Lợi nhuận ngân hàng bứt tốc, động lực từ tín dụng và chất lượng tài sản

Bước sang năm 2026, với mục tiêu tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống trên 10% ngay từ đầu năm, các nhà băng đang sẵn sàng tâm thế để tiếp tục là đòn bẩy quan trọng, khơi thông nguồn lực cho nền kinh tế xanh và bền vững.

Tuy nhiên, việc quản trị rủi ro công nghệ và chuẩn hóa dữ liệu sẽ là những "từ khóa" sống còn để duy trì đà tăng trưởng trong kỷ nguyên số.

Nhóm “Big 4” giữ vững vai trò trụ cột

Hội nghị triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2026 đã trở thành tâm điểm của thị trường tài chính khi lãnh đạo các nhà băng lớn đồng loạt hé lộ kết quả kinh doanh năm 2025. Trong đó, các ngân hàng thương mại Nhà nước (Big 4) cho thấy vai trò chủ đạo trong việc dẫn dắt dòng vốn vào nền kinh tế.

Ông Tô Huy Vũ, Chủ tịch HĐTV Agribank, cho biết dư nợ tín dụng của nhà băng này dự kiến tăng 14,8% trong năm 2025, hoàn thành tuyệt đối kế hoạch được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) giao. Đáng chú ý, Agribank đã kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức lý tưởng khoảng 1,2% và thu hồi nợ sau xử lý rủi ro đạt tới 16.000 tỷ đồng. Việc tỷ lệ chi phí trên thu nhập (CIR) tiếp tục giảm cho thấy hiệu quả vận hành của Agribank đang ngày càng được tối ưu hóa.

Lợi nhuận của nhiều ngân hàng lớn được dự báo tăng mạnh trong quý IV/2025.

Tại VietinBank, ông Lê Thanh Tùng, Thành viên HĐQT, cho biết quy mô tín dụng và nguồn vốn của ngân hàng đồng loạt chạm mốc 2 triệu tỷ đồng. Với mức tăng trưởng tín dụng 16% so với năm 2024, VietinBank đã duy trì được đà tăng trưởng đều đặn qua các tháng, đảm bảo an toàn thanh khoản và hiệu quả hoạt động.

Trong khi đó, Vietcombank ghi nhận mức tăng trưởng tín dụng khoảng 15%, tương ứng mức tăng tuyệt đối 215.000 tỷ đồng. Điểm sáng của Vietcombank là sự chủ động trong điều hành và tinh thần đồng hành cùng nền kinh tế khi triển khai các gói tín dụng ưu đãi lên tới 810.000 tỷ đồng để hỗ trợ các địa phương chịu ảnh hưởng bởi thiên tai.

Nếu nhóm Big 4 thể hiện sự ổn định, thì nhóm ngân hàng thương mại cổ phần lại cho thấy sự bứt phá mạnh mẽ về lợi nhuận, vượt xa kế hoạch đề ra.

VPBank được dự báo là một trong những cái tên ấn tượng nhất với lợi nhuận trước thuế cả năm 2025 ước đạt 28.970 tỷ đồng, tăng trưởng tới 45% so với năm trước. Động lực chính giúp VPBank "thăng hoa" đến từ tăng trưởng tín dụng mạnh mẽ (dự kiến đạt 35,3%) và chi phí dự phòng rủi ro giảm sâu 15% nhờ chất lượng tài sản cải thiện rõ rệt.

Techcombank cũng ghi nhận một năm thành công rực rỡ với lợi nhuận trước thuế ước đạt 31.700 tỷ đồng, hoàn thành 100% kế hoạch năm. Kết quả này phản ánh sự hồi phục của thị trường bất động sản và lợi thế từ cấu trúc vốn. Đặc biệt, mức tăng trưởng lợi nhuận quý IV của Techcombank dự kiến tăng tới 81% so với cùng kỳ năm trước (do nền thấp của năm 2024).

