Khoai lang giống - Hướng làm giàu của nông dân Lâm Đồng

Nghề sản xuất khoai lang giống tại nhiều địa phương của tỉnh Lâm Đồng đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nông dân

Thu nhập cao từ những cánh đồng khoai giống

Đầu mùa mưa là thời điểm nhu cầu về giống khoai lang tăng mạnh tại các tỉnh Tây Nguyên. Với lợi thế khí hậu ôn hòa, đất đai màu mỡ và kinh nghiệm sản xuất lâu năm, nhiều địa phương ở Lâm Đồng đã trở thành vùng chuyên sản xuất khoai lang giống, cung ứng nguồn giống chất lượng cho các vùng trồng khoai thương phẩm tại Đắk Lắk, Bình Định và nhiều địa phương khác.

Tại một số địa phương khu vực Lâm Hà, những ngày này, không khí thu hoạch khoai lang giống diễn ra nhộn nhịp. Trên các cánh đồng xanh mướt, người dân tất bật cắt dây giống, bó thành từng bó để kịp giao cho khách hàng đã đặt trước.

Khoai giống của gia đình tôi được tiêu thụ chủ yếu tại các tỉnh Tây Nguyên, khách hàng thường đặt trước nên đến kỳ thu hoạch chỉ việc cắt và giao hàng.

Bà Vũ Thị Hiền, xã Nam Hà Lâm Hà

Theo người dân địa phương, sau khoảng 3 tháng trồng, khoai lang bắt đầu cho thu hoạch dây giống. Mỗi năm có thể cắt từ 2 - 3 đợt tùy điều kiện chăm sóc và thời tiết. Hiệu quả kinh tế của mô hình nằm ở việc người trồng có thể thu đồng thời từ dây giống và củ thương phẩm.

Mỗi ha trồng khoai lang giống cho thu hoạch từ 2 - 3 lứa/vụ

Ở lứa cắt đầu tiên, mỗi ha có thể thu từ 8.000 - 10.000 bó giống, mỗi bó khoảng 200 dây, giá bán dao động từ 27.000 - 30.000 đồng/bó. Lứa cắt thứ hai đạt khoảng 4.000 - 5.000 bó.

Ngoài nguồn thu từ dây giống, nông dân còn thu thêm khoảng 4 tấn củ thương phẩm với giá bán khoảng 6.000 đồng/kg. Nhờ tận dụng được cả dây giống và củ thương phẩm nên giá trị kinh tế được nâng lên đáng kể.

Sau khi trừ chi phí đầu tư, phân bón, nhân công và chăm sóc, mỗi ha khoai lang lấy dây giống cho lợi nhuận trên 200 triệu đồng/năm. Đây là mức lợi nhuận khá cao so với nhiều loại cây trồng ngắn ngày khác trên địa bàn.

Chính hiệu quả kinh tế hấp dẫn đã thu hút nhiều hộ dân chuyển từ trồng khoai thương phẩm sang sản xuất khoai giống chuyên canh. Hai giống được trồng phổ biến hiện nay là khoai lang Nhật và khoai lang mật - những giống có khả năng thích nghi tốt với điều kiện khí hậu Tây Nguyên, cho năng suất ổn định và được thị trường ưa chuộng.

Khoai lang giống được thu hoạch thành từng bó, mỗi bó khoảng 200 dây, giá bán dao động từ 27.000 - 30.000 đồng/bó

Không chỉ mang lại nguồn thu cho người sản xuất, nghề trồng khoai giống còn tạo việc làm thời vụ cho nhiều lao động địa phương. Vào mùa thu hoạch, hàng chục lao động tham gia cắt dây, phân loại và đóng gói sản phẩm.

Bà Nguyễn Thị Hải, xã Nam Ban Lâm Hà cho biết, đến mùa mưa, nhu cầu giống tăng cao nên các hộ làm liên tục. Các mối đã đặt hàng sẵn nên đến kỳ thu hoạch phải huy động thêm người cắt, bó và đóng gói giống để giao kịp cho khách.

Theo anh Song Khanh Bảo, tiểu thương thu mua khoai giống tại Đồng Nai, nhu cầu giống hiện nay rất lớn, đặc biệt vào đầu mùa mưa. Nguồn giống tại Lâm Đồng được nhiều địa phương tin tưởng nhờ chất lượng tốt, tỷ lệ sống cao và sinh trưởng khỏe sau khi xuống giống.

Góp phần phát triển chuỗi giá trị khoai lang xuất khẩu

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Lâm Đồng là địa phương có diện tích khoai lang lớn trong khu vực. Hằng năm, toàn tỉnh có khoảng 2.200 ha khoai lang, với sản lượng gần 47.000 tấn.

Đặc biệt, khoai lang Lâm Đồng đã từng bước khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế. Hằng năm, sản lượng khoai lang xuất khẩu của tỉnh đạt hơn 8.000 tấn sang thị trường Nhật Bản. Bên cạnh đó, khoảng 5.000 tấn được xuất khẩu sang các thị trường khác như: Hàn Quốc, Singapore và Malaysia.

Việc phát triển các vùng sản xuất khoai lang giống chất lượng cao có ý nghĩa quan trọng đối với toàn bộ chuỗi giá trị ngành hàng khoai lang Lâm Đồng

Sản phẩm xuất khẩu khá đa dạng, bao gồm cả khoai lang tươi và các sản phẩm chế biến. Trong đó, thị trường Nhật Bản chủ yếu tiêu thụ khoai lang đã qua chế biến, đòi hỏi yêu cầu cao về chất lượng nguyên liệu đầu vào cũng như quy trình sản xuất.

Việc phát triển các vùng sản xuất khoai lang giống chất lượng cao có ý nghĩa quan trọng đối với toàn bộ chuỗi giá trị ngành hàng. Nguồn giống tốt giúp nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, đồng thời tạo sự đồng đều cho vùng nguyên liệu phục vụ xuất khẩu.

Bên cạnh thị trường Nhật Bản, Trung Quốc được đánh giá là thị trường tiềm năng với nhu cầu tiêu thụ lớn và chi phí vận chuyển thuận lợi. Để đáp ứng yêu cầu xuất khẩu chính ngạch, Lâm Đồng đang triển khai xây dựng mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói cho sản phẩm khoai lang.

Sau khi thu hoạch xong các lứa giống, nông dân còn tiến hành thu hoạch củ khoai lang thương phẩm

Hiện nay, cả nước có 13 cơ sở đóng gói và 70 vùng trồng khoai lang đủ điều kiện xuất khẩu sang Trung Quốc. Đây vừa là cơ hội, vừa đặt ra yêu cầu đối với các địa phương trong việc tổ chức sản xuất theo hướng bài bản, đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao của thị trường.

Từ hiệu quả thực tế của mô hình sản xuất khoai lang giống có thể thấy, đây là hướng sản xuất mang lại giá trị kinh tế cao, tạo việc làm ổn định và góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.

Với lợi thế về khí hậu, thổ nhưỡng cùng kinh nghiệm canh tác, Lâm Đồng đang từng bước khẳng định vai trò là vùng cung ứng khoai lang giống chất lượng cao của khu vực Tây Nguyên, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của ngành hàng khoai lang trong những năm tới.