Iran bị cáo buộc thu phí 2 triệu USD/tàu dầu qua eo biển Hormuz

Phát biểu trên Đài Truyền hình Cộng hòa Hồi giáo Iran (IRIB) hôm 22/3, nghị sĩ Alaeddin Boroujerdi cho rằng mức phí này đánh dấu sự khởi đầu của một cách tiếp cận mới trong việc quản lý tuyến đường thủy chiến lược. Thông tin được kênh Iran International dẫn lại.

Eo biển Hormuz. Ảnh: AP

Ông Boroujerdi, thành viên Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, cho biết biện pháp thu phí đã được triển khai và phản ánh một cơ chế mà ông mô tả là “mang tính chủ quyền” tại eo biển Hormuz sau nhiều thập kỷ. Theo ông, việc thu phí quá cảnh là điều “không thể tránh khỏi” trong bối cảnh xung đột, khi chi phí xung đột gia tăng.

Trong một diễn biến liên quan, Bộ trưởng Năng lượng nhận định hoạt động vận chuyển dầu tại Trung Đông có thể trở lại bình thường trong vòng “vài tuần”, qua đó góp phần hạ nhiệt đà tăng của giá dầu.

Những tuyên bố trên được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Washington có thể nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng điện của Iran nếu eo biển Hormuz không được mở lại trong vòng 48 giờ.

Trong khi đó, đại diện thường trực của Iran tại Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO), ông Ali Mousavi, khẳng định eo biển này vẫn “mở cửa cho tất cả các quốc gia”, ngoại trừ những bên bị Tehran coi là đối thủ. Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cũng nhấn mạnh quan điểm tương tự, cho rằng eo biển Hormuz sẽ tiếp tục được duy trì thông suốt, trừ các trường hợp bị xem là xâm phạm chủ quyền.

Theo Lloyd’s List, Iran được cho là đã thiết lập một hành lang hàng hải “an toàn trên thực tế” tại eo biển Hormuz, cho phép các tàu chở dầu đã được phê duyệt đi qua. Trong ít nhất một trường hợp, khoản phí được ghi nhận lên tới 2 triệu USD.

Nguồn tin này cũng cho biết một số quốc gia như Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan, Malaysia và Iraq đang tiến hành đàm phán với Tehran về cơ chế vận chuyển, trong bối cảnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) triển khai hệ thống đăng ký đối với các tàu được phép lưu thông.

Công ty phân tích hàng hải Windward AI cho biết lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz đang sụt giảm mạnh, với chỉ 16 lượt tàu được ghi nhận qua hệ thống nhận dạng tự động (AIS) trong vòng 7 ngày gần đây. Hoạt động vận tải bị siết chặt khi nhiều tàu buộc phải điều chỉnh lộ trình qua vùng biển thuộc Iran.

Trong khi đó, xuất khẩu năng lượng từ khu vực Vùng Vịnh tiếp tục suy giảm, với khối lượng dầu thô và khí hóa lỏng (LPG) ở mức thấp gần đây. Riêng hoạt động xuất khẩu của Iran vẫn duy trì ổn định nhờ các tuyến vận chuyển thay thế.

Eo biển Hormuz hiện là tuyến vận tải chiến lược, trung bình mỗi ngày trung chuyển khoảng 20 triệu thùng dầu và chiếm gần 20% thương mại khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu. Những gián đoạn tại khu vực này đã đẩy chi phí vận tải và bảo hiểm tăng cao, kéo theo giá năng lượng leo thang và làm dấy lên lo ngại về tác động đối với kinh tế toàn cầu.

Hồng Anh/VOV.VN (Tổng hợp)