Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026: Thành công từ sự chuẩn bị kỹ lưỡng và tinh thần nhân văn

Quang cảnh buổi họp báo. Ảnh: Moet

Theo đánh giá của Ban Chỉ đạo thi cấp quốc gia, thành công bước đầu của kỳ thi không chỉ đến từ công tác chuẩn bị bài bản, đồng bộ mà còn từ tinh thần nhân văn xuyên suốt trong quá trình tổ chức, với mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi nhất cho thí sinh.

Kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc

Chiều 12-6, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức họp báo thông tin nhanh về công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.

Đánh giá chung về công tác coi thi, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng, Trưởng Ban Chỉ đạo cấp quốc gia kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 khẳng định, đến thời điểm hiện tại, kỳ thi đã diễn ra thành công, an toàn, đúng quy chế. Thành công đó được tạo nên từ sự chuẩn bị kỹ lưỡng ở mọi khâu và tinh thần nhân văn trong quá trình tổ chức.

Ông Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo) chia sẻ tại buổi họp báo. Ảnh: Moet

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay tiếp tục bảo đảm ba mục tiêu quan trọng: Đánh giá đúng kết quả học tập của học sinh; làm căn cứ xét công nhận tốt nghiệp THPT; đồng thời cung cấp dữ liệu tin cậy phục vụ tuyển sinh đại học, cao đẳng theo tinh thần tự chủ.

Năm nay là năm thứ hai kỳ thi được tổ chức theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 và cũng là năm đầu tiên toàn bộ các khâu tổ chức thi được triển khai trong điều kiện vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Bộ Giáo dục và Đào tạo thông tin, tổng số thí sinh đăng ký dự thi năm nay đạt hơn 1,22 triệu em, tăng hơn 61.000 so với năm trước. Đáng chú ý, 100% thí sinh thực hiện đăng ký dự thi bằng hình thức trực tuyến. Trong số này, hơn 1,21 triệu thí sinh tham dự kỳ thi, đạt tỷ lệ 99,18%.

Cả nước bố trí 2.478 điểm thi với hơn 54.400 phòng thi. Công tác tổ chức được triển khai đồng bộ tại 34 tỉnh, thành phố, bảo đảm đúng kế hoạch.

Tổng số thí sinh vi phạm quy chế thi là 74 trường hợp, trong đó có 5 thí sinh sử dụng tài liệu và 69 thí sinh mang điện thoại di động vào phòng thi. Không có cán bộ coi thi vi phạm quy chế. Đặc biệt, đến thời điểm hiện tại chưa ghi nhận hiện tượng tiêu cực hay gian lận có tổ chức trên phạm vi toàn quốc.

Theo đánh giá của Ban Chỉ đạo quốc gia, các hội đồng thi đã thực hiện nghiêm túc nhiệm vụ được giao. Đội ngũ giám thị chủ động phát hiện và xử lý kịp thời các trường hợp vi phạm. Phần lớn thí sinh giữ được tâm lý bình tĩnh, tự tin, thực hiện bài thi nghiêm túc.

Kỳ thi năm nay diễn ra trong điều kiện thời tiết cơ bản thuận lợi. Nhiều địa phương đã chủ động các phương án hỗ trợ thí sinh, từ bảo đảm giao thông, an ninh, y tế đến hỗ trợ thí sinh có hoàn cảnh khó khăn. Đây cũng là một trong những yếu tố góp phần giúp kỳ thi diễn ra an toàn, thuận lợi.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, kết quả bước đầu có được nhờ sự chỉ đạo sát sao của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành và chính quyền địa phương. Công tác chuẩn bị được triển khai từ sớm, từ xa với nhiều kịch bản ứng phó cho các tình huống phát sinh.

Bên cạnh đó, công tác chuyên môn được chuẩn bị kỹ lưỡng. Các địa phương tổ chức ôn tập, thi thử và đánh giá kết quả một cách thực chất để có phương án hỗ trợ học sinh phù hợp. Công tác ra đề thi được thực hiện nghiêm ngặt, bảo đảm an toàn và bảo mật tuyệt đối; công tác truyền thông được triển khai chủ động trên nhiều nền tảng giúp thí sinh và phụ huynh tiếp cận thông tin nhanh chóng, chính xác.

Đề thi theo hướng mở, từng bước đổi mới cách đánh giá

Tại buổi họp báo, nhiều nội dung liên quan đến đề thi và công tác chấm thi cũng được Bộ Giáo dục và Đào tạo chia sẻ.

Ông Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng cho biết, yêu cầu xuyên suốt trong quá trình xây dựng đề thi là bảo đảm công bằng cho thí sinh ở mọi vùng miền. Từ ngữ sử dụng trong đề thi đều được cân nhắc kỹ lưỡng nhằm tránh tạo ra bất lợi cho học sinh ở các địa phương khác nhau.

