Kiến tạo môi trường an ninh, an toàn cho phát triển

Cán bộ Công an chống thông tin xấu độc liên quan đến bầu cử. (Ảnh: TTXVN phát)

Trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, việc xây dựng một xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh và hài hòa là định hướng chiến lược, là sự nghiệp của toàn dân và cả hệ thống chính trị.

Trong đó có vai trò quan trọng của lực lượng Công an nhân dân trong đổi mới tư duy, thay đổi trạng thái, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ, chuyển đổi số; chủ động nhận diện, đấu tranh hiệu quả với các phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm.

Tạo nền tảng cho phát triển

Đại hội XIV của Đảng xác định một trong những bài học lớn qua gần 40 năm đổi mới, đó là: Lấy phát triển để ổn định, ổn định để thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững đất nước.

Đây là bước phát triển mới trong tư duy lý luận của Đảng, một tư duy chiến lược về quản trị quốc gia. Hai mục tiêu 100 năm của đất nước cũng đòi hỏi phải duy trì đồng thời hai yêu cầu: phát triển nhanh và bền vững.

Trong bối cảnh hiện nay, nhiều nguy cơ gây mất ổn định không xuất phát từ xung đột quân sự mà xuất phát từ các vấn đề kinh tế-xã hội như: tăng trưởng chậm, thất nghiệp, khoảng cách giàu nghèo, bất bình đẳng trong tiếp cận dịch vụ công, ô nhiễm môi trường, tệ nạn xã hội, khiếu kiện kéo dài, suy giảm lòng tin của nhân dân.

Do đó, muốn giữ vững ổn định chính trị-xã hội thì phải phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, tạo việc làm, bảo đảm an sinh xã hội, phát triển giáo dục, y tế, văn hóa, khoa học và công nghệ, nâng cao năng lực quản trị quốc gia.

Khi đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được cải thiện, quyền và lợi ích chính đáng được bảo đảm thì các yếu tố gây mất ổn định sẽ được phòng ngừa từ sớm, từ xa. Hay nói cách khác, phát triển chính là giải pháp an ninh căn cơ, lâu dài và bền vững nhất.

Ở chiều ngược lại, ổn định là điều kiện tiên quyết để phát triển. Một môi trường ổn định giúp doanh nghiệp yên tâm đầu tư, người dân yên tâm lao động, nhà khoa học yên tâm nghiên cứu, nhà đầu tư quốc tế tin tưởng hợp tác lâu dài... Vì vậy, giữ vững ổn định chính là tạo điều kiện để phát triển nhanh hơn, hiệu quả hơn và bền vững hơn.

Trong giữ vững ổn định có vai trò quan trọng của việc xây dựng một xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa và phát triển. Cụ thể hóa tinh thần, quan điểm của Đại hội XIV, Nghị quyết số 18-NQ/TW Hội nghị Trung ương 3 đã xác định rõ đây không chỉ là sự nghiệp chung của cả hệ thống chính trị và toàn dân, mà còn là trụ cột phát triển mang tính chiến lược trong thời kỳ mới.

Phân tích rõ hơn về nội dung này, Trung tướng, Giáo sư, Tiến sỹ Trần Vi Dân (Ủy viên Hội đồng lý luận Trung ương, Thành viên Ban nghiên cứu chuyên đề giúp việc Bộ trưởng Bộ Công an) cho biết, có thể hiểu xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, hài hòa, phát triển là một xã hội bình yên; thượng tôn Hiến pháp, pháp luật, đề cao giá trị đạo đức, lẽ phải, công bằng, tình thương và lòng nhân ái, tuân thủ chuẩn mực, quy tắc xử sự chung; kinh tế tăng trưởng nhanh, bền vững trên nền tảng khoa học, công nghệ hiện đại, môi trường tự nhiên thân thiện; văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; lợi ích quốc gia, dân tộc là tối thượng; quyền, an ninh con người được bảo đảm; cuộc sống của người dân hạnh phúc, thỏa mãn về vật chất, tinh thần, phong phú về tâm hồn; góp phần quyết định nâng cao hình ảnh, vị thế đất nước trong quan hệ quốc tế.

Một xã hội như vậy sẽ góp phần rất quan trọng bảo đảm vững chắc an ninh quốc gia, nâng cao mọi mặt chất lượng cuộc sống, sự phát triển toàn diện của con người; củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc, niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa.

Cũng theo Trung tướng, Giáo sư, Tiến sỹ Trần Vi Dân, suy cho cùng, mục tiêu cao nhất của bảo đảm an ninh, trật tự không phải là xử lý được bao nhiêu vụ án, mà là phòng ngừa để vi phạm không xảy ra. Xử lý vi phạm là việc phải làm, nhưng phòng ngừa mới là chiến lược căn cơ, lâu dài.

