Kết nối hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể

Hợp tác xã Công nghệ nông nghiệp - du lịch Mã Đà Xanh (phường Trị An) tham gia Triển lãm quốc tế về máy móc, hóa chất, sản phẩm nông nghiệp Việt Nam (Agri Việt Nam) 2026.

Tại Đồng Nai, bên cạnh củng cố tổ chức, mở rộng quy mô hoạt động của các HTX thì việc xây dựng mạng lưới kết nối giữa HTX với cơ quan quản lý nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và thị trường đang tạo thêm động lực để khu vực kinh tế tập thể phát triển bền vững, từng bước khẳng định vai trò trong nền kinh tế địa phương.

Từ liên kết sản xuất đến nâng tầm giá trị

HTX Nông nghiệp điều hữu cơ trảng cỏ Bù Lạch (xã Thọ Sơn) là đơn vị đã xây dựng chuỗi liên kết trồng rau nhíp hữu cơ dưới tán điều; tổ chức sơ chế, phân phối đặc sản rau rừng ra thị trường một cách rộng rãi. Hiện mỗi năm HTX cung cấp khoảng 16 tấn rau nhíp, tiêu thụ tại các hệ thống nhà hàng, cửa hàng thực phẩm an toàn ở nhiều tỉnh, thành trong cả nước.

Đặc biệt, HTX này cũng đẩy mạnh chuyển đổi theo hướng sản xuất sạch, hữu cơ. Xã Thọ Sơn là vùng có đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 48,7%, điều thuận lợi để chuyển đổi sang canh tác hữu cơ là bà con dân tộc thiểu số vốn có tập quán canh tác đơn giản, từ đó, sản phẩm rau nhíp trồng xen canh trong những vườn điều sạch, đáp ứng tiêu chuẩn an toàn và được chứng nhận OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) 3 sao của Đồng Nai.

Theo bà Thị Khưi, Giám đốc HTX Nông nghiệp điều hữu cơ trảng cỏ Bù Lạch thì đơn vị luôn kiểm soát chặt chẽ về tiêu chuẩn vệ sinh, đảm bảo an toàn thực phẩm, đầu tư làm bao bì, nhãn hiệu. Trong tương lai, HTX tiếp tục liên kết với nông dân mở rộng vùng nguyên liệu sản xuất an toàn, mở rộng kênh phân phối.

Hay như HTX Liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản sạch Thanh Bình (xã Bàu Hàm) được thành lập đầu năm 2019, sau giai đoạn người trồng chuối trên địa bàn phải đối mặt với nhiều khó khăn về đầu ra. Từ 10 thành viên ban đầu với khoảng 32ha chuối, đến nay vùng nguyên liệu liên kết của HTX đã phát triển lên khoảng 320ha; sản phẩm không chỉ tiêu thụ trong nước mà còn được xuất khẩu sang Malaysia, UAE, Iran và Hàn Quốc.

Theo Giám đốc HTX Liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản sạch Thanh Bình Lý Minh Hùng, điều quan trọng nhất mà HTX mang lại không chỉ là đầu ra ổn định, mà còn giúp nông dân thay đổi tư duy sản xuất. Thay vì sản xuất theo kinh nghiệm, các thành viên được hướng dẫn áp dụng quy trình VietGAP, sản xuất theo yêu cầu của từng thị trường, từng bước tham gia vào chuỗi giá trị. Song song đó, HTX còn đầu tư phát triển các sản phẩm giá trị gia tăng từ trái chuối, thân chuối, hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải và nâng cao giá trị của toàn bộ cây chuối.

Câu chuyện của các HTX nêu trên là minh chứng sinh động cho quá trình chuyển đổi của khu vực kinh tế tập thể tại Đồng Nai. Trước đây, nhiều HTX chủ yếu cung ứng vật tư hoặc dịch vụ đầu vào thì ngày càng nhiều đơn vị đảm nhận vai trò tổ chức sản xuất, liên kết doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu, ứng dụng công nghệ và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Kết nối để phát triển

Nếu những HTX tiêu biểu là minh chứng cho tinh thần đổi mới từ cơ sở thì sự đồng hành của các ngành, các cấp chính là động lực giúp kinh tế tập thể phát triển bền vững.

Thời gian qua, Liên minh HTX thành phố Đồng Nai đã phát huy vai trò là cầu nối giữa HTX với các sở, ngành, doanh nghiệp và tổ chức tín dụng nhằm tháo gỡ những “điểm nghẽn” về vốn, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, đào tạo nguồn nhân lực và xúc tiến thương mại.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, Liên minh HTX thành phố Đồng Nai phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tập trung xây dựng chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ; hướng dẫn HTX tham gia OCOP, VietGAP, GlobalGAP; hỗ trợ hình thành vùng nguyên liệu, cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và phát triển nông nghiệp xanh.

Theo đánh giá của Sở Nông nghiệp và Môi trường, HTX đang giữ vai trò trung tâm trong liên kết nông dân với doanh nghiệp, giảm chi phí sản xuất, nâng cao năng lực thương lượng và xây dựng thương hiệu nông sản địa phương.

Tương tự, sự hợp tác giữa Liên minh HTX thành phố Đồng Nai với Hội Nông dân thành phố hướng tới mục tiêu hằng năm, tuyên truyền, vận động, thu hút ít nhất 10 ngàn hội viên nông dân tham gia các tổ chức kinh tế tập thể trong nông nghiệp. Phấn đấu đến năm 2030, tư vấn, hỗ trợ thành lập mới ít nhất 100 HTX, 250 tổ hợp tác; củng cố, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động cho 100 HTX nông nghiệp; 50% HTX ứng dụng công nghệ cao, 40% đạt chứng nhận VietGAP/hữu cơ, được chứng nhận sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên...

Trong khi đó, Sở Khoa học và Công nghệ tập trung hỗ trợ HTX ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Nhiều mô hình ứng dụng IoT, hệ thống tưới thông minh, cảm biến môi trường, nhật ký điện tử, truy xuất nguồn gốc đã được triển khai tại các HTX như: Phước Thiện, Hồ tiêu hữu cơ Lộc Quang. Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đồng Nai Võ Hoàng Khai khẳng định: Sở sẵn sàng phối hợp cùng Liên minh HTX thành phố và các đơn vị liên quan đẩy mạnh các chương trình đào tạo kỹ năng số, xây dựng sàn giao dịch nông sản, đưa sản phẩm HTX lên các sàn thương mại điện tử, hỗ trợ quảng bá và mở rộng thị trường.

Một điểm nhấn khác là sự hợp tác bước đầu giữa Liên minh HTX thành phố Đồng Nai và Hội Doanh nhân trẻ thành phố. Theo Chủ tịch hội Doanh nhân trẻ thành phố Đặng Quốc Nghi, thông qua các chương trình kết nối cung - cầu, diễn đàn doanh nghiệp, xúc tiến thương mại và kết nối đầu tư, các HTX sẽ có thêm cơ hội tiếp cận doanh nghiệp, mở rộng thị trường tiêu thụ và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.