Khách ngoại vẫn chưa đến Việt Nam để 'du lịch sách'

Chuyên gia cho rằng Việt Nam không nên phát triển điểm đến sách như sản phẩm du lịch ngách mới, mà cần tích hợp nguồn lực sách và không gian văn hóa lân cận để tạo chuỗi giá trị.

Ở xứ Wales (Anh), thị trấn sách Hay-on-Wye chuyển mình từ khu dân cư thành điểm đến quốc tế cho những người yêu sách. Du khách đến đây thường dành cả ngày tìm kiếm những đầu sách độc bản.

Đối với khu vực Đông Á, Nhật Bản là quốc gia thành công trong việc thu hút du khách tìm đến phố sách Jimbocho. Mỗi ngày, lượng khách ghi nhận tại đây lên đến 9.000-10.000 lượt, theo số liệu từ Hội đồng Tài nguyên Văn hóa Tokyo. Còn ở Hàn Quốc, những thư viện lớn như Starfield Library, Forest of Wisdom... đang dần định hình một điểm tham quan và đọc sách.

Nhìn về Việt Nam, một số mô hình tương tự đã xuất hiện, đơn cử là Đường sách Nguyễn Văn Bình (TP.HCM), đón trung bình 3.000 lượt khách/ngày và phố sách 19/12, Đinh Lễ (Hà Nội).

Tuy nhiên, quy mô vẫn còn gói gọn trong tuyến phố, chưa hình thành hệ sinh thái du lịch hoàn chỉnh như Hay-on-Wye hay Jimbocho. Hệ sinh thái này phải được nhìn từ một chuỗi trải nghiệm, bao gồm giao thông, lưu trú, ẩm thực, văn hóa, cộng đồng địa phương, tiến sĩ Hyejin Park, giảng viên ngành Quản trị du lịch và khách sạn (Đại học RMIT Việt Nam), nói với Tri Thức - Znews.

Thách thức

Báo cáo Xu hướng du lịch 2026 của nền tảng Skyscanner thống kê có khoảng 55% du khách đặt chuyến đi lấy cảm hứng từ sách, xu hướng này gọi là bookbound. Lượng tìm kiếm khách sạn, điểm đến có thư viện, phố sách cũng tăng 70% so với cùng kỳ năm trước.

Những con số này cho thấy sách đang tạo ảnh hưởng rõ rệt đến cách du khách lựa chọn điểm đến. Giá trị của chuyến đi không còn đo bằng số điểm check-in, thay vào đó là thời gian sống chậm ở thư viện, hiệu sách, bảo tàng văn học.

Bà Hyejin Park nhìn nhận phố sách và những hiệu sách độc lập ở một số thành phố lớn của Việt Nam như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng... là tài nguyên du lịch, nhiều tiềm năng phát triển từ điểm sinh hoạt văn hóa thành điểm du lịch sách, cộng hưởng lưu lượng khách sẵn có và không gian di sản văn học.

Người dân và du khách tham gia Hội sách và Văn hóa đọc lần thứ 5 tại Phố sách Hà Nội (hay còn gọi Phố sách 19/12). Ảnh: Trần Hiền.

Người dân và du khách tham gia Hội sách và Văn hóa đọc lần thứ 5 tại Phố sách Hà Nội (hay còn gọi Phố sách 19/12). Ảnh: Trần Hiền.

Theo tiến sĩ, việc phát triển du lịch sách như một chiến lược độc lập không đơn thuần là nhân rộng phố sách, thư viện, mà đòi hỏi nhiều yếu tố nền tảng.

Đầu tiên, nguồn lực sách cần đa dạng để tăng sức hấp dẫn và duy trì tính bền vững của mô hình.

Thứ hai, cần hệ thống quản lý và lưu trữ nguồn tài nguyên du lịch. Việc này giúp nhà hoạch định chính sách hiểu rõ nguồn lực hiện có, vị trí và cách kết nối chúng.

Thứ ba, hệ thống giao thông công cộng phải tăng khả năng tiếp cận thuận tiện cho người đi bộ.

Cuối cùng, điểm đến sách cần đảm bảo môi trường luôn sạch sẽ, an toàn và công tác quản lý hiệu quả. Đồng thời có đầy đủ thông tin dành cho du khách.

