Khắc phục tình trạng địa phương cạnh tranh thu hút đầu tư chạy theo số lượng

Sáng 30/6, Bộ Chính trị tổ chức hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 10 về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo. Tham dự hội nghị có các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lãnh đạo bộ, ngành, địa phương.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước và các đại biểu dự tại điểm cầu chính Nhà Quốc hội. Ảnh: QH

Trình bày những nội dung trọng tâm, cốt lõi của nghị quyết, Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc cho biết, Nghị quyết số 10 không chỉ là nghị quyết về thu hút đầu tư nước ngoài mà là nghị quyết về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài trong giai đoạn mới.

Nghị quyết còn đánh dấu bước chuyển quan trọng từ tư duy chủ yếu thu hút vốn sang tư duy phát triển hệ sinh thái kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài hiện đại, hiệu quả và bền vững, góp phần xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với hội nhập quốc tế sâu rộng.

Phó Thủ tướng thường trực nêu rõ: "Nghị quyết số 10 chuyển trọng tâm từ mục tiêu thu hút các dòng vốn quốc tế sang phát huy hiệu quả các dòng vốn đó để cùng với nội lực của đất nước kiến tạo những năng lực phát triển mới của quốc gia".

Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc trình bày nội dung cốt lõi của nghị quyết. Ảnh: QH

Trong giai đoạn tới, yêu cầu không còn là thu hút nhiều vốn hơn, mà là thu hút chất lượng cao hơn, công nghệ cao hơn, giá trị gia tăng lớn hơn và tạo sức lan tỏa mạnh hơn đối với nền kinh tế.

Phó Thủ tướng thường trực cho rằng để thực hiện mục tiêu phát triển, Việt Nam cần một tư duy phát triển mới đối với kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Nghị quyết số 10 không phải là sự điều chỉnh đơn thuần về chính sách thu hút đầu tư, mà là bước phát triển mới về tư duy của Đảng đối với phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Nếu gần 40 năm qua, nhiệm vụ trọng tâm là mở cửa để thu hút và phát huy hiệu quả các nguồn lực quốc tế, thì trong giai đoạn mới, nhiệm vụ trọng tâm là phát huy các nguồn lực đó để kiến tạo những năng lực phát triển mới của quốc gia.

Việt Nam trở thành điểm đến có sức cạnh tranh thu hút nguồn vốn nước ngoài

Về một số nội dung, Phó Thủ tướng thường trực cho biết nghị quyết đã chuyển từ tư duy thu hút đầu tư nước ngoài sang phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Nghị quyết tiếp cận toàn diện hơn, bao quát cả đầu tư trực tiếp, đầu tư gián tiếp, thị trường vốn và các thiết chế tài chính quốc tế; coi kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài là một bộ phận hữu cơ của nền kinh tế, phát triển hài hòa với khu vực kinh tế trong nước để phục vụ mục tiêu phát triển quốc gia.

Hội nghị được kết nối với gần 35.000 điểm cầu trên cả nước và sự tham dự của gần 2,1 triệu đảng viên. Ảnh: QH

Nghị quyết chuyển từ coi trọng quy mô vốn sang coi trọng chất lượng, hiệu quả và giá trị gia tăng. Trọng tâm không còn là thu hút nhiều dự án hơn, mà là lựa chọn các dự án có công nghệ tiên tiến, đổi mới sáng tạo, quản trị hiện đại, có khả năng lan tỏa và đóng góp thiết thực vào nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Nghị quyết chuyển từ ưu đãi theo đầu vào sang ưu đãi theo kết quả. Chính sách ưu đãi được đổi mới theo hướng gắn với việc thực hiện các cam kết về chuyển giao công nghệ, nghiên cứu và phát triển, đào tạo nhân lực, liên kết với doanh nghiệp trong nước, chuyển đổi xanh và phát triển bền vững.

