Logistics xanh là 'tấm vé' để hàng Việt bứt phá trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Doanh nghiệp tăng tốc chuyển đổi để thích ứng "luật chơi" mới

Khi các thị trường lớn liên tục siết chặt các tiêu chuẩn về phát thải carbon, truy xuất nguồn gốc, phát triển bền vững, doanh nghiệp logistics và sản xuất tại Việt Nam cũng buộc phải thay đổi tư duy phát triển. Chuyển đổi xanh không còn là xu hướng của tương lai mà đã trở thành điều kiện tiên quyết để nâng cao năng lực cạnh tranh và giữ vững vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Đại biểu thực hiện nghi thức khai mạc VILOG 2026.

Trao đổi với Người Đưa Tin, bà Lê Thị Phương Loan, Phó Giám đốc Bộ phận Bán hàng, Công ty Cổ phần Hyundai Thành Công Thương Mại cho biết, doanh nghiệp đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý chuỗi cung ứng, tối ưu hóa hoạt động vận tải, quản lý kho bãi và từng bước triển khai các giải pháp logistics xanh nhằm giảm phát thải, tiết kiệm chi phí vận hành.

Theo bà Loan, trong bối cảnh các tập đoàn đa quốc gia ngày càng coi trọng các tiêu chí ESG và phát triển bền vững khi lựa chọn đối tác, đầu tư vào logistics xanh không chỉ giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả hoạt động mà còn mở ra nhiều cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

"Chuyển đổi xanh không thể thực hiện bởi riêng một doanh nghiệp mà cần sự tham gia của toàn bộ chuỗi cung ứng, từ đơn vị sản xuất, doanh nghiệp logistics đến các đối tác cung ứng dịch vụ. Khi toàn bộ hệ sinh thái cùng chuyển đổi, doanh nghiệp sẽ nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo ra giá trị bền vững trong dài hạn", bà Loan chia sẻ.

Thực tế, những thay đổi trong hoạt động của doanh nghiệp cũng phản ánh xu hướng chung của ngành logistics thế giới. Nếu trước đây năng lực cạnh tranh chủ yếu được đo bằng tốc độ giao hàng và chi phí vận chuyển thì hiện nay, công nghệ, dữ liệu và phát triển bền vững đang trở thành những yếu tố quyết định.

Đó cũng là thông điệp xuyên suốt của Triển lãm Quốc tế Logistics Việt Nam lần thứ 4 (VILOG 2026) với chủ đề "Shaping Smart & Sustainable - Kiến tạo Thông minh và Bền vững" diễn ra từ ngày 30 đến ngày 1/8, quy tụ 450 doanh nghiệp đến từ 22 quốc gia và vùng lãnh thổ, với hơn 550 gian hàng giới thiệu các giải pháp mới về trí tuệ nhân tạo (AI), robot, tự động hóa, kho thông minh, chuỗi lạnh và quản trị chuỗi cung ứng.

Ông Đào Trọng Khoa, Phó Chủ tịch Liên đoàn các Hiệp hội Giao nhận Vận tải Quốc tế (FIATA), Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), phát biểu khai mạc VILOG 2026.

Ông Đào Trọng Khoa, Phó Chủ tịch Liên đoàn các Hiệp hội Giao nhận Vận tải Quốc tế (FIATA), Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA) nhận định, thế giới đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc sâu rộng của chuỗi cung ứng toàn cầu. Những yêu cầu mới về chuyển đổi số, phát triển xanh, khả năng chống chịu và tính minh bạch đang làm thay đổi căn bản phương thức sản xuất, lưu thông và giao dịch hàng hóa.

Theo ông Khoa, nếu trước đây năng lực cạnh tranh của logistics được đo bằng tốc độ và chi phí thì hiện nay lợi thế cạnh tranh được quyết định bởi công nghệ, dữ liệu và phát triển bền vững.

"Đối với Việt Nam, đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội. Là nền kinh tế có độ mở cao, nằm ở vị trí kết nối quan trọng của ASEAN và các tuyến hàng hải quốc tế, Việt Nam có nhiều điều kiện để trở thành trung tâm logistics và chuỗi cung ứng có năng lực cạnh tranh trong khu vực", ông Khoa nhấn mạnh.

