Indonesia tăng lãi suất khẩn cấp để hỗ trợ đồng nội tệ

BI đã phải can thiệp khẩn cấp để ngăn chặn đà rơi tự do của đồng nội tệ - Ảnh minh họa

Ngày 9/6, BI bất ngờ tuyên bố tăng lãi suất chuẩn thêm 0,25 điểm phần trăm, lên mức 5,5% dù chưa đến kỳ họp chính sách tiền tệ định kỳ. Đáng chú ý, đây đã là lần tăng lãi suất thứ hai của cơ quan này chỉ trong vòng 3 tuần (trước đó là đợt tăng 0,5 điểm phần trăm - đợt tăng đầu tiên sau 2 năm).

BI khẳng định động thái can thiệp ngoài lịch trình này là cấp thiết khi tỷ giá rupiah đang diễn biến "xấu hơn dự kiến". Mục tiêu của đợt tăng lãi suất kép nhằm nâng lợi suất của các tài sản bằng đồng rupiah để giữ chân dòng vốn ngoại; Củng cố sức chống chịu của nền kinh tế trước các cú sốc ngoại biên và đảm bảo mục tiêu kiểm soát lạm phát cho giai đoạn 2026 - 2027.

Bên cạnh công cụ lãi suất, BI cũng đồng thời tung ra các biện pháp kỹ thuật khác trong ngày 9/6: Nâng lợi suất ở tất cả các kỳ hạn đối với công cụ nợ ngắn hạn và giảm 10 điểm phần trăm lãi suất hoán đổi nhằm hỗ trợ nhà đầu tư nước ngoài phòng hộ rủi ro tỷ giá.

Ngay sau quyết định trên, áp lực thị trường đã phần nào hạ nhiệt. Đồng rupiah phục hồi 0,9%, giao dịch ở mức 18.030,5 rupiah/USD. Trước đó trong cùng ngày, đồng tiền này đã xuyên thủng đáy kỷ lục, rớt xuống mức 18.188 rupiah/USD.

Thị trường tài chính Indonesia đang trải qua giai đoạn tồi tệ bậc nhất khu vực. Tính từ đầu năm đến nay, bức tranh kinh tế vĩ mô ghi nhận những mảng màu tối. Đồng Rupiah bốc hơi khoảng 9% giá trị, lọt nhóm các đồng tiền mất giá mạnh nhất châu Á. Thị trường chứng khoán lao dốc gần 40%, thuộc nhóm giảm sâu nhất thế giới và đang giao dịch quanh vùng đáy của nhiều năm. Dự trữ ngoại hối trong tháng 5 giảm mạnh xuống còn 144,9 tỷ USD (mức thấp nhất 2 năm) do BI phải liên tục can thiệp bảo vệ tỷ giá.

Giới phân tích chỉ ra rằng, nguyên nhân sâu xa của làn sóng tháo chạy vốn bắt nguồn từ tâm lý lo ngại của giới đầu tư đối với triển vọng kinh tế của quốc gia này. Cụ thể, những lo ngại xoay quanh việc chính phủ đang theo đuổi các chính sách có chi phí lớn như chương trình bữa ăn miễn phí tại trường học trị giá 15 tỷ USD. Điều này đã đặt gánh nặng khổng lồ lên ngân sách quốc gia trong bối cảnh nguồn thu hạn hẹp.

Song song đó, chính quyền cũng đang thúc đẩy vai trò lớn hơn của nhà nước trong một số lĩnh vực của khu vực tư nhân, khiến nhà đầu tư trong và ngoài nước thận trọng hơn, đơn cử như kế hoạch tập trung hoạt động xuất khẩu hàng hóa thông qua một cơ quan do nhà nước điều hành mới được công bố. Kế hoạch này có thể tác động đến các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Indonesia, trong đó có than đá và dầu cọ. Thậm chí, đầu năm nay, nhà cung cấp chỉ số toàn cầu MSCI đã cảnh báo về khả năng đầu tư vào thị trường Indonesia khi cho rằng cơ cấu sở hữu cổ phiếu tại thị trường này quá tập trung, tức cổ phần của nhiều doanh nghiệp nằm trong tay một số nhóm cổ đông lớn, khiến nhà đầu tư khó mua bán hơn.

Dù BI đã hành động quyết liệt, giới chuyên gia cho rằng chính sách tiền tệ đơn thuần chỉ là liều thuốc giảm đau tạm thời, chưa thể giải quyết tận gốc vấn đề niềm tin của thị trường. Theo các nhà phân tích, việc tăng lãi suất có thể giúp giảm bớt sức ép trước mắt lên đồng rupiah, nhưng chưa đủ để chặn đà mất giá của đồng tiền này hoặc khôi phục niềm tin của nhà đầu tư đối với Indonesia.

“Để đồng rupiah ổn định hơn, Indonesia cần nhiều hơn các đợt tăng lãi suất. Chính quyền cần có sự điều chỉnh trong chương trình chính sách hiện nay, nhất là các chính sách gây tốn kém ngân sách và làm gia tăng vai trò của nhà nước trong nền kinh tế. Nhưng hiện vẫn chưa có dấu hiệu nào cho thấy điều đó sắp xảy ra”, ông Jason Tuvey, Phó kinh tế trưởng phụ trách thị trường mới nổi tại công ty tư vấn Capital Economics nhận định.

Dự kiến, hội đồng thống đốc BI sẽ tổ chức cuộc họp chính sách tiền tệ định kỳ vào tuần tới. Trước áp lực bủa vây hiện tại, nhiều nhà kinh tế dự báo cơ quan này hoàn toàn có thể tiếp tục tung ra các đợt nâng lãi suất mới.