Với môn ngữ văn, phần nghị luận xã hội có sự điều chỉnh đáng chú ý khi giảm từ 4 điểm xuống còn 2 điểm và được sử dụng như nội dung phân hóa học sinh. Mục tiêu không phải kiểm tra khả năng ghi nhớ máy móc mà hướng tới đánh giá năng lực tư duy, lập luận và khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng, Trưởng Ban Chỉ đạo cấp quốc gia phát biểu kết luận tại buổi họp báo. Ảnh: Moet

Liên quan đến việc hình tượng Steve Jobs xuất hiện trong đề thi, đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đây được sử dụng như một biểu tượng mang ý nghĩa về đổi mới, sáng tạo và khát vọng bứt phá. Đề thi không yêu cầu học sinh phải thuộc lòng các thông tin về nhân vật mà hướng tới khả năng đọc hiểu và suy ngẫm trước những vấn đề đặt ra.

Theo đánh giá ban đầu từ giáo viên, học sinh và dư luận xã hội, đề thi năm nay bám sát Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, đúng cấu trúc đã công bố và có độ phân hóa phù hợp.

Điểm mới nổi bật của đề thi là tính mở. Nếu như trước đây học sinh có thể học thuộc các dạng bài quen thuộc thì nay đề thi sử dụng nhiều ngữ liệu mới, đòi hỏi khả năng đọc hiểu, tư duy và vận dụng kiến thức thực chất. Đây cũng là định hướng xuyên suốt của chương trình giáo dục mới.

Một thay đổi quan trọng khác là lần đầu tiên Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai chấm thi môn ngữ văn bằng Rubric - hệ thống tiêu chí đánh giá cụ thể nhằm tăng tính khách quan, hạn chế sự khác biệt trong cách chấm giữa các giám khảo.

Bộ cũng yêu cầu các địa phương thường xuyên cập nhật tiến độ chấm thi, đồng thời theo dõi những dấu hiệu bất thường trong kết quả để kịp thời kiểm tra, bảo đảm tính công bằng và chính xác.

Đối với môn toán, những câu hỏi gắn với các tình huống thực tiễn tiếp tục được đưa vào đề thi. Theo đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc sử dụng các dữ liệu gần gũi với đời sống giúp học sinh thấy rõ ý nghĩa của toán học, thay vì chỉ tiếp cận những con số mang tính lý thuyết.

Ở môn tiếng Anh, phản hồi ban đầu cho thấy đề thi có mức độ phù hợp hơn với mặt bằng chung của thí sinh. Đây là kết quả của việc điều chỉnh nhằm tạo sự cân bằng về độ khó giữa các môn thi.

Tại họp báo, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng công bố lộ trình chuyển đổi sang thi trên máy tính. Theo đó, giai đoạn 2027-2029 sẽ triển khai thí điểm tại một số địa phương. Sau khi đánh giá kết quả và điều kiện thực tế, nếu đáp ứng yêu cầu, Bộ sẽ báo cáo Chính phủ để triển khai đại trà trên toàn quốc từ năm 2030.

Phát biểu kết luận, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 diễn ra trong bối cảnh đặc biệt khi quy mô tổ chức rất lớn, việc vận hành chính quyền địa phương 2 cấp còn mới, trong khi các hình thức gian lận bằng công nghệ cao ngày càng tinh vi.

Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, kỳ thi không xảy ra sự cố nghiêm trọng nào, đề thi được bảo mật tuyệt đối, công tác tổ chức bảo đảm an toàn. Đây là kết quả của sự vào cuộc đồng bộ của ngành giáo dục, chính quyền địa phương, lực lượng công an, y tế, giao thông cùng sự đồng hành của phụ huynh, báo chí và toàn xã hội.

Sau kỳ thi, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tiếp tục chỉ đạo chặt chẽ công tác chấm thi, công bố kết quả và phúc khảo. Dữ liệu từ kỳ thi sẽ được phân tích để phục vụ công tác quản lý, nâng cao chất lượng dạy học và tiếp tục đổi mới kiểm tra, đánh giá trong thời gian tới.

“Nếu mọi khâu chuyên môn được thực hiện nghiêm túc, đúng quy chế, kỳ thi tốt nghiệp THPT không chỉ là một cuộc sát hạch mà còn là ngày hội đánh dấu sự trưởng thành của học sinh sau 12 năm học tập, là dịp để tri ân thầy cô và ghi nhận sự đồng hành của các bậc phụ huynh trên hành trình giáo dục con em mình”, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng chia sẻ.