Ít nhất 3 rãnh mộ lớn, 900 hài cốt tại công viên Lê Thị Riêng
Hội thảo sáng 8/6 do Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì cung cấp nhiều nguồn thông tin xác thực nhằm củng cố vị trí khu mộ liệt sĩ tập thể tại công viên Lê Thị Riêng, TP.HCM.
Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì hội thảo tại UBND TP.HCM sáng 8/6. Ảnh: Hoài Bảo.
Sáng 8/6, Hội thảo xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ tại khu vực nghĩa địa Chí Hòa và nghĩa địa Chợ Quán trước đây (nay là công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng), diễn ra tại trụ sở UBND TP.HCM nhằm làm rõ cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.
Hội thảo do Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Ban Chỉ đạo 515 quốc gia), chủ trì. Tham gia điều hành hội thảo có Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó trưởng Ban Chỉ đạo 515 quốc gia và Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được.
Phát biểu định hướng thảo luận, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đề nghị các đại biểu đánh giá toàn diện, khách quan các nguồn tư liệu lịch sử, lời kể nhân chứng và kết quả khảo sát thực địa để làm rõ hai vấn đề trọng tâm.
Thứ nhất, các tài liệu, chứng cứ hiện có đã đủ cơ sở khoa học và thực tiễn để xác định khu vực công viên Lê Thị Riêng là nơi chôn cất các liệt sĩ và đồng bào hy sinh trong chiến tranh hay chưa. Thứ hai, quy mô, vị trí và đặc điểm của các khu mộ tập thể được xác định như thế nào để phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập trong thời gian tới.
Ít nhất 3 rãnh mộ lớn, 900 hài cốt
Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm tại hội thảo là các kết quả khảo sát kỹ thuật mới nhất liên quan đến quy mô khu vực chôn cất tập thể.
Theo báo cáo tham luận của Đại tá Bùi Yên Tĩnh, Phó Cục trưởng Cục Tác chiến, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam, đơn vị đã khai thác nhiều nguồn tư liệu khác nhau gồm 3 bức ảnh hiện trường (trong đó có một ảnh màu của hãng tin AP kèm chú thích gốc), ảnh vệ tinh, không ảnh do Mỹ và Pháp lưu trữ, bản đồ Đô thành Sài Gòn trước năm 1975, bản đồ TP.HCM sau năm 1975 cùng nhiều tài liệu lịch sử liên quan.
Đánh giá về hồ sơ nghiên cứu, Đại tá Bùi Yên Tĩnh cho rằng các nguồn tư liệu được sử dụng rất đa dạng, có xuất xứ rõ ràng và được dẫn chiếu đầy đủ.
"Trên cơ sở kết hợp phân tích ảnh, tư liệu lịch sử và công nghệ radar xuyên đất, bước đầu đã xác định được 3 rãnh mộ tập thể nằm trong khu vực nghĩa địa Chợ Quán và nghĩa địa Chí Hòa (nay là công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, TP.HCM)", Đại tá Bùi Yên Tĩnh cho hay.
Tháp nước cách công viên Lê Thị Riêng khoảng 300 m là một trong số đối tượng đặc trưng nhằm xác định vị trí hố chôn cất tập thể. Ảnh: Hoài Bảo.
Phó Cục trưởng Cục Tác chiến, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam cho biết thêm ước tính sơ bộ cho thấy số lượng hài cốt có thể lên đến khoảng 900 liệt sĩ và đồng bào, trung bình mỗi rãnh mộ chứa khoảng 300 thi thể.
Trong khi đó, theo nhận định của kiến trúc sư (KTS) Nguyễn Xuân Thắng, quy mô thực tế có thể lớn hơn. Dựa trên các dấu hiệu địa tầng và kết quả phân tích hiện trường, khu vực này nhiều khả năng tồn tại ít nhất 5 rãnh mộ tập thể liên quan đến các chiến sĩ và đồng bào hy sinh trong những đợt giao tranh Sài Gòn - Gia Định.
Báo cáo tham luận của Đại tá Bùi Yên Tĩnh cho rằng các kết quả nghiên cứu, khảo sát và đối chiếu tư liệu hiện nay đã hình thành hệ thống chứng cứ có giá trị, tạo cơ sở quan trọng để triển khai các bước tiếp theo.
