Liệu pháp sinh học giúp cải thiện kết quả điều trị bệnh lupus ban đỏ

Chuyển đổi số được đẩy mạnh trong ngành y tế. Kỹ thuật viên xét nghiệm quét mã và nhập dữ liệu mẫu máu vào hệ thống, bảo đảm quản lý chính xác. (Ảnh: TTXVN)

Theo các nghiên cứu, bệnh lupus ban đỏ ảnh hưởng chủ yếu đến phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, chiếm tới khoảng 90% tổng số ca mắc. Đây là nhóm dân số đang trong giai đoạn lao động, sinh sản và phát triển sự nghiệp, vì vậy gánh nặng bệnh tật không chỉ dừng lại ở khía cạnh y tế mà còn kéo theo hệ lụy lớn về kinh tế, tâm lý và xã hội. Trên 70% người mắc lupus ban đỏ hệ thống có chất lượng sống kém và trung bình.

Thực tế tại Việt Nam cho thấy lupus không phải là bệnh hiếm gặp, song vẫn còn nhiều thách thức trong chẩn đoán và điều trị. Không ít bệnh nhân phải sống chung với các triệu chứng kéo dài như mệt mỏi, đau khớp, phát ban, rụng tóc… nhưng không được nhận diện đúng bệnh ngay từ đầu.

Phó giáo sư Nguyễn Văn Hùng - Giám đốc Trung tâm Cơ xương khớp (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết lupus là bệnh có biểu hiện đa dạng, dễ nhầm lẫn với nhiều bệnh lý khác nên việc chẩn đoán sớm không đơn giản. Khi người mắc bệnh lupus ban đỏ không được phát hiện kịp thời, nguy cơ tổn thương nội tạng, đặc biệt là thận, sẽ tăng cao, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tiên lượng lâu dài.

Sự phức tạp của bệnh Lupus ban đỏ hệ thống đòi hỏi phải có cách tiếp cận toàn diện và đổi mới. Sự ra đời của liệu pháp sinh học nhắm trúng đích chính là bước tiến mang tính cách mạng, mở ra cơ hội cá thể hóa điều trị và hướng tới mục tiêu kiểm soát bệnh lâu dài cho hàng triệu bệnh nhân. Với việc áp dụng phương pháp điều trị mới này, người bệnh Lupus có thể tiếp cận các phương pháp điều trị tiên tiến nhất, từ đó có được cuộc sống khỏe mạnh và trọn vẹn hơn.

Đây cũng là một trong những nội dung nằm trong chiến lược đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia áp dụng trong ngành y tế. Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về “Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia” đóng vai trò hết sức quan trọng đối với mọi lĩnh vực, trong đó có ngành Y tế.

Hiện nay, việc chẩn đoán Lupus còn gặp nhiều khó khăn do triệu chứng mơ hồ, không đặc hiệu, thời gian chẩn đoán trung bình là 24 tháng và nhiều bệnh nhân đã ở giai đoạn bệnh nặng, tổn thương cơ quan khó hồi phục. Thực trạng này gây ra gánh nặng về thể chất, tâm lý, và xã hội cho người bệnh.

Các nghiên cứu cũng cho thấy hoạt động của bệnh kéo dài, tổn thương tích lũy ngày càng tăng, làm giảm chất lượng cuộc sống của đa số bệnh nhân. Trong khi đó, các phương pháp điều trị truyền thống chủ yếu kiểm soát triệu chứng, chưa nhắm trúng các con đường miễn dịch cốt lõi của bệnh, dẫn đến phụ thuộc glucocorticoid với nhiều tác dụng phụ nguy hiểm, làm tăng nguy cơ tổn thương và tử vong lâu dài. Chiến lược điều trị theo mục tiêu (T2T) và hướng tới lui bệnh bền vững: Con đường mới mở ra hy vọng cho người bệnh.

Trong bối cảnh đó, cộng đồng y khoa quốc tế đã dần chuyển sang hướng tiếp cận mới theo chiến lược T2T đặt mục tiêu đạt được tình trạng lui bệnh hoặc hoạt động bệnh thấp như tiêu chí để đánh giá hiệu quả điều trị. Chiến lược tiếp cận này giúp giảm tổn thương cơ quan, kéo dài sự sống, nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm thiểu phụ thuộc glucocorticoid.

Vì vậy, các liệu pháp sinh học nhắm trúng cơ chế bệnh sinh đích mở ra cơ hội mới trong điều trị Lupus, giúp kiểm soát hoạt động bệnh tốt hơn, giảm thiểu đợt bùng phát và tổn thương cơ quan, đồng thời giảm liều corticoid, góp phần kéo dài sự sống và nâng cao chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Giáo sư danh dự, Tiến sỹ Yoshiya Tanaka - Bộ môn Điều trị Nhắm trúng đích Phân tử, Đại học Y tế Nghề nghiệp và Môi trường Nhật Bản. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Tại Hội thảo khoa học chủ đề Kỷ nguyên mới trong điều trị Lupus ban đỏ hệ thống - Cá thể hóa điều trị và hướng tới lui bệnh, Giáo sư danh dự, Tiến sỹ Yoshiya Tanaka (Bộ môn Điều trị Nhắm trúng đích Phân tử, Đại học Y tế Nghề nghiệp và Môi trường Nhật Bản), chia sẻ liệu pháp sinh học điều trị Lupus ban đỏ là một bước tiến quan trọng trong chiến lược cá thể hóa điều trị Lupus. Điều này còn đặc biệt trong bối cảnh bệnh nhân châu Á, nơi có đặc điểm lâm sàng khác biệt, cơ chế tác động giúp kiểm soát hiệu quả hoạt động bệnh, giảm đợt bùng phát và hạn chế tổn thương nội tạng. Đây là cơ hội để tiến gần hơn tới mục tiêu lui bệnh dài hạn, nâng cao chất lượng cuộc sống cho hàng ngàn bệnh nhân Lupus tại Việt Nam và toàn cầu.

Giáo sư Richard Furie - Trưởng bộ phận Thấp khớp của Northwell Health (Hoa Kỳ) thì cho hay trong điều trị Lupus ban đỏ hệ thống, với bằng chứng lâm sàng vững chắc từ các chương trình thử nghiệm lâm sàng bản lề của liệu pháp sinh học. Nghiên cứu cho thấy hiệu quả giảm hoạt động bệnh, giảm đợt bùng phát và giảm đáng kể việc phụ thuộc corticoid với hồ sơ an toàn phù hợp, một trong những thách thức lớn đối với bệnh nhân. Đây chính là giải pháp cá thể hóa điều trị, hướng tới mục tiêu lui bệnh bền vững, giúp bệnh nhân có thể sống tốt hơn, lâu hơn./.