Không đầu tư dàn trải, ưu tiên sản phẩm công nghiệp văn hóa mang bản sắc Việt

Nội dung trên được Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh đưa ra khi phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu về dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa, sáng 10/11.

Bộ trưởng nêu rõ một trong những định hướng quan trọng của dự thảo Luật là làm rõ bản chất của công nghiệp văn hóa với tư cách hoạt động kinh tế dựa trên giá trị văn hóa, sáng tạo và quyền sở hữu trí tuệ, gắn với chuỗi giá trị từ sáng tạo đến tái đầu tư.

Dự thảo Luật tiếp tục xác định rõ vai trò kiến tạo, dẫn dắt và hỗ trợ của Nhà nước, từng bước chuyển từ chủ yếu quản lý hoạt động văn hóa sang tạo lập môi trường, điều kiện và động lực để công nghiệp văn hóa phát triển.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh. (Ảnh: Duy Linh)

Liên quan đến hỗ trợ sáng tạo và xác lập quyền sở hữu trí tuệ, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh, bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ và bản quyền là vấn đề quan trọng, mang tính mấu chốt trong phát triển công nghiệp văn hóa.

“Đây cũng là một trong những chính sách cốt lõi của dự thảo Luật, nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận công cụ sáng tạo cho người dân, nhất là những đối tượng còn hạn chế về nguồn lực, công nghệ và thị trường”, Bộ trưởng nói.

Xuất phát từ đặc trưng sáng tạo cộng đồng của công nghiệp văn hóa Việt Nam, dự thảo Luật đề xuất cơ chế hỗ trợ năng lực sáng tạo của Nhân dân thông qua các công cụ, nền tảng công nghệ do Nhà nước cung cấp, đồng thời góp phần bảo vệ quyền tác giả và quyền liên quan.

Dự thảo Luật cũng bổ sung khái niệm về phần mềm phục vụ sáng tạo, nền tảng số hỗ trợ quyền sở hữu trí tuệ và chỉnh lý theo hướng cung cấp miễn phí phần mềm phục vụ sáng tạo, nền tảng số hỗ trợ về quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Liên quan đến hành lang pháp lý về bản quyền, Bộ trưởng thông tin Chính phủ sẽ xây dựng Luật Bản quyền trong năm 2027-2028. Đây sẽ là cơ sở quan trọng để bổ sung, cụ thể hóa và bảo đảm việc thực thi quyền sở hữu trí tuệ chặt chẽ, đúng quy định.

Cùng với chính sách hỗ trợ sáng tạo, việc xác định sản phẩm công nghiệp văn hóa mang giá trị bản sắc Việt Nam và sản phẩm trọng điểm cũng được nhiều đại biểu quan tâm.

Theo Bộ trưởng, các quy định tại dự thảo nhằm tạo cơ sở pháp lý để nhận diện, khuyến khích phát triển sản phẩm mang bản sắc dân tộc. Đồng thời lựa chọn những sản phẩm có giá trị gia tăng cao, sức cạnh tranh và khả năng lan tỏa để tập trung nguồn lực đầu tư, khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải.

Tư lệnh ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch nêu rõ định hướng này gắn với yêu cầu bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, đổi mới sáng tạo và xây dựng thương hiệu quốc gia.

“Vừa khuyến khích rộng rãi các sản phẩm mang bản sắc Việt Nam, vừa tập trung thu hút đầu tư vào những sản phẩm trọng điểm có khả năng sáng tạo đột phá, mang lại giá trị cao”, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh.

Đối với vấn đề bảo vệ quyền lợi và thúc đẩy sự tham gia của đồng bào dân tộc thiểu số trong phát triển công nghiệp văn hóa, bà Lâm Thị Phương Thanh khẳng định đây là nội dung được cơ quan soạn thảo quan tâm trong quá trình xây dựng luật.

Bên cạnh các quy định của dự thảo, những chính sách liên quan còn được thể hiện trong Luật Di sản văn hóa và các văn bản pháp luật khác về bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc thiểu số, nghệ thuật dân gian truyền thống.

Về lựa chọn các lĩnh vực ưu tiên, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thông tin, dự thảo Luật được xây dựng theo hướng tạo khung pháp lý chung cho 10 lĩnh vực công nghiệp văn hóa.

“Ví dụ như du lịch văn hóa hiện chiếm hơn 20% tỷ trọng công nghiệp văn hóa và đang được Chính phủ tập trung chỉ đạo phát triển, trong đó có du lịch di sản. Bên cạnh đó, Nghị quyết 28/2026 của Quốc hội (về phát triển văn hóa Việt Nam) cũng xác định một số lĩnh vực ưu tiên như: trò chơi điện tử, điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn... Chính phủ sẽ có trách nhiệm xác định lĩnh vực ưu tiên và xác định đầu tư cho các lĩnh vực này”, Bộ trưởng phát biểu.