Khẳng định vai trò của ngoại giao khu vực trong môi trường quốc tế phân mảnh

Sự kiện có sự tham dự của nguyên Thủ tướng New Zealand Helen Clark; nguyên Bộ trưởng Ngoại giao Philippines, Đại sứ Delia Domingo Albert; nguyên Bộ trưởng Ngoại giao và Thương mại Hàn Quốc Kim Sung-hwan; nguyên Cố vấn An ninh quốc gia, Bộ trưởng Ngoại giao Ấn Độ Shivshankar Menon; Giám đốc Học viện Ngoại giao, TS. Nguyễn Hùng Sơn; cùng nguyên lãnh đạo Bộ Ngoại giao, các cựu Đại sứ, đại diện cơ quan nghiên cứu, cùng đông đảo giảng viên, nghiên cứu viên và sinh viên Học viện Ngoại giao.

Phát biểu khai mạc, TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao, khẳng định chủ đề “Những nhịp cầu hữu nghị: Củng cố ngoại giao khu vực trong một thế giới phân mảnh” phản ánh sát những chuyển động hiện nay của môi trường quốc tế, khi cạnh tranh chiến lược gia tăng, các yếu tố bất định đan xen và xu hướng phân mảnh ngày càng thể hiện rõ.

Theo ông, những diễn biến này đặt ra yêu cầu duy trì hòa bình, ổn định, đồng thời thúc đẩy hợp tác trên cơ sở đối thoại và tôn trọng lẫn nhau.

TS. Nguyễn Hùng Sơn nhấn mạnh, ngoại giao tiếp tục là kênh quan trọng để các quốc gia tăng cường hiểu biết, xử lý khác biệt và tìm kiếm các hướng tiếp cận phù hợp đối với những vấn đề chung.

Khẳng định “trong bối cảnh đó, ngoại giao và đối thoại ngày càng có ý nghĩa quan trọng”, Giám đốc Nguyễn Hùng Sơn đồng thời cho rằng, các diễn đàn trao đổi như phiên giao lưu không chỉ tạo điều kiện chia sẻ kinh nghiệm, mà còn góp phần kết nối các góc nhìn chính sách, phục vụ các thảo luận khu vực.

Với tư cách diễn giả chính, TS. Marty Natalegawa, nguyên Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia, nhà sáng lập Amity Circle, tập trung phân tích vai trò của ngoại giao trong việc hỗ trợ các quốc gia ứng phó với những thách thức ngày càng phức tạp.

Ông cho rằng, trong điều kiện tồn tại nhiều khác biệt về cách tiếp cận, đối thoại và đàm phán vẫn là phương thức phù hợp để quản lý bất đồng và từng bước tìm kiếm giải pháp.

“Thông qua ngoại giao, đối thoại và đàm phán, các quốc gia có thể xử lý các vấn đề theo hướng xây dựng và có trách nhiệm hơn”, TS. Natalegawa nhận định.

Đề cập cụ thể về khu vực Đông Nam Á, ông Marty Natalegawa đánh giá ASEAN đã có những đóng góp đáng kể trong việc duy trì môi trường hòa bình, ổn định và thúc đẩy hợp tác trong nhiều thập kỷ qua.

Theo ông, việc tiếp tục củng cố đoàn kết nội khối và phát huy vai trò trung tâm của ASEAN có ý nghĩa quan trọng đối với cấu trúc khu vực trong giai đoạn hiện nay.

Bên cạnh đó, ông cũng chia sẻ một số góc nhìn về yêu cầu đối với hoạt động ngoại giao, cho rằng bên cạnh kiến thức chuyên môn, các nhà ngoại giao cần có khả năng đối thoại, linh hoạt trong cách tiếp cận và chú trọng tìm kiếm các điểm đồng.

Ông nhấn mạnh: “Ngoại giao không phải là trò chơi thắng - thua, mà là quá trình tìm kiếm điểm đồng và xây dựng khuôn khổ cùng có lợi”.

Trong phần thảo luận, các đại biểu trao đổi về những xu hướng nổi bật của tình hình thế giới và khu vực, trong đó nhấn mạnh vai trò của chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế trong xử lý các vấn đề chung.

Nhiều ý kiến cho rằng, việc duy trì các kênh đối thoại và thúc đẩy hợp tác thực chất vẫn là hướng tiếp cận phù hợp nhằm thu hẹp khác biệt và tăng cường phối hợp giữa các quốc gia.

Phiên giao lưu cũng ghi nhận sự tham gia tích cực của các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên, góp phần tạo nên không khí trao đổi đa chiều, kết hợp giữa kinh nghiệm thực tiễn và góc nhìn học thuật.

Amity Circle là sáng kiến do nguyên Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Marty Natalegawa và Quỹ Temasek khởi xướng năm 2023, quy tụ các cựu lãnh đạo và chuyên gia chính sách khu vực châu Á-Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương nhằm thúc đẩy đối thoại và hợp tác.

Phiên giao lưu lần này cũng đánh dấu lần đầu tiên mạng lưới và Quỹ Temasek lựa chọn Hà Nội và Học viện Ngoại giao để tổ chức hoạt động thường niên, trong đó có các hoạt động giao lưu với thế hệ trẻ Việt Nam.