Kinh tế Đức đối mặt nguy cơ suy thoái vì cú sốc năng lượng

Người tiêu dùng mua sắm tại siêu thị ở Duesseldorf, Đức. Ảnh: AFP/TTXVN

Theo DW, các nhà kinh tế thuộc Viện Nghiên cứu Kinh tế Đức (DIW Berlin) cho biết tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nền kinh tế lớn nhất châu Âu nhiều khả năng sẽ suy giảm nhẹ trong quý II và quý III năm nay.

Nếu kinh tế giảm trưởng trong hai quý liên tiếp, Đức sẽ rơi vào tình trạng "suy thoái kỹ thuật" theo định nghĩa thông thường. Tuy nhiên, DIW dự báo nền kinh tế có thể ổn định trở lại vào cuối năm nhờ chi tiêu của chính phủ.

Bà Geraldine Dany-Knedlik, chuyên gia kinh tế trưởng của DIW, nhận định bất kỳ mức tăng trưởng nào của Đức trong năm nay gần như sẽ chỉ đến từ khu vực công. Viện này hiện dự báo kinh tế Đức tăng trưởng 0,5% trong năm 2026 và 0,8% trong năm 2027.

Đây là mức điều chỉnh giảm đáng kể so với dự báo hồi tháng 3, khi DIW kỳ vọng tăng trưởng đạt 1% trong năm nay và 1,4% vào năm tới. Theo bà Dany-Knedlik, cú sốc năng lượng hiện nay đang làm chậm quá trình phục hồi kinh tế của Đức một cách "đáng kể", dù chưa nghiêm trọng như cuộc khủng hoảng năng lượng giai đoạn 2022-2023.

"Bản chất cú sốc lần này nhỏ hơn, nguồn cung năng lượng vẫn được bảo đảm và Đức hiện phụ thuộc ít hơn vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu so với thời điểm ngay sau khi xung đột Ukraine bùng phát", bà cho biết.

Theo DIW, chi tiêu quốc phòng gia tăng cùng các khoản đầu tư công vào hạ tầng và mục tiêu trung hòa khí thải sẽ tạo ra một số động lực hỗ trợ tăng trưởng. Tuy nhiên, tiêu dùng cá nhân phục hồi chậm, trong khi ngành công nghiệp định hướng xuất khẩu vẫn chịu tác động từ những thách thức cơ cấu và tình trạng bất ổn của kinh tế toàn cầu.

Viện Nghiên cứu kinh tế Đức cũng cảnh báo trong kịch bản tiêu cực hơn, nền kinh tế nước này có thể suy giảm khoảng 0,5% trong năm 2026.

Những năm gần đây, kinh tế Đức liên tiếp phải ứng phó với nhiều cú sốc lớn, từ xung đột Nga - Ukraine đến các đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu. Giờ đây, biến động năng lượng do chiến sự liên quan đến Iran đang tạo thêm sức ép đối với nỗ lực phục hồi của nền kinh tế đầu tàu châu Âu.

Tác động từ cuộc chiến Iran không chỉ khiến giá năng lượng tăng vọt mà còn làm gia tăng lo ngại về nguy cơ gián đoạn tuyến vận tải chiến lược qua eo biển Hormuz – nơi trung chuyển một phần đáng kể nguồn dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới. Các chuyên gia cảnh báo nếu căng thẳng kéo dài hoặc leo thang, Đức và Liên minh châu Âu (EU) sẽ tiếp tục đối mặt áp lực chi phí năng lượng cao, làm suy yếu sức cạnh tranh của ngành công nghiệp vốn đang gặp nhiều khó khăn.

Dù vậy, tình hình hiện nay chưa nghiêm trọng như cuộc khủng hoảng năng lượng giai đoạn 2022-2023 sau khi xung đột tại Ukraine bùng phát. Theo DIW, Đức đã giảm đáng kể sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu và duy trì được nguồn cung năng lượng ổn định hơn trước. Bên cạnh đó, các chương trình chi tiêu công quy mô lớn cho quốc phòng, hạ tầng và chuyển đổi xanh đang đóng vai trò "tấm đệm" giúp nền kinh tế tránh suy giảm sâu hơn.

Một điểm tích cực khác là sản lượng điện từ các nguồn năng lượng tái tạo tại Đức đang tăng mạnh, góp phần hạ nhiệt giá điện bán buôn và hỗ trợ các ngành sản xuất trong nước. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng triển vọng phục hồi vẫn phụ thuộc lớn vào diễn biến cuộc xung đột tại Trung Đông và khả năng ổn định của thị trường năng lượng toàn cầu.