"Những yếu tố này tác động trực tiếp đến trải nghiệm tổng thể của du khách, kể cả khi họ đến vì sách, ẩm thực, di sản hay văn hóa. Việt Nam đang còn một số vướng mắc về hạ tầng và cách tổ chức. Nếu đáp ứng tất cả yếu tố trên, Việt Nam có thể xây dựng thương hiệu du lịch sách, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế", bà Hyejin nói.

Bài học từ Nhật Bản, Hàn Quốc

Tiến sĩ Hyejin Park cho rằng cần nhìn nhận sự thành công của mô hình du lịch sách ở Anh, Nhật Bản, Hàn Quốc trong bối cảnh lịch sử, văn hóa và đô thị.

Liên hệ đến Hàn Quốc, giới chức để du lịch sách trở thành một phần tự nhiên trong trải nghiệm rộng lớn. Những thư viện, phố sách được quảng bá thông qua cộng đồng Kpop, phim truyền hình, khuyến khích du khách quốc tế khám phá thêm quán cà phê, ẩm thực, thời trang và đời sống. Quá trình những điểm đến sách của quốc gia này cũng hình hành từ nhiều năm xây dựng chính sách, đầu tư chiến lược và hợp tác.

Tương tự, thị trấn sách Hay-on-Wye xứ Wales (Anh) hay phố sách Jimbocho (Nhật Bản) đều kết nối thuận tiện với khu ẩm thực, nhà hàng, chợ địa phương, di tích lịch sử.

 Phố sách Jimbocho nằm trên trục đường chính của Tokyo (Nhật Bản), dễ dàng kết hợp lịch trình tham quan. Ảnh: Olaf2.

Phố sách Jimbocho nằm trên trục đường chính của Tokyo (Nhật Bản), dễ dàng kết hợp lịch trình tham quan. Ảnh: Olaf2.

Từ đây rút ra rằng Việt Nam có thể học hỏi mô hình tích hợp nguồn lực sách và văn hóa của những quốc gia đi trước.

Bà Hyejin nhấn mạnh một địa điểm hút khách không nhất thiết phải được phát triển như một sản phẩm du lịch độc lập. Trên thực tế, xây dựng được bản sắc riêng, chiến lược dài hạn để nguồn lực văn hóa bổ trợ lẫn nhau sẽ làm nên sự hấp dẫn. Đồng thời, khi du khách kết hợp không gian đọc và tham quan sẽ đóng góp nhiều hơn cho kinh tế du lịch địa phương.

Với Đường sách Nguyễn Văn Bình hay Phố sách 19/12, vị trí trung tâm, gần một số công trình lịch sử và điểm tham quan nổi tiếng là lợi thế lớn để tích hợp vào trải nghiệm khám phá văn hóa đô thị mở rộng.

 Khách quốc tế tham quan Đường sách Nguyễn Văn Bình (TP.HCM) tháng 4/2025. Ảnh: Linh Huỳnh.

Khách quốc tế tham quan Đường sách Nguyễn Văn Bình (TP.HCM) tháng 4/2025. Ảnh: Linh Huỳnh.

Vị tiến sĩ đề xuất những không gian đọc này nên đóng vai trò một điểm dừng trong tuyến đi bộ kết nối những công trình di sản, bảo tàng, quán cà phê và không gian văn hóa lân cận.

Song song đó, những hoạt động kể chuyện đa ngôn ngữ, thông tin về văn học Việt Nam và sự hợp tác với nhiều tổ chức văn hóa địa phương có thể giúp trải nghiệm của du khách quốc tế trở nên ý nghĩa hơn, thay vì để họ tự đến, đọc sách và rời đi.

"Sau cùng, Việt Nam nên chuyển hướng phát triển du lịch từ số lượng sang giá trị để đảm bảo mô hình vận hành xuyên suốt. Để làm điều này cần cam kết dài hạn từ chính phủ, công tác quản lý điểm đến có sự phối hợp đồng bộ và cải thiện những điều kiện nền tảng định hình trải nghiệm của du khách", người này nói.

Trúc Hồ

Nguồn Znews: https://lifestyle.zingnews.vn/khach-ngoai-van-chua-den-viet-nam-de-du-lich-sach-post1695741.html