Khát nước về đêm do thiếu nước hay dấu hiệu cảnh báo bệnh lý?

Bà Nguyễn Thị Hồng, 56 tuổi, ở Hà Nội và nhiều bạn đọc cho biết thường xuyên phải thức giấc giữa đêm để uống nước do cảm giác khát. Trong khi một số người cho rằng đây là biểu hiện bình thường, không ít người lo ngại tình trạng này có thể liên quan đến bệnh lý.

Trao đổi về vấn đề này, BS Đinh Minh Trí, Đại học Y dược TP Hồ Chí Minh cho biết, theo một số nghiên cứu cho thấy có khoảng 10% người già bị mắc chứng khô miệng khát nước vào ban đêm.

Triệu chứng này xảy ra nhiều hơn ở phụ nữ, thanh niên và trẻ em bị ít hơn. Khô miệng khát nước về đêm tuy không phải là vấn đề lớn, nhưng nó cũng gây gián đoạn giấc ngủ, khiến ngủ không được liền mạch và sâu giấc.

Thỉnh thoảng thức giấc vì khát nước có thể xuất phát từ những nguyên nhân khá đơn giản như phòng ngủ khô, ăn mặn vào buổi tối hoặc uống chưa đủ nước trong ngày.

Tuy nhiên, nếu tình trạng này lặp lại thường xuyên, đặc biệt kéo dài nhiều tuần, cần chú ý đến các dấu hiệu đi kèm có thể liên quan đến các bệnh lý: tai mũi họng, đường hô hấp, đái tháo đường, bệnh thận hoặc rối loạn tuyến giáp...

Thường xuyên khát nước vào ban đêm có thể là dấu hiệu của bệnh lý - Ảnh minh họa nguồn Internet

Theo BS Trí, viêm họng, viêm amidan, viêm mũi kéo dài có thể khiến niêm mạc vùng họng bị kích thích, gây cảm giác khô, rát và khiến người bệnh muốn uống nước nhiều hơn.

Trường hợp trào ngược dạ dày - thực quản, acid từ dạ dày có thể trào lên thực quản và vùng họng, nhất là khi người bệnh nằm ngủ. Tình trạng này có thể gây khô rát họng, đắng miệng hoặc cảm giác khó chịu, khiến người bệnh thức giấc và muốn uống nước.

Một nguyên nhân khác là các bệnh lý đường hô hấp. Viêm mũi dị ứng, viêm xoang, cảm lạnh hoặc nghẹt mũi kéo dài có thể khiến người bệnh phải thở bằng miệng khi ngủ. Luồng không khí đi qua khoang miệng liên tục làm nước bọt bay hơi nhanh hơn, dẫn đến khô miệng và khát nước.

Người mắc bệnh phổi mạn tính hoặc hội chứng ngưng thở khi ngủ cũng có thể gặp tình trạng tương tự do ảnh hưởng đến hô hấp trong lúc ngủ.

BS Trí cảnh báo, trường hợp khát nước nhiều, thường xuyên thức dậy uống nước vào ban đêm có thể là biểu hiện của đường huyết tăng cao.

Khi glucose trong máu vượt quá khả năng tái hấp thu của thận, glucose được đào thải qua nước tiểu và kéo theo nước, khiến lượng nước tiểu tăng. Cơ thể mất nước sẽ kích thích trung tâm điều hòa cảm giác khát, khiến người bệnh khát nhiều hơn, kể cả vào ban đêm.

Đặc biệt, nếu khát nước đi kèm tiểu đêm nhiều lần, sụt cân không chủ ý, nhanh đói hoặc mệt mỏi kéo dài, người bệnh nên kiểm tra đường huyết để phát hiện sớm bất thường.

Thận đóng vai trò quan trọng trong điều hòa nước và điện giải. Khi chức năng thận bị ảnh hưởng, khả năng cân bằng dịch của cơ thể có thể thay đổi. Một số bệnh lý thận gây đi tiểu nhiều, nhất là về đêm, từ đó làm tăng cảm giác khát.

Tuy nhiên, khát nước đơn thuần không đủ để kết luận mắc bệnh thận. Nếu xuất hiện thêm phù chân, tăng huyết áp, thay đổi bất thường về tiểu tiện hoặc mệt mỏi kéo dài, người bệnh nên được kiểm tra chức năng thận.

Với cường giáp, tình trạng tăng chuyển hóa có thể khiến cơ thể sinh nhiệt và đổ mồ hôi nhiều hơn, làm tăng nhu cầu nước. Khát nước kéo dài kèm tim đập nhanh, run tay, sụt cân dù ăn uống bình thường, dễ nóng bức hoặc khó ngủ là những biểu hiện cần được lưu ý.

"Khát nước ban đêm là triệu chứng không đặc hiệu và có nhiều nguyên nhân. Vì vậy, không nên tự chẩn đoán chỉ dựa vào một biểu hiện đơn lẻ. Khi tình trạng kéo dài hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường, người bệnh nên đi khám để bác sĩ đánh giá nguyên nhân và chỉ định xét nghiệm phù hợp", BS Trí khuyên.

Khi nào nên đi khám?

Khát nước về đêm thường xuyên, kéo dài nhiều tuần.

Khát nước kèm tiểu đêm nhiều lần.

Sụt cân không chủ ý, nhanh đói hoặc mệt mỏi kéo dài.

Có phù chân, tăng huyết áp hoặc bất thường về tiểu tiện.

Khát nước kèm tim đập nhanh, run tay, sụt cân, dễ nóng bức.