giữa phát triển công nghệ với bảo tồn và phát huy giá trị di sản, giữa đầu tư hạ tầng kỹ thuật với xây dựng, liên thông dữ liệu phục vụ chỉ đạo, điều hành. Đây là hướng đi phù hợp với đặc thù của Huế, tránh được nguy cơ chạy theo công nghệ mà thiếu chiều sâu.

Bài, ảnh: Lê Thọ

Nguồn Thừa Thiên Huế: https://huengaynay.vn/chinh-tri-xa-hoi/huong-den-phuong-thuc-quan-tri-do-thi-moi-162908.html