Lá chắn thép trên không gian số

Không có tiếng súng, không có những cuộc truy bắt giữa đêm trên những cung đường, nhưng trên một “mặt trận” đặc biệt, cuộc chiến vẫn diễn ra từng ngày, từng giờ. Đó là không gian mạng với những loại tội phạm vô cùng phức tạp. Ở mặt trận ấy, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Bắc Ninh vẫn hàng ngày hàng giờ thầm lặng đấu tranh và đã giành được những chiến công đặc biệt xuất sắc.

Liên tiếp lập chiến công xuất sắc

Cách đây 5 năm, trước yêu cầu cấp thiết của công tác bảo vệ an ninh quốc gia, trong bối cảnh bùng nổ của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và những diễn biến ngày càng phức tạp trên không gian mạng, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao tỉnh Bắc Ninh được thành lập. Phòng có chức năng tham mưu, tổ chức triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh, xử lý tội phạm và vi phạm pháp luật trên không gian mạng.

Cán bộ Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao tuyên truyền pháp luật cho học sinh trên địa bàn.

Cán bộ Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao tuyên truyền pháp luật cho học sinh trên địa bàn.

Trước hết, công tác bảo đảm an ninh quốc gia trên không gian mạng được triển khai chủ động, kịp thời, góp phần giữ vững ổn định chính trị từ sớm, từ xa. Đơn vị đã phát hiện, tham mưu đấu tranh, xử lý nghiêm các vụ việc xâm phạm bí mật Nhà nước, tán phát thông tin xuyên tạc, chống phá Đảng và Nhà nước.

Công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm công nghệ cao được triển khai quyết liệt, hiệu quả, tạo chuyển biến rõ nét trong công tác phòng ngừa, đấu tranh và răn đe tội phạm. Đơn vị đã chủ động phát hiện, đấu tranh, triệt phá nhiều đường dây tội phạm quy mô lớn, hoạt động tinh vi, có tổ chức, xuyên địa bàn, thậm chí có yếu tố nước ngoài.

Trong đó phải nhắc đến chiến công đặc biệt xuất sắc triệt phá đường dây đánh bạc xuyên quốc gia Fi88 và KingGroup có quy mô đặc biệt lớn, hoạt động tại Việt Nam, Philippines và Campuchia, với hơn 30.000 thành viên và lượng tiền giao dịch lên đến hàng nghìn tỷ đồng.

Để hoạt động, 12 đối tượng cầm đầu xây dựng một "hệ sinh thái" khép kín gồm nhiều website, ứng dụng cá cược, nền tảng phát sóng trực tiếp các trận đấu bóng đá, các trang mạng xã hội cùng hệ thống quảng bá, tiếp thị nhằm lôi kéo người chơi tham gia.

Trực tiếp tham gia vào chuyên án lớn này, Thiếu tá Nguyễn Xuân Nghĩa, Đội trưởng đội phòng chống tội phạm lợi dụng không gian mạng xâm phạm trật tự xã hội cho biết, các đối tượng cầm đầu đều là du học sinh, có trình độ công nghệ cao.

Sau thời gian dài hoạt động tại Philippines và Campuchia, các đối tượng chuyển hướng về Việt Nam, tự tin về trình độ, chắc chắn sẽ qua mặt được lực lượng an ninh. Mỗi đối tượng cầm đầu hoạt động tại một tỉnh, tự xây dựng phần mềm quản lý nhau cũng như quản lý các đại lý cấp dưới. Có đối tượng nhà ở Thái Nguyên nhưng vào Lâm Đồng thuê trọ để hoạt động.

Để tạo dựng hình ảnh cũng như vỏ bọc cho mình, các đối tượng thường xuyên khoe ảnh cuộc sống xa hoa, check-in du lịch nước ngoài hoặc những nơi sang chảnh khiến gia đình, bạn bè vẫn nhầm tưởng đang ở nước ngoài. Chỉ đến khi đường dây đánh bạc này bị triệt phá, gia đình các đối tượng mới biết con mình đã về Việt Nam phạm tội có tổ chức.

Các đối tượng trong đường dây tổ chức đánh bạc Fi88 và King Group.

Các đối tượng trong đường dây tổ chức đánh bạc Fi88 và King Group.