Một đại diện khác là HDBank cũng duy trì đà tăng trưởng bền bỉ. Dù chi phí dự phòng tăng gấp đôi, lợi nhuận trước thuế cả năm vẫn dự kiến đạt 21.500 tỷ đồng (vượt kế hoạch). Chiến lược tập trung vào các phân khúc có biên lợi nhuận (NIM) tốt đã giúp HDBank giữ vững vị thế trong nhóm dẫn đầu về hiệu quả.

ABBank gây bất ngờ khi lợi nhuận trước thuế lũy kế đến hết tháng 11 đã đạt 3.400 tỷ đồng, gấp gần 2 lần kế hoạch cả năm. LPBank và Sacombank cũng ghi nhận mức tăng trưởng lợi nhuận hai chữ số, lần lượt hoàn thành 91% và 100% kế hoạch năm.

Tín dụng là "xương sống"

Theo các chuyên gia từ Chứng khoán MB (MBS) và Công ty TNHH Chứng khoán Vietcombank (VCBS), có ba yếu tố chính thúc đẩy lợi nhuận ngành ngân hàng trong năm 2025.

Thứ nhất, tăng trưởng tín dụng hồi phục mạnh mẽ. Tín dụng vẫn là trụ cột chính nâng đỡ thu nhập của toàn ngành. Với việc NHNN công bố chỉ tiêu tăng trưởng sớm và minh bạch, các ngân hàng đã chủ động định hướng dòng vốn ngay từ đầu năm. Ước tính tăng trưởng tín dụng toàn ngành cuối năm 2025 đạt khoảng 20%, tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên, đầu tư công và sản xuất kinh doanh.

Thứ hai, áp lực trích lập dự phòng giảm bớt. Nhờ chất lượng tài sản toàn ngành có dấu hiệu cải thiện từ quý II/2025, chi phí trích lập dự phòng không còn là gánh nặng quá lớn đối với nhiều nhà băng. Điển hình như tại VPBank hay TPBank, việc giảm chi phí dự phòng đã trực tiếp "bơm" thêm lợi nhuận vào kết quả kinh doanh cuối cùng.

Thứ ba, sự ổn định của biên lãi ròng (NIM). Dù lãi suất huy động có xu hướng nhích nhẹ vào cuối năm, nhưng các ngân hàng đã khéo léo bù đắp bằng cách điều chỉnh lãi suất cho vay ở các khoản giải ngân mới và tối ưu hóa cơ cấu nguồn vốn với tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) cao. NIM toàn ngành nhìn chung đi ngang hoặc chỉ giảm nhẹ, giúp duy trì thu nhập lãi thuần ổn định.

Dù bức tranh chung là lạc quan, sự phân hóa vẫn diễn ra rõ nét. Một số ngân hàng như Eximbank, VIB hay OCB dự kiến không hoàn thành kế hoạch lợi nhuận năm do diễn biến kém khả quan trong những quý đầu năm hoặc áp lực trích lập dự phòng tăng đột biến trong quý IV.

Lãnh đạo các ngân hàng cũng thẳng thắn chỉ ra những điểm nghẽn cần tháo gỡ để chuẩn bị cho năm 2026. Ông Tô Huy Vũ và ông Nguyễn Quốc Hùng, Phó chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng cùng kiến nghị Chính phủ sớm tăng vốn điều lệ cho các ngân hàng thương mại nhà nước để nâng cao năng lực cung ứng vốn cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Vấn đề công nghệ và dữ liệu cũng được đặt lên hàng đầu. Lãnh đạo BIDV đề xuất xây dựng dữ liệu dùng chung toàn ngành và cơ chế trích lập quỹ dự phòng rủi ro công nghệ thông tin. Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu dân cư, đất đai, thuế... được kỳ vọng sẽ giúp các ngân hàng chấm điểm tín dụng chính xác hơn, phòng chống gian lận và giảm thiểu nợ xấu trong tương lai.

Huyền Anh