Israel thừa nhận tấn công căn cứ không quân Syria vì một lý do, 12 quốc gia lên án, Mỹ nói gì?

Israel thừa nhận tấn công căn cứ không quân Syria nhằm ngăn cản Thổ Nhĩ Kỳ tăng cường hiện diện tại quốc gia Arab. (Nguồn: Türkiye Today)

Theo Jerusalem Post, quân đội Israel (IDF) tiến hành cuộc tấn công sau khi nhận được thông tin tình báo cho rằng, Ankara có kế hoạch bố trí tại căn cứ Abu al-Duhur một hệ thống radar và hệ thống phòng không do binh sĩ Thổ Nhĩ Kỳ vận hành. Thông tin tình báo này cũng được chuyển cho phía Mỹ.

Các nguồn tin Israel cho biết, IDF tiến hành 4 đợt tập kích nhằm trực tiếp vào đường băng của căn cứ, với mục đích ngăn máy bay chở lực lượng và trang thiết bị quân sự Thổ Nhĩ Kỳ hạ cánh. Theo một quan chức Israel, quyết định sử dụng biện pháp quân sự được đưa ra sau khi các nỗ lực ngoại giao không mang lại kết quả, đồng thời mô tả cuộc tấn công là một biện pháp “cảnh báo có mục tiêu”.

Bộ trưởng Quốc phòng Israel, Israel Katz, cho biết, trước cuộc tấn công, nước này đã cảnh báo trực tiếp các quan chức cấp cao Syria, yêu cầu Damascus ngăn kế hoạch của Thổ Nhĩ Kỳ. Theo ông Katz, sau khi phía Syria không đáp ứng yêu cầu, ông và Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã phê chuẩn cuộc tập kích.

Trong khi đó, Đặc phái viên Mỹ về Syria và Iraq Tom Barrack cho rằng, Israel có thể đã tìm cách “khiêu khích” Thổ Nhĩ Kỳ nhằm kéo Ankara vào một cuộc xung đột, đồng thời đưa ra khả năng có sự phối hợp thông tin không đầy đủ giữa IDF, Cơ quan tình báo Mossad và Văn phòng Thủ tướng Israel.

Theo ông Barrack, Israel đã thông báo cho Mỹ khoảng 6 ngày trước cuộc tấn công về thông tin tình báo liên quan đến khả năng Thổ Nhĩ Kỳ hoạt động tại căn cứ Abu al-Duhur. Tuy nhiên, sau khi thẩm tra, các cơ quan tình báo liên quan của Mỹ kết luận hoạt động này không diễn ra.

Ông Barrack cho rằng, khả năng Israel phát hiện một số trao đổi cho thấy Thổ Nhĩ Kỳ đang cân nhắc tăng cường hoạt động huấn luyện tại căn cứ này có thể là lời giải thích phù hợp nhất cho vụ việc. Ông cũng lưu ý cuộc tấn công diễn ra chỉ vài ngày sau cuộc trao đổi kéo dài 2 giờ giữa người đứng đầu Mossad Roman Gofman và Ngoại trưởng Syria Asaad al-Shaibani.

Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz sau đó bác bỏ những nhận định của ông Barrack, cho rằng phát biểu của đặc phái viên Mỹ có nhiều điểm “không chính xác”.

Cùng ngày, Ngoại trưởng 12 nước Arab và Hồi giáo gồm Jordan, Algeria, Indonesia, Lebanon, Malaysia, Mauritania, Pakistan, Palestine, Qatar, Saudi Arabia, Somalia và Thổ Nhĩ Kỳ ra tuyên bố chung lên án các cuộc không kích của Israel nhằm vào căn cứ Abu al-Duhur.

Tuyên bố bày tỏ quan ngại sâu sắc, cho rằng, các cuộc tấn công của Israel vi phạm luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc, đồng thời có nguy cơ cản trở nỗ lực của Syria trong khôi phục an ninh, tái thiết các thể chế nhà nước và giải quyết hậu quả nhân đạo sau nhiều năm xung đột.

Các nước kêu gọi tôn trọng đầy đủ Thỏa thuận Israel-Syria năm 1974, rút lực lượng Israel khỏi những khu vực đang kiểm soát tại Syria và tránh các hành động có thể làm gia tăng căng thẳng. Tuyên bố đồng thời tái khẳng định yêu cầu tôn trọng chủ quyền, độc lập, toàn vẹn lãnh thổ và thống nhất chính trị của Syria.