Italy bất ngờ quyết định hành động tại eo biển Bab al-Mandeb

Hải quân Iran tuần tra tại khu vực eo biển Bab al-Mandab. Ảnh: IRNA/TTXVN phát

Theo truyền thông Qatar ngày 18/9, thông tin trên do Bộ trưởng Quốc phòng Italy Guido Crosetto đưa ra. Ông cũng khẳng định Italy sẽ không chờ Liên minh châu Âu (EU) đưa ra quyết định chung. Ông nói: “Chúng tôi có đủ khả năng để bảo vệ tuyến đường này”. Ông cũng cảnh báo nếu tàu thuyền không thể đi eo biển Bab al-Mandeb, hậu quả kinh tế sẽ rất nghiêm trọng.

Bộ trưởng Quốc phòng Italy cho rằng nước này không được để những chậm trễ mang tính thủ tục trong quá trình ra quyết định khiến tình hình vốn đã phức tạp trở nên nghiêm trọng hơn.

Eo biển Bab al-Mandeb nối Biển Đỏ với vịnh Aden, tạo thành một trong những hành lang hàng hải nhộn nhịp nhất thế giới giữa châu Âu và châu Á và là tuyến đường quan trọng đối với hoạt động vận chuyển dầu mỏ, khí đốt và hàng container đến và đi từ Kênh đào Suez.

Trước đây, khoảng 12-15% hoạt động thương mại toàn cầu diễn ra tại tuyến đường thủy hẹp này. Eo biển Bab al-Mandeb ngăn cách Yemen với Djibouti và Eritrea ở phía châu Phi và chỉ rộng khoảng 30 km tại điểm hẹp nhất.

Tầm quan trọng của eo biển này đã tăng mạnh kể từ khi Iran kiểm soát eo biển Hormuz hồi đầu năm trong bối cảnh xảy ra cuộc chiến với Mỹ và Israel, khiến tuyến đường vận chuyển dầu quan trọng nhất thế giới bị tê liệt và buộc phần lớn hoạt động xuất khẩu dầu thô của các nước vùng Vịnh phải chuyển sang những tuyến đường thay thế.

Đặc biệt, Saudi Arabia ngày càng phụ thuộc vào các đường ống và hoạt động vận chuyển hàng hải trên Biển Đỏ để tránh hoàn toàn eo biển Hormuz, khiến eo biển Bab al-Mandeb trở thành một trong những tuyến đường huyết mạch lớn cuối cùng vẫn mở cho hoạt động đưa dầu mỏ từ vùng Vịnh ra thị trường thế giới.

Quyền kiểm soát eo biển này đã bị tranh giành trong nhiều năm. Từ khi chiến tranh tại Yemen bắt đầu vào năm 2015, chính phủ Yemen, lực lượng Houthi và đôi khi cả các lực lượng trong khu vực đã kiểm soát những phần khác nhau trên bờ biển nước này.

Tầm quan trọng của eo biển Bab al-Mandeb đã bị tác động mạnh trong vài tuần qua, khi phong trào Houthi thân Iran tiến hành cuộc tấn công nhanh chóng, giành quyền kiểm soát toàn bộ bờ biển phía Tây Yemen trên Biển Đỏ, trong đó có một số hòn đảo có vị trí chiến lược.

Bước tiến này giúp lực lượng Houthi tiếp cận eo biển Bab al-Mandeb gần như không bị hạn chế. Đây là một diễn biến được xem là đòn giáng mạnh đối với hoạt động vận tải biển quốc tế, do lực lượng Houthi từng tấn công các tàu mà họ cho là có liên quan đến Mỹ hoặc các đồng minh của Mỹ trong khu vực.

Mỹ và EU đã tiến hành các hoạt động quân sự nhằm tăng cường bảo vệ tàu thương mại trước các cuộc tấn công của Houthi trong khu vực, song những nỗ lực này vẫn chưa thể bảo đảm hoàn toàn an toàn cho tuyến đường trong bối cảnh giao tranh tại Yemen leo thang.

Trong khi đó, trên 40 người đã thiệt mạng trong các cuộc giao tranh ác liệt gần eo biển Bab al-Mandab trong 24 giờ qua, khi lực lượng chính phủ và Houthi giao tranh nhằm giành quyền kiểm soát các khu vực cao có vị trí chiến lược nhìn xuống tuyến hàng hải quan trọng này.

Theo các quan chức quân sự của hai bên, giao tranh bùng phát từ ngày 16/9 tại khu vực núi Kahbub và các vùng cao lân cận thuộc tỉnh Lahj, miền Nam Yemen, sau khi Houthi mở đợt tấn công mới nhằm vào các vị trí phòng thủ của chính phủ.