Lạm phát Mỹ tháng 2 có thể tăng do giá xăng trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông

Ngày 11/3, theo Reuters, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ trong tháng 2/2026 có thể tăng trở lại khi giá xăng bắt đầu nhích lên do lo ngại xung đột tại Trung Đông leo thang, qua đó kéo giá dầu trên thị trường thế giới đi lên.

Mức tăng của CPI trong tháng 1/2026 cũng được cho là phản ánh tác động lan tỏa, dù diễn ra theo từng giai đoạn, từ các biện pháp áp thuế diện rộng do Tổng thống Donald Trump áp dụng theo một đạo luật dành cho tình trạng khẩn cấp quốc gia. Tuy nhiên, những mức thuế này sau đó đã bị Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ.

Dù vậy, báo cáo lạm phát tiêu dùng do Bộ Lao động Mỹ công bố cho thấy, áp lực giá cơ bản trong tháng 2 chỉ tăng ở mức vừa phải, nhờ giá xe ô tô đã qua sử dụng và giá vé máy bay tương đối thấp.

Diễn biến này được cho là chưa đủ để ảnh hưởng tới định hướng chính sách tiền tệ trong ngắn hạn, khi Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) nhiều khả năng sẽ giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp sắp tới.

Giá xăng leo thang, áp lực lạm phát tại Mỹ trở lại

Bà Sarah House, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Wells Fargo, nhận định số liệu CPI tháng 2 có thể cho thấy tiến trình hạ nhiệt lạm phát của Mỹ đang chững lại.

Theo bà, dù xung đột tại Trung Đông chỉ bùng phát vào cuối tháng 2, giá dầu và giá xăng đã bắt đầu tăng ngay từ trước đó do thị trường lo ngại nguy cơ căng thẳng leo thang.

Bên cạnh đó, khảo sát của Reuters cho thấy, CPI trong tháng 2 có thể tăng 0,3% so với tháng trước, sau khi tăng 0,2% trong tháng 1. Các dự báo dao động từ mức tăng 0,1-0,3%.

Tính theo năm, CPI trong 12 tháng của Mỹ, tính đến tháng 2 được ước tính tăng khoảng 2,4%, tương đương mức của tháng 1, phần nào phản ánh việc các mức giá cao của năm trước dần không còn nằm trong cơ sở so sánh.

Ngân hàng Trung ương Mỹ hiện theo dõi chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) để đánh giá mục tiêu lạm phát 2%.

Các nhà kinh tế cho rằng giá xăng trong báo cáo CPI tháng 2 có thể tăng khoảng 0,8%, sau khi giảm trong hai tháng liên tiếp trước đó.

Theo dữ liệu từ Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA), giá xăng bán lẻ tại Mỹ đã tăng hơn 18%, lên khoảng 3,54 USD/gallon kể từ khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát vào cuối tháng 2.

Giá dầu thế giới có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng trước khi hạ nhiệt vào ngày 10/3, sau khi Tổng thống Donald Trump cho rằng cuộc xung đột có thể sớm kết thúc.

Nguy cơ giá thực phẩm tăng theo giá dầu

Một số chuyên gia cảnh báo, đà tăng của giá dầu có thể kéo theo áp lực lạm phát cao hơn trong thời gian tới.

Ông Andy Schneider, chuyên gia kinh tế cấp cao tại BNP Paribas Securities, cho rằng riêng mức tăng khoảng 15% gần đây của giá dầu có thể khiến lạm phát chung tăng thêm từ 0,15 đến 0,30 điểm phần trăm, tùy thuộc diễn biến của xung đột.

Giá thực phẩm được dự báo tiếp tục tăng ở mức vừa phải trong thời gian tới. Tuy nhiên, ông Schneider lưu ý, nếu giá dầu duy trì ở mức cao trong thời gian dài, chi phí phân bón và vận chuyển sẽ tăng theo, từ đó có thể đẩy giá thực phẩm lên cao hơn vào cuối năm.

Nếu loại trừ hai nhóm hàng biến động mạnh là thực phẩm và năng lượng, CPI lõi trong tháng 2 được dự báo tăng khoảng 0,2%, thấp hơn mức 0,3% của tháng 1. Mức tăng này phần nào được kiềm chế nhờ giá xe đã qua sử dụng giảm, cùng với tốc độ tăng chậm hơn của giá thuê nhà và giá vé máy bay.

Tuy vậy, giá một số mặt hàng như quần áo và đồ gia dụng được cho là vẫn tăng khá mạnh khi doanh nghiệp bắt đầu chuyển phần chi phí thuế nhập khẩu sang người tiêu dùng. Báo cáo chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 1 cho thấy biên lợi nhuận của nhiều doanh nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực bán lẻ quần áo, giày dép và phụ kiện, đã gia tăng.

Dù nhiều doanh nghiệp trước đó tự gánh phần lớn chi phí thuế nhập khẩu, các nhà kinh tế cho rằng điều này khó có thể kéo dài trong bối cảnh chi phí đầu vào tiếp tục tăng, theo các khảo sát của Viện Quản lý cung ứng (ISM).

Sau phán quyết của Tòa án Tối cao, Tổng thống Trump đã áp dụng mức thuế toàn cầu 10% và cho biết mức thuế này có thể tăng lên 15%.

Ông Stephen Stanley, chuyên gia kinh tế trưởng của Santander U.S. Capital Markets, cho rằng chi phí đầu vào vẫn đang có xu hướng tăng ngay cả khi mức thuế quan nhìn chung đã ổn định, vì vậy quá trình chuyển chi phí sang giá bán lẻ có thể còn kéo dài trong thời gian tới.

Theo dự báo, lạm phát lõi tính theo năm trong 12 tháng tính đến tháng 2 có thể tăng 2,5%, tương đương mức của tháng 1, một phần nhờ yếu tố so sánh thuận lợi với mức giá cao của năm trước.

Tuy nhiên, các nhà kinh tế nhận định mức tăng tương đối thấp của CPI lõi chưa chắc sẽ đồng nghĩa với việc lạm phát lõi theo chỉ số PCE cũng tăng chậm trong tháng 2. Dữ liệu PCE tháng 1, dự kiến công bố ngày 14/3, được cho là sẽ cho thấy mức tăng khá mạnh của lạm phát cơ bản.

Ông Lou Crandall, chuyên gia kinh tế trưởng tại Wrightson ICAP, cho rằng sự khác biệt trong cách tính trọng số cùng với đà tăng bất ngờ của giá dịch vụ trong chỉ số PPI có thể khiến chỉ số giá tiêu dùng rộng hơn tăng mạnh hơn.

Theo ông, những yếu tố tương tự cũng có thể khiến chỉ số giá PCE lõi trong báo cáo tháng 2 (dự kiến công bố ngày 9/4) chịu áp lực tăng cao.

(theo Reuters)

Trung Anh