Theo Chủ tịch VLA, sau ba kỳ tổ chức thành công, VILOG đã trở thành triển lãm logistics có quy mô và uy tín hàng đầu Việt Nam. Đặc biệt, lần đầu tiên Diễn đàn Logistics ASEAN - Việt Nam được tổ chức trong khuôn khổ triển lãm nhằm thúc đẩy hợp tác về thương mại số, vận đơn điện tử (eBL) và xây dựng hệ sinh thái logistics số đáng tin cậy giữa Việt Nam với các nước trong khu vực.

Ông Đào Trọng Khoa (bên trái) và đại diện các doanh nghiệp về định hướng phát triển logistics xanh, chuyển đổi số tại Triển lãm Quốc tế Logistics Việt Nam lần thứ 4 (VILOG 2026).

Ông Đào Trọng Khoa cho biết, trong thời gian tới VLA sẽ tập trung vào ba ưu tiên lớn gồm chuẩn hóa dịch vụ, nguồn nhân lực và dữ liệu; đồng hành cùng doanh nghiệp chuyển đổi xanh hướng tới mục tiêu Net Zero; đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số, ứng dụng AI nhằm xây dựng hệ sinh thái logistics thông minh, có năng lực cạnh tranh quốc tế.

Hoàn thiện chính sách, kiến tạo hệ sinh thái logistics xanh

Ở góc độ quản lý nhà nước, ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) khẳng định, logistics luôn giữ vai trò nền tảng đối với sự phát triển kinh tế và hoạt động xuất nhập khẩu. Trong bối cảnh chuyển đổi số, thương mại số, vận tải thông minh và logistics xanh trở thành xu hướng tất yếu trên toàn cầu, việc nâng cấp toàn diện chất lượng chuỗi cung ứng không chỉ giúp tối ưu chi phí mà còn tạo động lực để hàng hóa Việt Nam nâng cao giá trị và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng quốc tế.

Ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương, phát biểu tại Lễ khai mạc VILOG 2026.

Theo ông Sơn, Chính phủ Việt Nam đang kiên định định hướng phát triển hạ tầng và dịch vụ logistics theo hướng xanh, sạch và bền vững; đồng thời thúc đẩy mạnh mẽ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), điện hóa phương tiện vận tải, phát triển kho bãi thông minh, phát thải thấp và từng bước xây dựng hệ sinh thái logistics hiện đại, đồng bộ.

Những giải pháp này không chỉ nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh và cam kết phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050, mà còn giúp doanh nghiệp Việt Nam đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn quốc tế, mở rộng thị trường xuất khẩu và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Đánh giá về VILOG 2026, ông Nguyễn Anh Sơn cho rằng đây là kỳ triển lãm có quy mô lớn nhất từ trước đến nay của ngành logistics Việt Nam, quy tụ hàng trăm doanh nghiệp trong và ngoài nước với nhiều giải pháp công nghệ tiên tiến như robot kho hàng, xe nâng điện, hệ thống tự động hóa, chuỗi lạnh và logistics số.

Theo ông Sơn, việc tổ chức đồng thời các triển lãm về chuỗi lạnh, robot và nhà máy thông minh đã tạo nên hệ sinh thái kết nối từ sản xuất đến phân phối, giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận công nghệ mới và thúc đẩy quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh.

Doanh nghiệp giới thiệu sản phẩm, dịch vụ tới khách tham quan tại VILOG 2026.

Triển khai Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, xây dựng hành lang pháp lý thuận lợi, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; đồng thời khuyến khích doanh nghiệp tăng cường liên kết, chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và đầu tư nghiên cứu, phát triển các giải pháp công nghệ ngay tại Việt Nam.

Các chuyên gia nhận định, với lợi thế về vị trí địa lý, hệ thống cảng biển, cảng hàng không, mạng lưới hiệp định thương mại tự do (FTA) cùng quyết tâm chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để trở thành trung tâm logistics của khu vực. Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu này, cần sự đồng hành chặt chẽ giữa Nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức quốc tế trong xây dựng một hệ sinh thái logistics hiện đại, thông minh và phát triển bền vững.

Không chỉ là nơi kết nối giao thương hay giới thiệu công nghệ, VILOG 2026 còn được kỳ vọng sẽ trở thành diễn đàn thúc đẩy hợp tác, chia sẻ sáng kiến và lan tỏa các mô hình logistics xanh. Đây cũng là nền tảng quan trọng để ngành logistics Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, góp phần đưa hàng hóa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu trong giai đoạn phát triển mới.