Iran gửi thông điệp qua quốc tang lịch sử

Hôm 3/7, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo sẽ đáp trả quyết liệt mọi hành động nếu Mỹ và Israel nhắm vào nước này trước thềm tang lễ cố Lãnh tụ Ayatollah Ali Khamenei.

Tướng Ali Abdollahi, Chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, tuyên bố Tehran sẽ đáp trả ngay lập tức và mạnh mẽ nếu lãnh đạo hoặc người dân Iran tiếp tục trở thành mục tiêu tấn công trong thời gian diễn ra quốc tang.

Ông cảnh báo các đối thủ, đặc biệt là Mỹ và Israel, cần tránh mọi tính toán sai lầm, nhấn mạnh lực lượng vũ trang Iran luôn sẵn sàng đập tan mọi hành động đe dọa chủ quyền và an ninh quốc gia.

Động thái răn đe này diễn ra sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz tuyên bố tân Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei "nằm trong danh sách mục tiêu", theo hãng thông tấn Ynet đưa tin.

Thông điệp của Tehran

4 tháng sau khi thiệt mạng trong những ngày đầu của cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran, cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei đang được tưởng niệm bằng lễ quốc tang kéo dài suốt một tuần, diễn ra tại 5 thành phố thuộc hai quốc gia (Iran và Iraq).

Quy mô hoành tráng của sự kiện được cho nhằm gửi tới thế giới và các đối thủ của Iran thông điệp: Chế độ này không chỉ đứng vững sau cuộc chiến mang tính sinh tử, mà còn quyết tâm tôn vị vị lãnh tụ đã khuất như biểu tượng của sự kiên cường, theo CNN.

"Chúng ta phải đứng lên, phải để cả thế giới nghe thấy tiếng nói, biết rằng Iran sẽ không bao giờ im lặng trước sự áp bức", Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf - người đang dẫn đầu đoàn đàm phán của Iran với Mỹ - viết trong thông điệp được truyền thông nhà nước công bố hôm 2/7,

Ông gọi đây là: "Một kỳ tích sẽ cho cả thế giới thấy sự vĩ đại của tinh thần quốc gia".

Một binh sĩ Iran đứng gần quan tài của cố Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei và các thành viên gia đình ông. Ảnh: Mohammed Salem/Reuters.

Điểm nổi bật trong toàn bộ nghi thức là ý nghĩa biểu tượng được thể hiện qua những mốc thời gian, theo CNN.

Thi hài ông Khamenei sẽ được quàn vào đúng ngày kỷ niệm 250 năm Quốc khánh Mỹ. Một ngày quan trọng khác trong lễ rước linh cữu cũng trùng với lễ tưởng niệm một nhân vật lịch sử thiêng liêng của người Shiite.

Việc bảo vệ thi hài cố lãnh tụ Khamenei, kiểm soát hàng triệu người viếng, tiếp đón nguyên thủ quốc tế và tổ chức đồng thời nhiều nghi lễ tại 5 thành phố thuộc hai quốc gia được xem là chiến dịch an ninh khổng lồ.

Đầu tiên, lễ quàn thi hài bắt đầu từ 6 giờ ngày 4/7 (theo giờ địa phương) ở Tehran.

Theo Reuters, linh cữu ông Ali Khamenei và người thân được phủ quốc kỳ Iran, đặt trong Đại thánh đường Mosalla. Đây là địa điểm tổ chức các nghi lễ quan trọng nhất tại Iran.

Hình ảnh linh cữu cố Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei được công bố trên tài khoản X chính thức của ông. Ảnh: X/Khamenei_fa.

Chiến dịch hậu cần lớn nhất lịch sử

Giới chức Iran cho biết họ đã triển khai một trong những chiến dịch hậu cần lớn nhất trong lịch sử nước Cộng hòa Hồi giáo, huy động nhân viên chính phủ, trường đại học, công đoàn, lực lượng cứu hỏa, quân đội, nhân viên cứu trợ và cả các đoàn hành hương tôn giáo để tổ chức tang lễ.

Lực lượng cứu hỏa đã lắp đặt hơn 6.000 hệ thống phun nước để làm mát khắp quảng trường dưới cái nóng gay gắt của tháng 7.

Thủ đô Tehran với khoảng 17 triệu dân sẽ triển khai chiến dịch điều tiết giao thông lớn nhất trong lịch sử, cấm xe cá nhân gần khu vực đoàn tang lễ, đồng thời mở hơn 700 bãi đỗ xe để phục vụ hàng triệu người đổ về thành phố.

