Loại quả được xếp vào danh sách 20 trái cây tốt cho sức khỏe, Việt Nam có nhiều, giá chỉ từ 30.000 đồng/kg
Quả lê không chỉ được yêu thích nhờ vị ngọt thanh, giòn mát mà còn chứa nhiều nước, chất xơ và các dưỡng chất có lợi. Tại Việt Nam, loại quả này được trồng ở một số tỉnh miền núi phía Bắc, vào mùa thu hoạch có giá khoảng 30.000–65.000 đồng/kg.
Loại quả quen thuộc trở thành đặc sản vùng cao, giá từ 30.000 đồng/kg
Lê là loại trái cây được nhiều người yêu thích bởi phần thịt trắng ngà, giòn, mọng nước và vị ngọt dịu. Không chỉ dùng để ăn trực tiếp, lê còn được chế biến thành nhiều món như nước ép, sinh tố, salad, chè hoặc chưng cùng đường phèn.
Trên thị trường hiện có nhiều giống lê khác nhau, từ lê xanh, lê vàng đến lê nâu. Tùy từng giống, quả có thể mang hình dáng tròn hoặc phần đáy phình to, thuôn dần về phía cuống. Khi chín, vỏ chuyển từ xanh sang vàng nhạt, vàng nâu hoặc nâu đỏ. Phần thịt bên trong thường trắng ngà, nhiều nước, có giống giòn chắc, có loại mềm hơn và mang vị chua nhẹ.

Ở Việt Nam, lê được trồng chủ yếu tại những vùng núi phía Bắc có khí hậu mát mẻ như Lào Cai, Lai Châu và Tuyên Quang. Cây thích hợp với nơi có mùa đông lạnh, độ cao khoảng 500–800m trở lên, đất tơi xốp, giàu dinh dưỡng và thoát nước tốt.
Người trồng thường nhân giống lê bằng phương pháp ghép nhằm giữ những đặc tính tốt của cây mẹ, giúp quả đồng đều và rút ngắn thời gian chờ thu hoạch. Thời điểm trồng thích hợp là mùa đông hoặc đầu xuân, khi cây đã rụng lá và chưa bắt đầu ra lộc mới.
Trong quá trình chăm sóc, cây cần được tưới nước, bổ sung phân hữu cơ, cắt tỉa cành và phòng trừ sâu bệnh. Lê thường ra hoa vào khoảng tháng 2–3, sau đó phát triển quả trong những tháng tiếp theo. Tùy giống và điều kiện khí hậu, mùa thu hoạch lê nội địa thường kéo dài từ tháng 6 đến tháng 9, một số giống muộn có thể cho quả đến tháng 10.

Vào chính vụ, lê vùng cao được bán tại chợ địa phương, cửa hàng nông sản và trên các nền tảng trực tuyến. Giá bán dao động khoảng 30.000–65.000 đồng/kg, tùy kích cỡ, chất lượng và địa điểm tiêu thụ.
Những năm gần đây, việc cải thiện giống, mở rộng diện tích trồng và áp dụng kỹ thuật chăm sóc đã góp phần nâng cao chất lượng lê, giúp loại quả đặc sản vùng cao tiếp cận nhiều người tiêu dùng hơn.
Đáng chú ý, trong danh sách 20 loại trái cây tốt cho sức khỏe do một trang web ẩm thực tại Anh bình chọn, quả lê đứng ở vị trí thứ 15. Bên cạnh hương vị dễ ăn, loại quả này còn cung cấp nhiều dưỡng chất có lợi khi được bổ sung hợp lý vào chế độ ăn uống.

