Lần đầu Việt Nam có nhà máy chế tạo chip, mở ra năng lực sản xuất bán dẫn trong nước

Việt Nam lần đầu tiên hoàn thiện, khép kín toàn bộ quy trình sản xuất chip trong nước

Ngày 16/1/2026, Tập đoàn Công nghiệp – Viễn thông Quân đội (Viettel) khởi công xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam.

Tổng bí thư Tô Lâm nghe giới thiệu khi tham quan các gian trưng bày. Ảnh: VGP.

Dự án do Viettel triển khai theo nhiệm vụ được Bộ Quốc phòng giao, trên cơ sở Nghị quyết của Chính phủ. Đây là dấu mốc quan trọng, lần đầu tiên Việt Nam hình thành năng lực chế tạo chip bán dẫn trong nước, tạo nền tảng cho mục tiêu từng bước làm chủ công nghệ lõi và phát triển hệ sinh thái bán dẫn trong nước.

Nhà máy được xây dựng trên diện tích 27 ha tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, với định hướng trở thành hạ tầng quốc gia phục vụ nghiên cứu, thiết kế, thử nghiệm và sản xuất chip bán dẫn. Khi đi vào hoạt động, nhà máy sẽ đáp ứng nhu cầu của nhiều ngành công nghiệp trọng điểm như hàng không vũ trụ, viễn thông, Internet vạn vật, sản xuất ô tô, thiết bị y tế, tự động hóa và các lĩnh vực công nghệ cao khác.

Tổng bí thư Tô Lâm, Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu phát lệnh khởi công Nhà máy chế tạo Chip bán dẫn công nghệ cao.

Một sản phẩm chip bán dẫn hoàn chỉnh phải trải qua sáu công đoạn chính gồm định nghĩa sản phẩm, thiết kế hệ thống, thiết kế chi tiết, chế tạo chip, đóng gói - đo kiểm và tích hợp - thử nghiệm.

Thời gian qua, Việt Nam đã từng bước tham gia vào năm công đoạn trong chuỗi này. Riêng công đoạn chế tạo chip, khâu phức tạp và then chốt nhất, vẫn chưa thể thực hiện trong nước. Việc xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn sẽ giúp Việt Nam lần đầu tiên hoàn thiện và khép kín toàn bộ quy trình sản xuất chip ngay trong nước.

Chế tạo chip bán dẫn được xem là một trong những quy trình công nghệ tinh vi và đòi hỏi kỷ luật cao nhất hiện nay. Từ một tấm wafer silic có độ tinh khiết gần như tuyệt đối, chip được hình thành qua khoảng 1.000 bước công nghệ liên tiếp, kéo dài trong nhiều tháng.

Chỉ một sai lệch nhỏ ở bất kỳ công đoạn nào cũng có thể ảnh hưởng đến toàn bộ dây chuyền. Điều này đòi hỏi năng lực tổ chức, quản trị, vận hành và làm chủ công nghệ ở trình độ rất cao, đồng thời yêu cầu đội ngũ nhân lực tinh nhuệ, kỷ luật nghiêm ngặt và hệ thống tiêu chuẩn khắt khe.

Bước đi nhằm hiện thực hóa chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn quốc gia

Phát biểu tại lễ khởi công, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh việc xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao đầu tiên của Việt Nam là sự kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là bước đi nhằm hiện thực hóa chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn quốc gia, tạo nền tảng để Việt Nam từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Thủ tướng yêu cầu nhà máy sau khi đi vào hoạt động sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái bán dẫn trong nước.

Theo Thủ tướng, sự xuất hiện của nhà máy sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái bán dẫn trong nước, tạo điều kiện để các doanh nghiệp thiết kế chip, các công ty khởi nghiệp công nghệ và các cơ sở đào tạo - nghiên cứu rút ngắn chu kỳ thử nghiệm, nhanh chóng hoàn thiện sản phẩm và đưa công nghệ vào ứng dụng thực tiễn. Thay vì phải phụ thuộc hoàn toàn vào hạ tầng ở nước ngoài, các ý tưởng, thiết kế và sản phẩm của người Việt sẽ có cơ hội được hiện thực hóa ngay trong nước.

Nhà máy cũng được kỳ vọng trở thành trung tâm đào tạo thực hành cho nguồn nhân lực bán dẫn, gắn đào tạo với môi trường sản xuất thực tế. Thông qua đó, Việt Nam đặt mục tiêu đào tạo 50.000 kỹ sư thiết kế chip trong Chương trình phát triển nguồn nhân lực công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, hướng tới quy mô nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn đạt trên 100.000 người trong Chiến lược bán dẫn quốc gia đến năm 2040. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành một lực lượng lao động công nghệ cao đủ sức tham gia cạnh tranh trong lĩnh vực bán dẫn toàn cầu.

2027 hoàn thành đầu tư xây dựng, bắt đầu sản xuất thử nghiệm

Trung tướng Tào Đức Thắng, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel, khẳng định ngay sau lễ khởi công hôm nay, Tập đoàn sẽ bắt tay ngay vào triển khai dự án với mục tiêu đặt ra là đến hết năm 2027 hoàn thành đầu tư xây dựng, nhận chuyển giao công nghệ và bắt đầu sản xuất thử nghiệm.

Trung tướng Tào Đức Thắng khẳng định Tập đoàn sẽ bắt tay ngay vào triển khai dự án với mục tiêu đặt ra là đến hết năm 2027 hoàn thành đầu tư xây dựng, nhận chuyển giao công nghệ và bắt đầu sản xuất thử nghiệm.

Giai đoạn từ năm 2028 đến 2030 sẽ hoàn thiện, tối ưu quy trình, nâng cao hiệu suất dây chuyền theo các tiêu chuẩn của ngành, từ đó làm cơ sở để nghiên cứu công nghệ chế tạo chip ở tiến trình hiện đại hơn.

Dự án được triển khai trong giai đoạn 2026-2030, với lộ trình từ xây dựng nhà máy, tiếp nhận công nghệ đến hoàn thiện quy trình và nâng cao hiệu quả vận hành. Mục tiêu đến hết năm 2027 hoàn thành đầu tư xây dựng, nhận chuyển giao công nghệ và bắt đầu sản xuất thử nghiệm. Giai đoạn 2028-2030 sẽ tập trung tối ưu quy trình, nâng cao hiệu suất dây chuyền theo các tiêu chuẩn của ngành, làm cơ sở để tiếp tục nghiên cứu và tiếp cận các tiến trình công nghệ hiện đại hơn.

Về dài hạn, nhà máy tại Hòa Lạc được quy hoạch để có thể mở rộng quy mô, trở thành hạt nhân của một cụm công nghiệp bán dẫn, kết nối với các trung tâm nghiên cứu, đào tạo, doanh nghiệp thiết kế và sản xuất thiết bị trong nước. Từ đó, Việt Nam có thể từng bước hình thành một hệ sinh thái bán dẫn hoàn chỉnh, không chỉ phục vụ nhu cầu trong nước mà còn hướng tới tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Việc khởi công nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao không chỉ mang ý nghĩa về mặt kinh tế hay công nghiệp. Đây còn là bước tiến chiến lược trong hành trình xây dựng năng lực công nghệ quốc gia, khẳng định quyết tâm tự chủ về công nghệ lõi trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.

Từ dấu mốc này, Việt Nam bước sang một giai đoạn mới, nơi khát vọng làm chủ công nghệ được hiện thực hóa bằng những hạ tầng cụ thể, bền vững, đặt nền móng cho mục tiêu Tự chủ công nghệ, vững bền tương lai.

Anh Lê