Indonesia chính thức biên chế tiêm kích Rafale đầu tiên từ Pháp

Không quân Indonesia vừa chính thức đưa 4 chiếc tiêm kích Rafale đầu tiên do Pháp sản xuất vào biên chế trực chiến. Lễ bàn giao quốc phòng được tổ chức tại Căn cứ Không quân Halim Perdanakusuma, TP. Jakarta, với sự tham dự của Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto.

Trong đợt bàn giao này, phía Jakarta tiếp nhận tổng cộng 6 chiếc Rafale, 4 máy bay thương mại Falcon 8X, 1 máy bay vận tải - tiếp dầu đa năng Airbus A400M MRTT và 1 hệ thống radar điều khiển đánh chặn mặt đất Thales GM403. Bộ Quốc phòng Indonesia xác nhận số máy bay Rafale này sẽ được biên chế cho Phi đội Không quân 12.

Tại sự kiện, Tổng thống Prabowo đã thực hiện nghi thức công bố phù hiệu phi đội và tiến hành nghi thức phun nước truyền thống. Việc đưa tiêm kích Rafale vào hoạt động là cột mốc quan trọng trong tiến trình hiện đại hóa năng lực tác chiến của Không quân Indonesia sau nhiều năm bất định về tương lai phi đội chiến đấu cơ.

Lộ trình thay thế các dòng máy bay cũ

Hợp đồng mua sắm 42 chiếc Rafale trị giá 8,1 tỷ USD đã được Bộ Quốc phòng Indonesia ký kết vào tháng 2/2022. Giới quan sát nhận định, với quy mô đơn hàng lớn, lực lượng này có khả năng sẽ dùng Rafale để thay thế hoàn toàn các dòng máy bay F-5 và F-16 do Mỹ sản xuất, thậm chí là một số chiếc Su-27 và Su-30 của Nga.

Tuy nhiên, Rafale có kích thước và công suất động cơ tương đương máy bay hạng nhẹ F-16. Điều này đồng nghĩa với việc máy bay có tầm hoạt động ngắn hơn đáng kể so với các dòng tiêm kích hạng nặng như Su-27 hay Su-30. Kích thước radar khiêm tốn cũng là yếu tố có thể hạn chế khả năng tuần tra và phòng không trên vùng lãnh thổ rộng lớn của Indonesia.

Lý do Indonesia không chọn Su-35

Trước khi quyết định mua Rafale, Không quân Indonesia từng lên kế hoạch mua tiêm kích Su-35S của Nga. Đây là dòng máy bay hạng nặng có tầm bay xa và hệ thống radar lớn gấp 3 lần so với Rafale. Dù hợp đồng đã được ký vào tháng 2/2018, thương vụ này buộc phải đóng băng do áp lực trừng phạt kinh tế từ phía Mỹ.

Trong quá khứ, Rafale từng cạnh tranh với dòng Su-30 tại các thị trường như Algeria, Kazakhstan và Ethiopia nhưng đều không thành công. Nguyên nhân được cho là các quốc gia này ít chịu ảnh hưởng từ sức ép chính trị của phương Tây hơn so với Indonesia.

Triển vọng tiêm kích hạng nặng thế hệ mới

Dù Su-35 không còn trong danh sách mua sắm, giới phân tích tại Jakarta cho rằng Indonesia có thể cân nhắc tiêm kích thế hệ thứ năm Su-57 của Nga trong tương lai. Sự kết hợp giữa Su-57 và Rafale được kỳ vọng tạo nên mô hình phối hợp "cao - thấp" lý tưởng cho lực lượng không quân.

Song song với đó, Bộ Quốc phòng Indonesia cũng đã xác nhận thỏa thuận mua 42 tiêm kích J-10C từ Trung Quốc. Tuy nhiên, do cả Rafale và J-10C đều thuộc phân khúc chiến đấu cơ hạng nhẹ, Indonesia vẫn đang đối mặt với khoảng trống về dòng tiêm kích hạng nặng có tầm bay xa. Điều này dẫn đến những dự đoán về khả năng Jakarta sẽ tiếp tục tìm kiếm các mẫu máy bay lớn hơn, như tiêm kích thế hệ thứ năm J-35 của Trung Quốc, để đáp ứng nhu cầu tác chiến tầm xa.