Lực lượng tình nguyện bán quân sự Basij cho biết sẽ nướng 50 triệu chiếc bánh mì, đồng thời triển khai 16 lò bánh mì lưu động để phục vụ người đến viếng.

Theo Hội Trăng lưỡi liềm đỏ, Iran cũng huy động 2.500 xe cứu thương, 21 trực thăng, 100 máy bay không người lái và hàng nghìn nhân viên cứu hộ.

500.000 lít dịch truyền tĩnh mạch được chuẩn bị và hơn 20 bệnh viện cùng 20.000 phòng học được trưng dụng làm nơi nghỉ tạm.

Chính phủ còn phát động chiến dịch toàn quốc kêu gọi người dân mở cửa để đón khách đến viếng tang ở Tehran, Mashhad và Qom. Các nhà thờ Hồi giáo, nhà thi đấu, công viên và trung tâm văn hóa cũng được chuẩn bị để tiếp nhận lượng người khổng lồ.

Đến ngày thứ 3, đoàn rước linh cữu sẽ đi từ phía đông sang phía tây thủ đô Tehran. Sau đó, thi hài ông Khamenei sẽ được đưa tới thành phố Qom, rồi chuyển bằng đường hàng không sang hai địa điểm linh thiêng Najaf và Karbala thuộc Iraq. Điểm an táng cuối cùng sẽ là đền Imam Reza tại Mashhad - quê hương của ông.

An ninh của sự kiện lịch sử này được đặc biệt thắt chặt trước lo ngại các cuộc tấn công nhằm vào đám đông và quan chức cấp cao.

Trong thời gian diễn ra lễ tang, các sân bay quốc tế và sân bay nội địa tại Tehran sẽ đóng cửa. Những thành phố có đoàn rước linh cữu đi qua cũng được nghỉ lễ.

Đánh giá về sự chuẩn bị của Tehran, Danny Citrinowitz, cựu giám đốc bộ phận chuyên trách Iran thuộc cơ quan tình báo quân sự Israel, nói với CNN: "Họ đang lường trước các rủi ro từ cả trên không lẫn trên bộ. Phía Iran không muốn để xảy ra bất cứ sơ suất nào nên đã bảo vệ nghiêm ngặt mọi mục tiêu".

Giới chức Iran cho biết dự kiến sẽ có 15-20 triệu người đến viếng trong các nghi lễ. Ảnh: Reuters.

Vì sao Iran đưa linh cữu Đại giáo chủ Khamenei sang Iraq?

Việc đưa thi hài sang Iraq mang ý nghĩa biểu tượng, phản ánh hình ảnh mà Cộng hòa Hồi giáo luôn muốn xây dựng: Một lực lượng cách mạng vượt qua mọi đường biên giới. Đây cũng là thông điệp mà Tehran muốn nhấn mạnh sau nhiều năm mở rộng ảnh hưởng trong khu vực.

"Những người theo ông ấy trải rộng từ Iraq, Pakistan, Bahrain tới nhiều cộng đồng Shiite khác. Đó là lý do các đám rước được lên kế hoạch ở Najaf và Karbala có ý nghĩa quan trọng đến vậy”, ông Toossi nói. “Điều đó làm sâu sắc thêm cảm giác rằng đây không chỉ là quốc tang của Iran, mà còn là sự kiện xuyên quốc gia”.

Hãng tin AFP dẫn lời giới chức Iran cho biết dự kiến có 15-20 triệu người đến viếng trong các nghi lễ.

Nếu đúng như vậy, đây có thể trở thành một trong những lễ tang lớn nhất trong lịch sử hiện đại. Khoảng 14.000 nhà báo, trong đó có 900 phóng viên quốc tế, sẽ đưa tin về sự kiện.

Truyền thông nhà nước Iran nhiều ngày qua liên tục công bố danh sách khách mời quốc tế.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cho biết nước này dự kiến đón tiếp đại biểu từ khoảng 100 quốc gia, bao gồm các nguyên thủ, chủ tịch quốc hội, ngoại trưởng, đặc phái viên và nhiều chính trị gia đến viếng.

Phó Tổng thống Iran mô tả đây là một trong những sự kiện quan trọng nhất của thế kỷ. Bộ trưởng Nội vụ Iran tuyên bố mục tiêu là tổ chức "lễ tiễn biệt lớn nhất trong lịch sử nước này".