Nghị quyết cũng chuyển từ phát triển FDI đơn lẻ sang phát triển đồng bộ hệ sinh thái các dòng vốn quốc tế. Theo Phó Thủ tướng thường trực, đây là điểm mới nổi bật của nghị quyết khi đặt đầu tư trực tiếp, đầu tư gián tiếp, thị trường vốn, trung tâm tài chính quốc tế và các không gian phát triển mới (như khu thương mại tự do, các đặc khu kinh tế,...) trong một chỉnh thể thống nhất nhằm nâng cao hiệu quả huy động và phân bổ nguồn lực.

Nhà nước tập trung hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng quản trị quốc gia, phát triển hạ tầng, nguồn nhân lực và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo để tạo môi trường thuận lợi cho các nguồn lực trong nước và quốc tế cùng phát triển.

Nghị quyết yêu cầu tăng cường liên kết vùng, liên kết giữa khu vực đầu tư nước ngoài với khu vực kinh tế trong nước, phát huy vai trò của các cực tăng trưởng và các trung tâm tài chính, đổi mới sáng tạo để nâng cao hiệu quả phát triển chung của nền kinh tế.

Phó Thủ tướng thường trực: Sau gần 40 năm đổi mới, chủ trương mở cửa và thu hút đầu tư nước ngoài của Đảng đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển đất nước. Ảnh: QH

Phó Thủ tướng thường trực cho hay, những điểm đổi mới trên cho thấy Nghị quyết số 10 không chỉ điều chỉnh chính sách thu hút đầu tư nước ngoài mà thể hiện bước phát triển mới trong tư duy của Đảng về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

"Nếu trước đây trọng tâm là thu hút và sử dụng hiệu quả các nguồn vốn quốc tế, thì trong giai đoạn mới, mục tiêu cao hơn là phát huy các nguồn lực đó để cùng với nội lực của đất nước kiến tạo những năng lực phát triển mới, nâng cao năng lực tự chủ, năng lực cạnh tranh và sức chống chịu của nền kinh tế", Phó Thủ tướng thường trực phân tích.

Các mục tiêu của nghị quyết không chỉ là những chỉ tiêu về thu hút đầu tư, mà hướng tới mục tiêu cao hơn là nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và năng lực tự chủ của nền kinh tế.

Theo đó, nghị quyết đặt mục tiêu đưa Việt Nam trở thành điểm đến có sức cạnh tranh thu hút nguồn vốn nước ngoài trung và dài hạn chất lượng cao cho đầu tư phát triển.

Ảnh: QH

Phó Thủ tướng thường trực cho biết mục tiêu của nghị quyết bằng một thông điệp: "thành công trong giai đoạn mới không được đo chủ yếu bằng số lượng dự án hay quy mô vốn thu hút, mà bằng chất lượng các dòng vốn, năng lực công nghệ, mức độ đổi mới sáng tạo, liên kết với doanh nghiệp trong nước và những đóng góp thực chất đối với sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước".

Các đại biểu dự hội nghị tại điểm cầu Nhà Quốc hội

Để hiện thực hóa các mục tiêu đó, Phó Thủ tướng thường trực nêu rõ nghị quyết đã xác định một số nhóm đột phá.

“Khắc phục tình trạng các địa phương cạnh tranh thu hút đầu tư chạy theo số lượng; kiên quyết không đánh đổi môi trường, tài nguyên, an sinh xã hội và an ninh kinh tế để đổi lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần”, ông Phạm Gia Túc nói.

Phó Thủ tướng thường trực nhấn mạnh: "Đổi mới nhận thức là tiền đề; hoàn thiện thể chế là khâu đột phá; nhân lực và hạ tầng là nền tảng; thu hút đầu tư thế hệ mới là động lực; liên kết và đổi mới sáng tạo là mục tiêu; phát triển thị trường vốn là điều kiện huy động nguồn lực; quản trị quốc gia hiện đại là yếu tố bảo đảm cho tổ chức thực hiện thành công.

Để các nhiệm vụ này sớm đi vào cuộc sống và tạo chuyển biến thực chất, điều quyết định là tổ chức thực hiện nghị quyết với sự vào cuộc đồng bộ của toàn hệ thống chính trị".