Theo Đại tá Trần Viết Soái, Trưởng phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, tội phạm cờ bạc trực tuyến hiện nay có nhiều đặc điểm khác biệt so với các loại tội phạm truyền thống. Các đối tượng đều có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao, hoạt động xuyên quốc gia trên không gian mạng, được tổ chức theo mô hình quản trị chuyên nghiệp với từng bộ phận đảm nhiệm các nhiệm vụ riêng biệt.

Đáng chú ý, phương thức tổ chức đánh bạc đã có nhiều thay đổi. Nếu trước đây người chơi chủ yếu ghi nợ và thanh toán sau mỗi đợt cá cược thì nay chuyển hoàn toàn sang hình thức nạp tiền trước thông qua các tài khoản trung gian. Trên cùng một nền tảng, các đối tượng tích hợp nhiều trò chơi như tài xỉu, ba cây cùng nhiều hình thức cá cược khác nhằm thu hút người chơi, gia tăng thời gian tham gia và tối đa hóa lợi nhuận.

Để đối phó với cơ quan chức năng, các đối tượng thường xuyên thay đổi tên miền, máy chủ và hạ tầng kỹ thuật; phân tán dữ liệu trên nhiều hệ thống khác nhau; sử dụng công nghệ che giấu thông tin, tài khoản ảo, danh tính giả, các nền tảng liên lạc được mã hóa và nhiều phương thức thanh toán trung gian nhằm xóa dấu vết và gây khó khăn cho công tác điều tra.

Đáng chú ý, toàn bộ hệ thống được vận hành trên các máy chủ ảo đặt ở nước ngoài. Trong khi đó, nhóm trực tiếp tổ chức, điều hành đều là người Việt Nam hoạt động trong nước. Các đối tượng nghiên cứu kỹ tâm lý, thói quen và sở thích của người chơi để xây dựng nền tảng, thiết kế giao diện và các chương trình lôi kéo phù hợp. Thay vì tập trung tại một địa điểm, chúng phân tán hoạt động tại nhiều căn hộ, nhà riêng hoặc địa điểm thuê kín đáo ở nhiều tỉnh, thành phố; mọi hoạt động điều hành, trao đổi đều thực hiện trên không gian mạng với nhiều lớp bảo mật.

“Thế nhưng dù phương thức, thủ đoạn có tinh vi đến đâu cũng sẽ bị phát hiện và triệt phá”, Đại tá Trần Viết Soái nhấn mạnh.

Vững vàng thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng

Sau chuyên án triệt phá đường dây đánh bạc Fi88 và KingGroup, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao tỉnh Bắc Ninh tiếp tục phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ lập nhiều chiến công đặc biệt xuất sắc. Như vụ triệt phá đường dây sản xuất, mua bán vũ khí quân dụng quy mô lớn, bắt giữ 16 đối tượng và thu giữ hơn 55.000 viên đạn. Hay chuyên án đấu tranh, triệt phá đường dây vận hành hệ thống website “Bún Chả TV” phát sóng bóng đá, thể thao trái phép trên internet. Cả hai chuyên án đều được Bộ Công an gửi thư khen và thưởng đột xuất.

Các đối tượng trong đường dây sản xuất, mua bán vũ khí quân dụng bị triệt phá.

Các đối tượng trong đường dây sản xuất, mua bán vũ khí quân dụng bị triệt phá.

Theo Thiếu tá Nguyễn Xuân Nghĩa, “Bún chả TV” là đường dây hoạt động có tổ chức, tội phạm có trình độ công nghệ cao, sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi nhằm che giấu hành vi vi phạm trên không gian mạng.

Đường dây được tổ chức theo mô hình khép kín với nhiều bộ phận chuyên trách như lập trình, vận hành website, nội dung, bình luận viên, quảng cáo, SEO và kế toán. Các đối tượng đăng ký tên miền ở nước ngoài, sử dụng nhiều lớp trung gian để ẩn địa chỉ IP, dùng tài khoản ảo để quản trị hệ thống và liên lạc chủ yếu qua các ứng dụng mã hóa.

