Kiểm soát chất lượng vàng để bảo vệ người tiêu dùng

Vàng trang sức không được chứa các thành phần độc hại cho sức khỏe

Bộ Khoa học và Công nghệ đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định kiểm tra và quản lý đo lường, chất lượng đối với vàng trang sức, mỹ nghệ, vàng miếng và vàng nguyên liệu. Dự thảo đưa ra nhiều quy định mới nhằm tăng cường minh bạch về hàm lượng vàng, kiểm soát chất lượng sản phẩm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên thị trường.

Theo dự thảo, vàng trang sức, mỹ nghệ sẽ được phân hạng dựa trên độ tinh khiết và hàm lượng vàng thực tế. Đáng chú ý, trường hợp phân hạng theo Kara (K), sản phẩm sẽ được xếp vào hạng thấp hơn liền kề so với giá trị thực tế xác định được. Chẳng hạn, sản phẩm có độ tinh khiết 21,5K sẽ được công bố là vàng 21K.

Ảnh minh họa

Đối với trường hợp phân hạng theo hàm lượng vàng hoặc độ tinh khiết, doanh nghiệp phải công bố đúng giá trị thực tế. Ví dụ, sản phẩm có hàm lượng vàng 78% phải được ghi nhận là 78% hoặc 780‰, không được làm tròn lên mức cao hơn.

Dự thảo cũng đưa ra yêu cầu cụ thể đối với các sản phẩm vàng trang sức có nhiều bộ phận cấu thành. Theo đó, nếu sản phẩm có từ hai bộ phận chính trở lên được chế tạo từ hợp kim vàng với hàm lượng khác nhau, sản phẩm sẽ được phân hạng theo bộ phận có hàm lượng vàng thấp nhất. Đồng thời, doanh nghiệp phải công bố rõ thành phần của vật liệu hàn và các bộ phận phụ như chốt, ốc vít nếu có.

Đối với trường hợp sử dụng kim loại nền khác hợp kim vàng nhằm tăng độ bền cơ học, nhà sản xuất phải xử lý bề mặt để tránh gây nhầm lẫn với vàng thật và bắt buộc công khai thông tin này trong thành phần sản phẩm. Tương tự, các sản phẩm có sử dụng vật liệu nhồi hoặc vật liệu làm đầy bên trong cũng phải được công bố rõ ràng, đồng thời nêu rõ sản phẩm không được chế tạo hoàn toàn từ hợp kim vàng.

Một nội dung đáng chú ý khác là quy định về giới hạn các thành phần có khả năng gây ảnh hưởng đến sức khỏe người sử dụng. Theo dự thảo, vàng trang sức, mỹ nghệ, bao gồm cả kim loại nền, vật liệu phủ, vật liệu hàn và vật liệu gắn kết, không được chứa các thành phần độc hại vượt quá ngưỡng cho phép theo quy định của pháp luật chuyên ngành. Bên cạnh đó, hàm lượng vàng thực tế của sản phẩm phải đáp ứng đúng hoặc cao hơn mức đã công bố. Kết quả thử nghiệm xác định hàm lượng vàng cũng phải nằm trong giới hạn sai số theo quy định.

Yêu cầu chất lượng đối với vàng miếng, vàng nguyên liệu

Theo dự thảo, vàng miếng nhập khẩu, vàng nguyên liệu nhập khẩu phải có hàm lượng vàng từ 99,5% trở lên. Vàng miếng được sản xuất, nhập khẩu, lưu thông trên thị trường; vàng nguyên liệu nhập khẩu phải bảo đảm chất lượng, hàm lượng vàng không được thấp hơn tiêu chuẩn, hàm lượng đã công bố. Giới hạn sai số của kết quả thử nghiệm xác định hàm lượng vàng đối với vàng miếng, vàng nguyên liệu phải bảo đảm yêu cầu quy định tại Bảng 4 Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư này.

Quy định tương tự được áp dụng đối với vàng nguyên liệu nhập khẩu phục vụ sản xuất vàng miếng và vàng trang sức, mỹ nghệ. Đây được xem là bước đi nhằm chuẩn hóa chất lượng vàng lưu thông trên thị trường, đồng thời hạn chế các rủi ro phát sinh từ việc công bố sai chất lượng sản phẩm.

Theo dự thảo, các tổ chức, cá nhân sản xuất, gia công hoặc nhập khẩu vàng phải thực hiện công bố tiêu chuẩn áp dụng đối với sản phẩm lưu thông trên thị trường và chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung đã công bố.

Việc công bố có thể được thực hiện thông qua nhiều hình thức như niêm yết tại địa điểm kinh doanh, ghi trên bao bì hoặc nhãn hàng hóa, tài liệu đi kèm sản phẩm, website hoặc các nền tảng số khác nhằm bảo đảm người tiêu dùng dễ dàng tra cứu thông tin. Nội dung tiêu chuẩn công bố không được trái với các quy định của Thông tư cũng như các quy định pháp luật liên quan.

Việc bổ sung các quy định mới về phân hạng, công bố thành phần, kiểm soát hàm lượng vàng và tiêu chuẩn chất lượng được kỳ vọng sẽ nâng cao tính minh bạch trên thị trường vàng. Đồng thời, các quy định này cũng tạo cơ sở để cơ quan quản lý tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng sản phẩm, góp phần bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và nâng cao niềm tin đối với thị trường vàng trong nước.

Nội dung tiêu chuẩn công bố áp dụng đối với vàng trang sức, mỹ nghệ, vàng miếng, vàng nguyên liệu không được trái với các quy định tại Thông tư này và pháp luật có liên quan.

Việc công bố tiêu chuẩn áp dụng do tổ chức, cá nhân sản xuất, gia công, nhập khẩu tự thực hiện thông qua hình thức ghi số hiệu tiêu chuẩn hoặc các đặc tính cơ bản theo một trong các cách sau đây: Công khai tại nơi kinh doanh; trên bao bì thương phẩm của sản phẩm vàng; trên nhãn hàng hóa của sản phẩm vàng (bao gồm cả nhãn điện tử); trên tài liệu kèm theo sản phẩm vàng; trên website, các nền tảng số khác, bảo đảm dễ truy cập, tra cứu và lưu trữ thông tin trong quá trình lưu thông sản phẩm.

Bộ Khoa học và Công nghệ đang lấy ý kiến đối với dự thảo này trên Cổng thông tin điện tử của Bộ.