Khởi công dự án tôn tạo đền Cái Lân Hạ, Bãi Cháy, Quảng Ninh

Đền Cái Lân Hạ nằm sát mép biển thờ mẫu Thoải phủ (mẫu Thủy) cai quản miền sông nước, từ lâu đã là chốn tâm linh gắn liền với đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người dân vùng biển Bãi Cháy. Tuy nhiên, ngôi đền hiện nằm trong không gian chật hẹp, nhiều hạng mục đã xuống cấp, chưa xứng tầm với vùng đất trung tâm du lịch, dịch vụ của thành phố Quảng Ninh.

Quảng Ninh khởi công tu bổ, tôn tạo di tích đền Cái Lân Hạ

Do đó, việc đầu tư xây dựng, tôn tạo ngôi đền không chỉ đáp ứng nguyện vọng sinh hoạt tâm linh chính đáng của nhân dân và du khách thập phương, mà còn bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống, thúc đẩy du lịch tâm linh gắn liền với sự phát triển bền vững của địa phương.

Khu đền rộng 13.225m2, mật độ xây dựng 10,3 %, dành phần lớn cho sân lễ và cây xanh, thuộc dự án nhóm B, công trình dân dụng cấp II, thực hiện trong giai đoạn 2026-2027. Với tổng mức đầu tư gần 170 tỉ đồng hoàn toàn từ nguồn vốn xã hội hóa và tiền công đức của doanh nghiệp, nhà hảo tâm và nhân dân, dự án là minh chứng sinh động cho sức mạnh đoàn kết, sự đồng lòng giữa chính quyền, doanh nghiệp và nhân dân.

Về kiến trúc mỹ thuật, sau khi trùng tu tôn tạo, đền Cái Lân Hạ sẽ mang hình chữ “Công” (工), khung cột gỗ, mái đao cong và là công trình tâm linh mang đậm dấu ấn văn hóa Bắc Bộ.

Theo dân gian, đền Cái Lân là một trong nhiều ngôi đền thờ mẫu Thoải. Mẫu Thoải còn gọi là Mẫu đệ tam, người cai quản miền sông nước, bà chúa liên quan trực tiếp đến dân tộc Việt trong buổi đầu dựng nước.

Thông thường, đền thờ mẫu thờ chung Tam Tòa thánh Mẫu, nhưng đền Cái Lân lại là một trong 3 ngôi đền ở miền Bắc chỉ thờ Mẫu đệ tam.

Truyền thuyết kể lại rằng, Thánh mẫu đệ Tam vốn là công chúa con gái vua Bát Hải Long vương Thủy quốc Động Đình, có danh hiệu là “Bạch Ngọc Thuỷ tinh xích lân long nữ công chúa”.

Nghe theo sự xếp đặt của vua cha, bà kết duyên cùng hoàng tử Kính Xuyên là con vua Đất. Trải qua nhiều biến cố cuộc đời, đến khi mất, bà thường hiển linh phù hộ độ trì cho những người làm nghề sông nước tránh được mưa to gió lớn. Vì thế, trên các cửa sông, người ta thường lập đền thờ bà.

Toàn cảnh tu bổ, tôn tạo

Tương truyền, đền Cái Lân có từ thời nhà Trần. Do vị trí chiến lược, Hưng Đạo đại vương đã cho xây dựng ở đây một ngôi đền để cai quản sông nước. Nhiều người cho rằng, chính sự linh thiêng của Thánh Mẫu đã giúp cho quan quân nhà Trần đánh thắng giặc Nguyên Mông trong nhiều trận thủy chiến ở miền Đông Bắc.

Đền Cái Lân còn là nơi tổ chức các lễ hội truyền thống dân gian, dựng lại hình ảnh sinh hoạt, đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt và của nhân dân địa phương.

Các hoạt động này có tác dụng giáo dục truyền thống yêu nước, đạo lý uống nước nhớ nguồn cho các thế hệ nhân dân địa phương. Đền Cái Lân đã thực sự góp phần tô đẹp thêm truyền thống văn hóa nghệ thuật ở địa phương và trong nghệ thuật kiến trúc đền ở vùng châu thổ đồng bằng Bắc Bộ.

Đền Cái Lân có không gian linh thiêng, là nơi chứa đựng các giá trị văn hóa truyền thống quý báu của Dân tộc ta, là nơi phụng thờ, tôn vinh các giá trị văn hóa, trong đó có tục thờ Mẫu.

Đây cũng là nơi tập trung kết nối văn hóa cộng đồng, giáo dục các thế hệ con cháu lòng tự hào về quê hương đất nước, về cha ông, giống nòi, về quá khứ hào hùng hơn 4.000 năm lịch sử của dân tộc.

Với những giá trị cả về lịch sử và yếu tố tâm linh, đền thờ Mẫu là nơi thu hút đông đảo bà con nhân dân địa phương và các vùng lân cận đến tham quan, dâng hương chiêm bái.