Các trưởng nhóm tuyển cộng tác viên qua mạng, giao việc trực tuyến nên phần lớn các đối tượng không biết nhau ngoài đời. Nhằm đối phó với lực lượng chức năng, các đối tượng thường xuyên thay đổi tên miền, thiết bị truy cập và di chuyển qua nhiều địa phương khác nhau. Toàn bộ hoạt động từ giao việc, trao đổi đến thanh toán đều được thực hiện trên môi trường mạng.

Nhóm kỹ thuật đảm nhiệm duy trì đường truyền và hệ thống phát sóng; nhóm vận hành cập nhật lịch thi đấu, gắn đường link xem; nhóm bình luận viên trực tiếp bình luận các trận đấu nhằm thu hút người xem; trong khi nhóm quảng cáo và SEO có nhiệm vụ tăng lượng truy cập cho website.

Công an lấy lời khai một đối tượng trong đường dây “Bún Chả TV”.

Công an lấy lời khai một đối tượng trong đường dây “Bún Chả TV”.

Nguồn thu chính của đường dây đến từ quảng cáo và việc điều hướng người xem sang các trang đánh bạc trực tuyến. Trong nhiều buổi phát sóng còn xuất hiện các nội dung nhận định “kèo,” dự đoán tỷ số nhằm kích thích người xem tham gia cá cược. Các đối tượng tham gia được trả thù lao cao, riêng nhóm bình luận viên có thu nhập từ 50-70 triệu đồng/người/tháng.

Bên cạnh công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm công nghệ cao, công tác bảo đảm an toàn, an ninh thông tin mạng được tăng cường, từng bước đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Đơn vị đã chủ động tham mưu cho UBND tỉnh, Công an tỉnh ban hành các văn bản chỉ đạo về công tác bảo đảm an toàn thông tin, xây dựng đội ứng cứu sự cố an toàn thông tin mạng, tiểu ban an ninh mạng; từng bước hình thành, vận hành Trung tâm an ninh mạng của tỉnh. Qua đó kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý nhiều cuộc tấn công mạng, bảo đảm hệ thống thông tin của các cơ quan, tổ chức hoạt động an toàn, thông suốt.

Công tác quản lý nhà nước và đấu tranh với thông tin xấu độc trên không gian mạng được triển khai đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả. Trong 5 năm, đơn vị đã trực tiếp bóc gỡ trên 1,5 nghìn tin, bài, tài khoản xấu độc; phối hợp xử lý vi phạm hành chính 259 trường hợp; gọi hỏi, răn đe, giáo dục gần 1,3 nghìn trường hợp; bóc gỡ, vô hiệu hóa hơn 2,4 nghìn tin, bài, tài khoản liên quan thông tin sai sự thật.

Công tác phòng ngừa được triển khai bài bản, mang tính chiến lược, phát huy hiệu quả sức mạnh của cả hệ thống chính trị và toàn dân. Đơn vị đã tham mưu xây dựng và triển khai Đề án phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc trên không gian mạng - là đề án đầu tiên trong cả nước. Đến nay, toàn tỉnh đã có gần 3,8 nghìn đầu mối quản trị viên tham gia tuyên truyền trên không gian mạng. Riêng lực lượng công an duy trì gần 700 fanpage, nhóm kết nối với nhân dân; khoảng 70 cơ quan, doanh nghiệp triển khai mô hình bảo đảm an ninh mạng, từng bước hình thành thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng, nâng cao hiệu quả phòng ngừa từ sớm, từ xa.

Với những đóng góp và thành tích nổi bật đó, nhiều tập thể, cá nhân của đơn vị đã được Đảng, Nhà nước và các cấp ghi nhận, khen thưởng. Cán bộ, chiến sĩ của phòng luôn chú trọng xây dựng lực lượng, siết chặt kỷ luật, kỷ cương, nâng cao trách nhiệm, văn hóa ứng xử và tinh thần vì Nhân dân phục vụ của cán bộ, chiến sĩ. Quyết tâm thực hiện tốt phong trào thi đua “Ba nhất: Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất” do Bộ Công an và Công an tỉnh phát động. Cùng đó, không ngừng đổi mới, sáng tạo để giữ vững thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng.

Ngọc Trâm - Ngọc Anh

Nguồn CAND: https://cand.vn/la-chan-thep-tren-khong-gian-so-post821549.html