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng xác định nhiệm vụ xây dựng lực lượng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ vững chắc Tổ quốc từ sớm, từ xa, ngay từ cơ sở.

Trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp hiện nay, Trung tướng, Giáo sư, Tiến sỹ Trần Vi Dân nhấn mạnh vai trò của Công an tại cơ sở-lực lượng gần dân, sát dân nhất. Để thực sự trở thành "điểm tựa" của cấp ủy, chính quyền và nhân dân, lực lượng Công an xã không thể làm việc theo tư duy cũ mà phải chuyển mình toàn diện trên các trụ cột cốt lõi.

Trước hết là chủ động tham mưu và vận động nhân dân, theo đó chủ động nhìn ra vấn đề, tham mưu trúng và đúng cho cấp ủy, chính quyền địa phương và công an cấp trên; vận động, hướng dẫn nhân dân tham gia bảo vệ an ninh, trật tự gắn liền với phát triển kinh tế-xã hội địa bàn. Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về an ninh, trật tự; góp phần kiến tạo môi trường ổn định, tạo nền tảng cho phát triển.

Lực lượng Công an trau dồi nghiệp vụ vững vàng, thượng tôn pháp luật, chủ động phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh kiên quyết với tội phạm. Càng ở gần dân, bản lĩnh nghiệp vụ và sự thượng tôn pháp luật càng phải chuẩn mực.

Bên cạnh đó tăng cường năng lực ứng phó các thách thức an ninh phi truyền thống; chủ động, bài bản và quyết liệt trong phòng ngừa, ứng phó thiên tai, bão lũ, dịch bệnh, sự cố... ngay tại địa bàn cơ sở.

Trong kỷ nguyên phát triển mới, Công an xã phải là lực lượng nòng cốt, tiên phong đẩy mạnh chuyển đổi số ở cơ sở, đưa công nghệ và dịch vụ công tiện ích đến gần nhất với từng gia đình, người dân.

Đồng hành, gắn bó mật thiết, chia sẻ khó khăn với bà con; góp phần nâng cao dân trí, phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần ở địa phương.

An ninh chủ động

Một xã hội an toàn, kỷ cương là một xã hội có khả năng kiểm soát và triệt tiêu nguy cơ tội phạm ngay từ khi mới manh nha. Quán triệt sâu sắc tinh thần đó, lực lượng Công an nhân dân đang chuyển dịch mạnh mẽ sang quan điểm "an ninh chủ động."

Đó là tinh thần tuyệt đối không thụ động chờ đến khi hậu quả xảy ra, người dân đã trở thành nạn nhân và chịu những tổn thương mới tiến hành điều tra, xử lý. Việc chủ động bám sát địa bàn, nắm chắc tình hình để giải quyết triệt để mâu thuẫn từ gốc chính là chìa khóa để đảm bảo an ninh trật tự toàn diện.

Nếu như trước đây, tư duy bảo đảm an ninh thường tập trung vào xử lý các vụ việc đã phát sinh thì ngày nay, yêu cầu cao hơn là phải ngăn ngừa để các vụ việc đó không xảy ra. Đó là sự chuyển đổi từ tư duy "ứng phó" sang tư duy "phòng ngừa chủ động." Từ xử lý hậu quả sang giải quyết nguyên nhân. Từ giữ ổn định xã hội sang kiến tạo đồng thuận xã hội...

Do đó, lực lượng Công an nhân dân chủ động triển khai đồng bộ “an ninh chủ động” trên cả hai mặt trận. Trong thực tế đời sống, phát huy tối đa vai trò của lực lượng Công an cơ sở kết hợp với sức mạnh quản trị dữ liệu số, công nghệ thông tin. Từ đó, chủ động bám địa bàn, nắm tình hình, phát hiện và hóa giải kịp thời các mâu thuẫn nội bộ, không để tích tụ thành “điểm nóng;” đồng thời chủ động cảnh báo, triệt xóa tận gốc các nguy cơ về tội phạm truyền thống như "tín dụng đen," ma túy, trật tự xã hội… và ngăn chặn các hiểm họa, rủi ro trong đời sống xã hội.

Trên không gian mạng, lực lượng Công an nhân dân là lá chắn vững chắc, bảo vệ người dân trước những nguy cơ, hiểm họa đến từ tội phạm công nghệ cao, các chiêu trò lừa đảo chiếm đoạt tài sản, tin giả, thông tin xấu độc và các hành vi xâm phạm an ninh mạng, dữ liệu cá nhân...

Bên cạnh các biện pháp đấu tranh ngăn chặn, còn chủ động tuyên truyền, phổ biến và nâng cao “sức đề kháng” cho người dân trước các nguy cơ về an ninh mạng, an ninh phi truyền thống.../.