Không nên di dời toàn bộ đại học, cần giữ trường lâu đời cho nội đô Hà Nội

Ngày 7/4, Cổng Thông tin điện tử Chính phủ phối hợp cùng Viện An ninh phi truyền thống (Trường Quản trị và Kinh doanh, ĐHQG Hà Nội) tổ chức Tọa đàm "Quy hoạch Thành phố Hà Nội - tầm nhìn 100 năm từ góc tiếp cận an ninh phi truyền thống" đề xuất những định hướng chiến lược cho quy hoạch Hà Nội 100 năm, gắn với đảm bảo an ninh phi truyền thống.

GS.TS Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh.

Nêu ý kiến tại tọa đàm, GS.TS Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh, cho rằng trong quy hoạch Hà Nội chưa đề cập nhiều và chi tiết về không gian tầng ngầm, đặc biệt là vấn đề cốt nền (cốt 00). Thực tế phản ánh hệ thống hạ tầng ngầm của Thủ đô tiềm ẩn nhiều rủi ro do chồng chéo và thiếu quy hoạch đồng bộ.

GS Phi cho biết, có 5 hệ thống ngầm đặc biệt quan trọng gồm: Thoát lũ, xử lý nước thải, cấp nước, cấp điện và thông tin liên lạc. Đây đều là các hệ thống thiết yếu nhưng đang tồn tại nhiều nguy cơ.

"Nếu không nghiên cứu sâu các giải pháp kiến trúc kỹ thuật hạ tầng và kinh nghiệm quốc tế trong việc quy hoạch đô thị, đặc biệt là hệ thống gom nước thải theo độ dốc của địa hình... thì việc thu gom, điều chuyển và xử lý triệt để nước thải của Hà Nội sẽ rất khó khăn và tốn kém hàng tỷ USD. Và nếu không tính toán tích hợp các hệ thống kỹ thuật ngầm thì việc xây dựng, vận hành và sửa chữa các hệ thống ngầm cũng rất tốn kém", GS Hoàng Đình Phi nhấn mạnh.

Để giải quyết vấn đề này, theo ông Phi, đòi hỏi sự phối hợp liên ngành, cần sự lắng nghe từ chính quyền và hợp tác giữa các viện nghiên cứu (như Viện An ninh phi truyền thống và Viện Kiến trúc Hà Nội).

Theo GS.TS Hoàng Đình Phi, Hà Nội được định vị là Thủ đô sinh thái đa dạng. "Do đó, không nên di dời toàn bộ các trường đại học mà cần giữ lại những trường có bề dày lịch sử để duy trì sức sống cho nội đô", ông Phi nói thêm.

Cùng bàn luận, ông Trần Ngọc Chính, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, nêu rõ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có chỉ đạo Thành ủy Hà Nội về định hướng quy hoạch tầm nhìn Thủ đô Hà Nội 100 năm và coi Thủ đô là cực đô thị phát triển nhất cả nước.

Ông Trần Ngọc Chính, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng.

"Hà Nội không là Thủ đô hành chính mà còn là Thủ đô kinh tế, văn hóa, khoa học công nghệ và giao lưu quốc tế. Như vậy, Hà Nội của chúng ta là Thủ đô đa chức năng. Mong muốn của các đồng chí lãnh đạo là Hà Nội phải có sự phát triển hiện đại, văn hiến, hạnh phúc, trong đó hạnh phúc là tập trung vào người dân", ông Chính nói.

Nêu rõ vừa qua HĐND TP Hà Nội đã thông qua Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, song ông Chính cho rằng còn những vấn đề chưa đề cập đến một cách đầy đủ, trong đó có an ninh phi truyền thống.

Theo nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, an ninh phi truyền thống đối với đô thị, đặc biệt với Hà Nội, trước tiên là vấn đề ngập lụt đô thị, giao thông đô thị, môi trường đô thị… Ngập úng, mưa lụt, ảnh hưởng rất lớn đối với Hà Nội, không chỉ đến giao thông mà còn đến môi trường, dịch bệnh.

Vấn đề thứ hai được ông Chính nhắc đến là giao thông. Hiện nay, dân số Hà Nội gần 10 triệu nhưng có hơn 1,5 triệu ô tô, 8 triệu xe máy, chưa kể đến vùng bên ngoài vào Hà Nội.

"Chúng ta hy vọng có khoảng 1.000 km đường metro và dự kiến đến năm 2035 có khoảng 400 km đường metro, nhưng hiện nay mới có 40 km. Trong sự phát triển đó, Hà Nội dự kiến có khoảng 20 triệu dân, nếu quy hoạch hệ thống giao thông không tốt sẽ không bao giờ giải quyết được vấn đề giao thông nội tại của thành phố", ông Chính nói.

Ông Trần Ngọc Chính nhấn mạnh, khi người dân chỉ đi bằng hệ thống giao thông công cộng, không còn đi xe máy thì lúc đó Hà Nội mới giải quyết được tốt vấn đề giao thông. Hà Nội cần lấy hệ thống giao thông tốc độ cao và khối lượng lớn làm nhiệm vụ chính, phát triển giao thông theo mô hình TOD.

"Mỗi đô thị vệ tinh phải gắn với quy hoạch không gian đô thị phục vụ đầy đủ các nhu cầu của xã hội như cơ quan, trường học, bệnh viện… chứ không thể là nơi người dân đến rồi lại về trung tâm", vị chuyên gia kiến nghị.