Khai thác tiềm năng chăn nuôi ngựa bạch

Ông Hoàng Văn Dĩnh, xóm Đồng Bài, xã Tràng Xá, phát triển mô hình chăn nuôi ngựa bạch, mang lại hiệu quả kinh tế ổn định.

Tại xóm Đồng Bài, xã Tràng Xá, mô hình chăn nuôi ngựa bạch của ông Hoàng Văn Dĩnh là một ví dụ tiêu biểu. Tận dụng diện tích vườn đồi rộng và nguồn thức ăn tự nhiên dồi dào, gia đình ông lựa chọn ngựa bạch làm vật nuôi chủ lực.

Ban đầu, ông chỉ nuôi 2-3 con. Nhờ chăm sóc đúng kỹ thuật, đàn ngựa sinh trưởng ổn định, mỗi năm sinh sản một lứa. Từ quy mô nhỏ lẻ, đến nay đàn ngựa của gia đình đã phát triển lên 12 con.

Để chủ động nguồn thức ăn, gia đình ông trồng cỏ voi làm thức ăn chính, góp phần giảm chi phí và bảo đảm nguồn dinh dưỡng ổn định cho đàn ngựa.

Theo ông Dĩnh, giá bán hiện nay khoảng 25 triệu đồng một con ngựa giống và khoảng 60 triệu đồng một con ngựa thịt, mang lại nguồn thu khá so với nhiều vật nuôi khác tại địa phương.

Không chỉ tại Tràng Xá, xóm Phẩm 2, xã Kha Sơn, từ lâu đã nổi tiếng với nghề chăn nuôi ngựa bạch và chế biến các sản phẩm từ ngựa.

Trước đây, người dân chủ yếu nuôi ngựa làm sức kéo hoặc bán thịt. Những năm gần đây, trước yêu cầu của thị trường, nhiều hộ đã chuyển sang nuôi ngựa bạch và phát triển các sản phẩm chế biến như cao ngựa bạch, giò ngựa, xúc xích ngựa.

Gia đình ông Dương Xuân Trường là một trong những hộ đầu tư bài bản, chú trọng chất lượng sản phẩm. Cao ngựa bạch của gia đình đã được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 4 sao, tạo dựng uy tín trên thị trường.

Để bảo đảm nguồn nguyên liệu ổn định, gia đình duy trì đàn ngựa từ 40-50 con. Hệ thống chuồng trại được xây dựng kiên cố, bảo đảm vệ sinh thú y và quy trình chăm sóc nghiêm ngặt, góp phần nâng cao chất lượng đàn.

Gia đình bà Nguyễn Thị Nguyên, xóm Phẩm 2, xã Kha Sơn, duy trì chăn nuôi từ 40-50 con ngựa bạch.

Tại xóm Phẩm 2, Hợp tác xã chăn nuôi ngựa bạch xóm Phẩm được thành lập với 45 thành viên. Tổng đàn ngựa của các hộ thành viên duy trì ở mức hàng nghìn con, tạo nguồn nguyên liệu ổn định cho các cơ sở chế biến. Mô hình liên kết giúp các hộ hỗ trợ nhau về con giống, kỹ thuật chăm sóc và tiêu thụ sản phẩm.

Theo bà Nguyễn Thị Nguyên, thành viên Hợp tác xã, việc lựa chọn nguyên liệu và tuân thủ quy trình chế biến được đặt lên hàng đầu. Hợp tác xã đồng thời liên kết thu mua ngựa của các hộ trong và ngoài địa bàn, bảo đảm đầu ra ổn định, giữ vững uy tín sản phẩm trên thị trường.

Hiện nay, trong tổng số 164 hộ dân của xóm Phẩm 2 có hơn một nửa số hộ tham gia chăn nuôi ngựa. Nhờ kết hợp chăn nuôi với chế biến và kinh doanh sản phẩm, thu nhập của người dân từng bước được nâng cao. Nhiều hộ vươn lên khá giả, xây dựng nhà cửa khang trang, đầu tư cho con em học tập.

Ngựa bạch được xem là vật nuôi có giá trị kinh tế và giá trị sử dụng cao. Thịt và xương ngựa bạch lâu nay được sử dụng trong chế biến thực phẩm và nấu cao. Tại nhiều địa phương trung du, miền núi, cao ngựa bạch được tiêu dùng như một sản phẩm hỗ trợ bồi bổ sức khỏe. Chính yếu tố đặc thù này tạo nên thị trường riêng cho sản phẩm, song cũng đặt ra yêu cầu chặt chẽ về nguồn gốc nguyên liệu và quy trình sản xuất.

Thái Nguyên có nhiều xã vùng cao với bãi chăn thả rộng, khí hậu phù hợp và nguồn thức ăn tự nhiên phong phú, thuận lợi cho phát triển chăn nuôi đại gia súc.

Tại một số xã như: Nam Cường, Quảng Bạch, Ba Bể… đã xuất hiện mô hình nuôi ngựa bạch, song phần lớn còn nhỏ lẻ, thiếu liên kết và chưa xây dựng được thương hiệu.

Việc quy hoạch vùng nuôi, hỗ trợ kỹ thuật, kiểm soát dịch bệnh và phát triển thương hiệu sẽ là những yếu tố then chốt để khai thác hiệu quả tiềm năng này, góp phần tạo sinh kế ổn định, giảm nghèo và nâng cao thu nhập cho người dân.

Thu Nhuận