Khởi động dự án nâng cấp hệ thống cảnh báo thiên tai tại Nghệ An

Lễ khởi động dự án “Tăng cường năng lực quốc gia của Việt Nam về cảnh báo sớm, phòng ngừa, ứng phó, phục hồi sau thiên tai và bảo đảm môi trường học tập an toàn cho các nhóm đối tượng có nguy cơ cao nhất sau các cơn bão Wipha, Bualoi và Matmo”. Ảnh: UNESCO.

Ngày 24/7 tại Nghệ An, Văn phòng UNESCO tại Việt Nam phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An khởi động dự án “Tăng cường năng lực quốc gia của Việt Nam về cảnh báo sớm, phòng ngừa, ứng phó, phục hồi sau thiên tai và bảo đảm môi trường học tập an toàn cho các nhóm đối tượng có nguy cơ cao nhất sau các cơn bão Wipha, Bualoi và Matmo”.

Dự án này do Chính phủ Nhật Bản tài trợ, được triển khai trong 12 tháng (từ tháng 3/2026 đến tháng 3/2027), nhằm nâng cao năng lực cảnh báo sớm và ứng phó thiên tai, đồng thời tăng cường an toàn trường học tại tỉnh Nghệ An.

Theo thông tin từ UNESCO, dự án sẽ được triển khai tại Khu Dự trữ sinh quyển miền Tây Nghệ An, tập trung vào hai xã Tương Dương và Mường Xén. Hai nhóm hoạt động trọng tâm gồm nâng cấp hệ thống cảnh báo sớm lũ quét, sạt lở đất tại các khu vực có nguy cơ cao; đồng thời nâng cao năng lực chuẩn bị, ứng phó thiên tai cho ngành giáo dục, giáo viên, học sinh và chính quyền địa phương.

Dự án sẽ mang lại lợi ích trực tiếp cho khoảng 15.000 người, bao gồm cán bộ trong lĩnh vực dự báo, cảnh báo và quản lý rủi ro thiên tai, chính quyền địa phương, giáo viên, học sinh và người dân tại khu vực triển khai. Kết quả và kinh nghiệm từ Nghệ An sẽ được sử dụng làm cơ sở tham khảo cho các địa phương khác cũng như cho các hoạt động ở cấp quốc gia.

UNESCO sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát kế hoạch quản lý rủi ro thiên tai, đánh giá hệ thống cảnh báo sớm và bản đồ rủi ro hiện có; hỗ trợ xây dựng hoặc cập nhật bản đồ nguy cơ lũ quét, sạt lở đất tại hai địa phương thí điểm, nghiên cứu nâng cấp hạ tầng cảnh báo sớm ở cấp tỉnh và một số khu vực trọng điểm có nguy cơ cao.

Bên cạnh đó, UNESCO sẽ cùng các cơ quan giáo dục và trường học để xây dựng các công cụ lập kế hoạch phòng chống thiên tai trong trường học có sự tham gia của giáo viên, học sinh và cộng đồng nhà trường; đào tạo một nhóm cán bộ và giáo viên nòng cốt, sau đó hỗ trợ một số trường trong vùng dự án triển khai thí điểm xây dựng kế hoạch phòng chống thiên tai.

Cách tiếp cận này hướng tới 3 nội dung gồm xác định rõ các mối nguy xung quanh trường học; thiết lập vai trò và quy trình ứng phó; chuẩn bị phương án duy trì việc học trong thời gian xảy ra thiên tai hoặc phục hồi sau thiên tai.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam cho biết: “Thông qua dự án này, UNESCO mong muốn góp phần bảo đảm rằng mỗi cảnh báo đều dẫn đến hành động kịp thời, giúp giảm thiểu thiệt hại và bảo vệ cuộc sống, đặc biệt là trẻ em và những cộng đồng dễ bị tổn thương. Dự án cũng sẽ tham khảo kinh nghiệm lâu năm của Nhật Bản trong công tác chuẩn bị ứng phó thiên tai, hệ thống cảnh báo sớm và giáo dục về phòng, chống thiên tai, đồng thời điều chỉnh cho phù hợp với bối cảnh của tỉnh Nghệ An”.

Ông Nguyễn Văn Đệ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An đánh giá dự án là sự hỗ trợ thiết thực và kịp thời, giúp địa phương tiếp cận kinh nghiệm của Nhật Bản trong quản lý rủi ro thiên tai, ứng dụng khoa học - công nghệ vào cảnh báo sớm và xây dựng môi trường học tập an toàn, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu.