Hướng tới giảm dần tỷ trọng đưa người lao động phổ thông đi làm việc ở nước ngoài

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì phiên làm việc.

Thừa ủy quyền của Chính phủ, trình bày tóm tắt tờ trình, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Đỗ Thanh Bình cho biết, việc sửa đổi, bổ sung Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng trong bối cảnh hiện nay là yêu cầu cấp thiết, mang ý nghĩa chính trị và thực tiễn sâu sắc.

Trước hết, việc sửa đổi nhằm thể chế hóa kịp thời, đầy đủ các chủ trương, đường lối của Đảng về hoàn thiện thể chế, sắp xếp tổ chức bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và chuyển đổi số trong quản lý nhà nước. Bên cạnh đó, sửa đổi luật còn hướng tới mục tiêu khơi thông, giải phóng tối đa các nguồn lực xã hội, giải quyết các "điểm nghẽn" bởi những quy định không còn phù hợp; tạo hành lang pháp lý thông thoáng, minh bạch để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực Việt Nam thông qua tiếp cận thị trường lao động trình độ cao ở nước ngoài; đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường cung ứng lao động quốc tế. Đây chính là một trong những động lực quan trọng góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số mà Đảng và Nhà nước đã đề ra.

Trong đó, dự thảo sửa đổi, bổ sung các điều nhằm hoàn thiện quy định của pháp luật trên cơ sở thể chế hóa 3 nhóm quy định về: (1) Cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư, kinh doanh và thúc đẩy chuyển đổi số; (2) xử lý một số vấn đề cấp thiết, vướng mắc, bất cập phát sinh từ thực tiễn; cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng hai con số; (3) đẩy mạnh phân quyền đối với chính quyền địa phương và giải quyết các vấn đề liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy Nhà nước, tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Đỗ Thanh Bình báo cáo tại phiên họp.

Trình bày báo cáo thẩm tra dự án luật, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Thường trực Ủy ban nhất trí với sự cần thiết sửa đổi luật để tiếp tục thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng; khắc phục một số hạn chế, bất cập của luật hiện hành; hoàn thiện hành lang pháp lý đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới.

Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị bổ sung phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng đối với các trường hợp: Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng thời vụ; việc triển khai các thỏa thuận hợp tác lao động giữa các địa phương của Việt Nam và địa phương của nước tiếp nhận lao động; lao động khu vực biên giới, lao động qua biên giới làm việc theo thời vụ hoặc không theo hợp đồng.

Thường trực Ủy ban nhận thấy, đây là những vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn, một số nội dung đang được triển khai thí điểm theo Nghị quyết của Chính phủ; trường hợp lao động qua biên giới không theo hợp đồng không thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật này. Do đó, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, tổng kết, đánh giá đầy đủ kết quả thí điểm và nghiên cứu bổ sung khi sửa đổi toàn diện luật; đồng thời rà soát các quy định của pháp luật có liên quan, hoàn thiện cơ chế quản lý phù hợp nhằm tránh khoảng trống pháp lý và tăng cường bảo vệ người lao động.

Bên cạnh đó, Thường trực Ủy ban đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu, bổ sung chính sách Nhà nước đưa chuyên gia, lao động chất lượng cao đi làm việc ở nước ngoài; định hướng giảm dần tỷ trọng đưa người lao động phổ thông, lao động chưa qua đào tạo đi làm việc ở nước ngoài, gắn với chiến lược phát triển nguồn nhân lực quốc gia và yêu cầu bảo đảm nguồn lao động cho thị trường lao động trong nước.

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng sẽ được trình Quốc hội tại Kỳ họp không thường lệ vào tháng 8 tới.