Những lợi ích sức khỏe đáng chú ý của quả lê
Hỗ trợ tiêu hóa, hạn chế táo bón: Một trong những lợi ích nổi bật của lê là cung cấp chất xơ cho cơ thể. Chất xơ giúp tăng khối lượng phân, hỗ trợ nhu động ruột và duy trì hoạt động tiêu hóa bình thường. Ăn lê cùng với chế độ ăn đa dạng rau xanh, trái cây và uống đủ nước có thể góp phần hạn chế tình trạng táo bón.
Có lợi cho việc kiểm soát cân nặng: Lê chứa nhiều nước, chất xơ và có mật độ năng lượng tương đối thấp. Nhờ đó, loại quả này có thể giúp tạo cảm giác no, phù hợp để sử dụng như một món ăn nhẹ trong chế độ kiểm soát cân nặng.
Tuy nhiên, ăn lê không trực tiếp làm giảm mỡ hay thay thế được việc điều chỉnh tổng lượng năng lượng nạp vào cơ thể. Để kiểm soát cân nặng hiệu quả, cần kết hợp chế độ ăn cân đối với vận động thường xuyên.
Bổ sung dưỡng chất tốt cho tim mạch: Lê cung cấp kali, chất xơ và một số hợp chất thực vật có đặc tính chống oxy hóa. Kali tham gia vào quá trình điều hòa huyết áp, trong khi chất xơ là thành phần quan trọng của chế độ ăn có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Dù vậy, không nên xem lê là thực phẩm có khả năng điều trị tăng huyết áp hoặc phòng ngừa bệnh tim nếu sử dụng riêng lẻ.

Góp phần duy trì hệ miễn dịch: Loại quả này còn chứa vitamin C và các hợp chất chống oxy hóa. Vitamin C cần thiết cho hoạt động bình thường của hệ miễn dịch, đồng thời tham gia quá trình hình thành collagen và bảo vệ tế bào trước tác động của stress oxy hóa.
Việc bổ sung lê cùng nhiều loại rau quả khác giúp đa dạng nguồn vitamin và khoáng chất trong khẩu phần ăn hằng ngày.
Cung cấp một số khoáng chất cần thiết cho xương: Trong lê có một số khoáng chất, bao gồm lượng nhỏ boron, nguyên tố vi lượng có liên quan đến quá trình chuyển hóa khoáng chất trong cơ thể. Tuy nhiên, ăn lê không đủ để bảo đảm xương chắc khỏe. Sức khỏe xương còn phụ thuộc vào chế độ dinh dưỡng cung cấp đủ canxi, vitamin D và thói quen vận động.
Chứa các hợp chất chống oxy hóa: Lê có các hợp chất thực vật với đặc tính chống oxy hóa, góp phần bảo vệ tế bào trước tác động của các gốc tự do. Một số hợp chất này được nghiên cứu về khả năng liên quan đến phản ứng viêm, nhưng hiện chưa có đủ bằng chứng để khẳng định ăn lê có thể điều trị viêm khớp hay ngăn ngừa dị ứng.
Giúp bổ sung nước, làm dịu cảm giác khô họng: Nhờ hàm lượng nước cao, lê là lựa chọn phù hợp để bổ sung vào thực đơn trái cây hằng ngày. Theo quan niệm Đông y, lê có tính hàn, vị ngọt, thường được dùng để thanh nhiệt, sinh tân và làm dịu cảm giác khô họng, khát nước.
Lê chưng đường phèn cũng là món ăn quen thuộc trong nhiều gia đình. Tuy nhiên, đây chủ yếu là cách chế biến thực phẩm, không nên coi là phương pháp thay thế điều trị khi mắc bệnh đường hô hấp.
Để tận dụng giá trị dinh dưỡng, người tiêu dùng nên ưu tiên ăn lê nguyên quả thay vì chỉ uống nước ép, bởi phần thịt quả cung cấp chất xơ. Lê cần được rửa sạch trước khi ăn, bảo quản phù hợp và sử dụng trong chế độ ăn đa dạng, cân đối.
Với vị ngọt thanh, dễ chế biến và mức giá tương đối bình dân khi vào mùa, lê là một trong những loại trái cây đáng bổ sung vào thực đơn gia đình.
