Iran đóng cửa eo biển Hormuz mang lại thuận lợi lớn cho các công ty dầu mỏ Nga

Cổ phiếu các công ty dầu khí lớn của Nga bao gồm Rosneft, Lukoil, Bashneft, Tatneft, Gazprom Neft và Surgutneftegaz đã lập tức tăng tới 3% sau khi chiến sự Iran bùng nổ và tiếp tục xu hướng này khi eo biển Hormuz bị phong tỏa.

Theo các nhà phân tích thị trường năng lượng quốc tế, quyết định của Tehran về việc đóng cửa tuyến đường vận tải quan trọng hàng đầu đặt ra rủi ro cực lớn đối với cân bằng năng lượng toàn cầu.

Số liệu thống kê cho biết khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu và một phần đáng kể khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) đi qua tuyến đường huyết mạch hẹp này mỗi ngày.

Theo nhận xét, ngành công nghiệp dầu khí đang tái cấu trúc hệ thống hậu cần khi các tàu chở dầu đã bắt đầu tránh tuyến đường nguy hiểm nói trên, và chính quyền Qatar đã đưa ra khuyến nghị chính thức đó là tạm thời ngừng vận chuyển hàng hóa trong khu vực.

Trước đây Tehran thường xuyên sử dụng lời đe dọa phong tỏa eo biển như một đòn bẩy chính trị nhưng chưa bao giờ thực hiện vì động thái trên sẽ gây tổn hại đến doanh thu của chính họ và cắt đứt xuất khẩu của các nước láng giềng trong khu vực.

Cần phải nhấn mạnh rằng cuộc xung đột quân sự hiện tại đang làm thay đổi luật chơi, nếu hoạt động vận tải biển bị tê liệt trong thời gian dài, thị trường sẽ mất đi một lượng lớn nguyên liệu thô mà khó có thể bù đắp nhanh chóng.

Từ góc độ phân tích thị trường, sự tăng vọt giá cổ phiếu dầu khí là một ví dụ điển hình về yếu tố địa chính trị ảnh hưởng đến giá dầu. Nguy cơ gián đoạn nguồn cung sẽ khiến giá tăng mạnh, ngay lập tức hứa hẹn tăng doanh thu cho các nhà xuất khẩu Nga.

Mặc dù vậy, giới phân tích cảnh báo rằng các nhà đầu tư nên thận trọng, vì giá năng lượng cao kéo dài có thể đẩy nhanh lạm phát và gây ra tình trạng suy thoái kinh tế toàn cầu.

Sự suy thoái của nền kinh tế toàn cầu chắc chắn sẽ dẫn đến sự sụt giảm nhu cầu nhiên liệu trong công nghiệp, điều này về lâu dài sẽ tác động tiêu cực đến thu nhập của tất cả các nhà sản xuất mà không có ngoại lệ.

Về phần Nga, Moskva có thể tận dụng khoảng thời gian khi thị trường thiếu hụt nguồn cung để bán dầu mỏ cho một số khách hàng không lo ngại bị Mỹ và châu Âu trừng phạt, nhưng về lâu về dài thì điều này rất khó duy trì.

Hiện tại Mỹ và một số đồng minh đã cho thấy họ đang chuẩn bị kế hoạch đưa bộ binh vào Iran, trước mắt là để kiểm soát khu vực eo biển Hormuz nhằm tránh để Iran có cơ hội phong tỏa.

Nếu tình trạng trên xảy ra, lợi thế của Nga sẽ không còn, khó khăn thậm chí còn lớn hơn trước khi Mỹ kiểm soát toàn bộ các nhà xuất khẩu năng lượng lớn trên thế giới.

Việt Dũng