Theo ông, việc tìm kiếm, quy tập tại khu vực công viên Lê Thị Riêng cần được tiến hành trên nguyên tắc thận trọng, khoa học và khách quan. Quá trình triển khai phải kết hợp đồng bộ giữa tài liệu lưu trữ, bản đồ lịch sử, lời kể nhân chứng và các phương tiện kỹ thuật hiện đại nhằm hạn chế sai số trong xác định vị trí.
8 năm giải mã 3 bức ảnh lịch sử
Đại tá Bùi Yên Tĩnh cho biết kết quả nghiên cứu kéo dài gần 8 năm (từ tháng 11/2018 đến tháng 5/2026) của Bộ Tư lệnh TP.HCM cùng nhóm nghiên cứu của KTS Nguyễn Xuân Thắng.
Theo đó, hành trình tìm kiếm bắt đầu từ cuối năm 2018 khi đơn vị tiếp cận các bức ảnh lịch sử liên quan đến một khu chôn cất tập thể được cho là nằm tại TP.HCM. Trong nhiều năm, đội ngũ đã thu thập, đối chiếu và kiểm chứng hàng loạt nguồn tư liệu nhằm xác định chính xác địa điểm xuất hiện trong ảnh.
Trọng tâm của quá trình nghiên cứu là 3 bức ảnh hiện trường, trong đó có một ảnh màu. Qua phân tích, đơn vị nhận định đây là những bức ảnh được chụp cùng một sự kiện, tại cùng địa điểm và trong cùng một khoảng thời gian.
Một trong ba bức ảnh quan trọng trong công cuộc nghiên cứu xác định vị trí khu mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực nghĩa địa Chí Hòa và nghĩa địa Chợ Quán trước đây (nay là công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng).
Để xác định vị trí, nhóm đã sử dụng nhiều lớp dữ liệu khác nhau, gồm ảnh bản đồ chụp trước năm 1975 từ nguồn tư liệu được giải mật, ảnh vệ tinh hiện đại, bản đồ Đô thành Sài Gòn cũ và các tài liệu địa chính qua nhiều giai đoạn.
"Chúng tôi phải tìm được những vật thể cố định còn tồn tại qua thời gian để làm mốc đối chiếu. Từ phương pháp chồng xếp các lớp bản đồ, đơn vị phát hiện và tập trung phân tích đối tượng đặc trưng bao gồm một tháp nước và 4 tòa nhà phía sau xuất hiện trong ảnh", Đại tá Bùi Yên Tĩnh nói.
Sau quá trình khảo cứu hàng chục vị trí từng có tháp nước trên địa bàn Sài Gòn trước năm 1975, nhóm nghiên cứu nhận thấy các đặc điểm về hình dáng, khoảng cách, góc nhìn và tương quan không gian đều trùng khớp với khu vực nghĩa địa Chí Hòa.
Kết quả đối chiếu cho thấy các dữ liệu thu được có độ tương thích rất cao. Đơn vị đi đến kết luận rằng những bức ảnh lịch sử này được chụp tại nghĩa địa Chí Hòa, nay là công viên Lê Thị Riêng.
Thời điểm chụp ảnh được xác định trong khoảng từ 8h đến 10h sáng ngày 12/2/1968. Đây được xem là một trong những căn cứ quan trọng giúp khoanh vùng vị trí các khu mộ tập thể và hỗ trợ công tác khảo sát thực địa.
Ðại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Tàu phát biểu tại hội thảo sáng 8/6. Ảnh: Hoài Bảo.
Trước đó, cuối tháng 5, Bộ Tư lệnh TP.HCM đã phát thông báo tìm kiếm nhân chứng từng sinh sống, làm việc quanh khu vực nghĩa địa cũ. Nhiều người dân đã cung cấp thêm thông tin, ký ức và tư liệu liên quan đến quá trình chôn cất tập thể trong chiến tranh. Những dữ liệu này tiếp tục được các cơ quan chức năng kiểm chứng, đối chiếu cùng kết quả nghiên cứu khoa học nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý và thực tiễn cho quá trình khai quật, quy tập trong thời gian tới.
Tổng kết buổi hội thảo, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu các lực lượng tham gia sớm lên kế hoạch xác định vị trí, hoàn thiện hồ sơ, phương án đào mộ, tiến hành đưa thi thể các Anh hùng liệt sĩ khỏi hố vào cuối tháng 7. Công tác được triển khai khẩn trương nhằm hướng đến Kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026).
