Khảo sát mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin an táng trong các nghĩa trang liệt sĩ

Đây là bước chuẩn bị then chốt, tạo cơ sở dữ liệu khoa học để tiến tới lấy mẫu sinh phẩm, giám định ADN định danh các anh hùng liệt sĩ, đáp ứng niềm mong mỏi thiêng liêng của nhân dân và thân nhân các gia đình liệt sĩ.

Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ thành phố Hà Nội (Ban Chỉ đạo thành phố) vừa ban hành Kế hoạch số 04/KH-BCĐ ngày 25-5-2026 về việc khảo sát thực trạng mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin an táng trong các nghĩa trang liệt sĩ.

Theo đó, để chuẩn bị cho việc lấy mẫu sinh phẩm đạt hiệu quả tối ưu, tránh sai sót, Ban Chỉ đạo thành phố yêu cầu quá trình khảo sát phải được tiến hành khách quan, chính xác, đầy đủ và phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, ngành. Chiến dịch tập trung vào 4 nhóm nội dung trọng tâm: Khai thác lịch sử nghĩa trang và hồ sơ quy tập. Các tổ công tác sẽ tiến hành thu thập toàn bộ thông tin liên quan đến lịch sử hình thành, thời gian xây dựng, tu bổ nghĩa trang. Đặc biệt, hồ sơ về quá trình quy tập hài cốt liệt sĩ từ các chiến trường hoặc di chuyển từ địa bàn khác về an táng tại nghĩa trang sẽ được rà soát kỹ lưỡng nhằm khoanh vùng thông tin gốc.

Kiểm đếm, rà soát và phân loại khoa học. Việc kiểm đếm được thực hiện trực tiếp tại thực địa trên cơ sở đối chiếu nghiêm ngặt với hồ sơ quản lý, bảo đảm số liệu thống nhất.

Đánh giá toàn diện các điều kiện phục vụ lấy mẫu. Không chỉ thống kê con số, các đơn vị phải đánh giá điều kiện thực tế về môi trường, vệ sinh, kết cấu phần mộ, địa hình và điều kiện bảo đảm an toàn sinh học khi khai quật. Phương án bảo quản tạm thời và vận chuyển mẫu phục vụ giám định ADN cũng được tính toán chi tiết.

Tổng hợp dữ liệu và đề xuất phương án. Từ kết quả thực tế, cơ quan chức năng sẽ xác định chính xác số lượng mộ có khả năng lấy mẫu sinh phẩm, từ đó xây dựng phương án tổ chức thực hiện cho giai đoạn tiếp theo.

Chăm sóc phần mộ của các liệt sĩ trong nghĩa trang. Ảnh: Mai Hữu

Một trong những điểm nổi bật của Kế hoạch số 04/KH-BCĐ là việc thiết lập bộ máy nhân sự chuyên trách, phân cấp trách nhiệm rất cụ thể và có sự tham gia của toàn bộ hệ thống chính trị.

Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội giữ vai trò chủ trì tham mưu, tổng hợp kết quả. Sở Nội vụ phụ trách cung cấp, đối chiếu hồ sơ người có công và chỉ đạo Ban phục vụ lễ tang thực hiện. Công an thành phố đảm nhận nhiệm vụ cốt lõi là rà soát, cung cấp thông tin về thân nhân liệt sĩ để phục vụ đối khớp dữ liệu ADN dòng họ sau này. Sở Y tế hướng dẫn chuyên môn về lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển sinh phẩm bảo đảm an toàn sinh học. Hội Cựu chiến binh đi đầu trong việc tìm kiếm nhân chứng lịch sử, cung cấp nguồn tư liệu chiến trường xưa.

Theo kế hoạch, toàn bộ công tác tổ chức khảo sát, thống kê và phân loại tại cấp cơ sở xã, phường phải hoàn thành trước ngày 10-6-2026. Các cơ quan, đơn vị liên quan và địa phương phải hoàn thiện báo cáo gửi về Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội (Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo) trước ngày 15-6-2026 để tổng hợp, báo cáo Ban Chỉ đạo Quốc gia.

Kinh phí thực hiện được bảo đảm từ nguồn kinh phí công tác mộ liệt sĩ năm 2026, kết hợp với nguồn ngân sách hỗ trợ của các địa phương và các nguồn hợp pháp khác.