Trong giai đoạn 2021-2025, hành trình tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ trên cả nước đã đưa gần 7.000 người con hy sinh vì Tổ quốc trở về. Đồng thời, các cơ quan chức năng đã tiếp nhận gần 13.500 mẫu sinh phẩm từ hài cốt và thân nhân; qua đó xác định danh tính cho hơn 100 liệt sĩ bằng phương pháp giám định ADN và hơn 2.500 trường hợp bằng phương pháp thực chứng. Đáng chú ý, gần 60.000 mẫu sinh phẩm cũng đã được thu thập để khẩn trương xây dựng Ngân hàng gen thân nhân liệt sĩ.
Song, cuộc chạy đua với thời gian vẫn còn rất gian nan khi cả nước hiện còn khoảng 175.000 liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt và hơn 300.000 ngôi mộ chưa thể khắc tên. Công tác tìm kiếm, quy tập đối mặt với nhiều thách thức do nguồn thông tin dần mai một, các nhân chứng lịch sử ít đi và địa hình thực địa đã thay đổi theo năm tháng.
Tin nóng
Với đôi mắt lớn, chiếc đuôi có thể quấn quanh cành cây và khuôn mặt đáng yêu, gấu mèo đuôi nắm là một trong những loài thú kỳ lạ nhất châu Mỹ.
Trên khắp thế giới có vô số hang động kỳ vĩ ẩn sâu dưới lòng đất. Một số nơi nắm giữ những kỷ lục đáng kinh ngạc: Mỹ sở hữu hệ thống hang động dài nhất từng được biết đến, Việt Nam có hang động lớn nhất thế giới, còn Mexico nổi tiếng với hang động ngập nước dài nhất hành tinh.
Các nhà khoa học Đức đã phát triển nền tảng trí tuệ nhân tạo MouseMapper có khả năng lập bản đồ 3D toàn bộ cơ thể với độ phân giải cao. Công nghệ này giúp phát hiện những tổn thương trên nhiều cơ quan và hệ thần kinh do bệnh béo phì gây ra, mở ra hướng tiếp cận mới trong nghiên cứu các bệnh lý phức tạp.
Sau hơn nửa thế kỷ tìm kiếm, các nhà thiên văn học lần đầu tìm thấy bằng chứng về luồng gió phát ra từ hố đen siêu khối lượng nằm ở trung tâm Dải Ngân hà. Phát hiện này được cho là giúp giải đáp một bí ẩn lâu đời của thiên văn học hiện đại.
IAA cập nhật hướng dẫn phản ứng khi phát hiện tín hiệu từ người ngoài hành tinh, nhấn mạnh không tự ý phản hồi trước khi có sự đồng thuận toàn cầu.
Một trận động đất cường độ 8,2 đã làm rung chuyển đảo Mindanao của Philippines, theo Trung tâm Nghiên cứu Địa chất Đức (GFZ).
Tin mới
Một phụ nữ Malaysia đã sống sót kỳ diệu sau 14 ngày mất tích trong rừng tại bang Perak nhờ uống nước từ cây nắp ấm và tìm kiếm các nguồn nước tự nhiên trong rừng.
Trận động đất 7,8 độ richter vào sáng 8/6 làm rung chuyển một vùng ở Philippines, gây nên cảnh hỗn loạn.
Sự khốc liệt của hệ Mặt Trời sơ khai không chỉ dừng lại ở việc nó sở hữu tới 4 hành tinh băng khổng lồ, theo một nghiên cứu mới.
Những ngày này, thời tiết tại Hà Nội liên tục trải qua các đợt nắng nóng với nền nhiệt cao. Không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt của con người, nắng nóng kéo dài còn tác động trực tiếp đến sức khỏe của các loài động vật. Tại Vườn Thú Hà Nội, nhiều biện pháp chăm sóc đặc biệt đã được triển khai nhằm giúp các cá thể thích nghi với điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
World Cup 2026 không chỉ là cuộc đua giữa các đội tuyển. Nắng nóng mùa hè Bắc Mỹ cũng được dự báo sẽ tạo ra những thách thức chưa từng có.
Mẫu phi cơ thử nghiệm X-59 QueSST vừa hoàn thành cột mốc lịch sử khi đạt vận tốc siêu âm, mở đường cho việc hồi sinh các chuyến bay siêu thanh thương mại trên đất liền.
Trước thềm World Cup 2026, nhiều đội tuyển liên tiếp gặp sự cố khó tin, từ cảnh báo rắn độc quanh khu tập luyện đến mặt sân gồ ghề buộc đội tuyển đổi địa điểm.