Luật Đất đai sửa đổi: Dự án chậm đưa vào sử dụng phải đóng tiền sử dụng đất, thuê đất tăng thêm
Luật Đất đai (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua quy định nhà nước thu khoản tiền tăng thêm đối với diện tích đất không triển khai thực hiện hoặc chậm hoàn thành đầu tư cho đến khi bị chấm dứt hoạt động của dự án theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan.
Sáng 21/11, với 466/479 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội chính thức thông qua Luật Đất đai (sửa đổi). Luật gồm 13 Chương, 112 Điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2027, trừ trường hợp quy định tại khoản 4, 5 Điều 109 của Luật này.
Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho hay, đối với nội dung đề nghị nghiên cứu chính sách về cơ chế xử lý tiền thuê đất đã nộp tương ứng với thời gian còn lại khi chuyển quyền khi chuyển hình thức thuê đất từ hình thức trả tiền thuê đất một lần sang hình thức trả tiền thuê đất hàng năm theo định theo hướng cho phép bù trừ vào nghĩa vụ tài chính về đất đai phát sinh từ dự án đầu tư khác của cùng chủ đầu tư trên cùng địa bàn cấp tỉnh, Chính phủ nhận thấy đây là vấn đề chưa được pháp luật về ngân sách nhà nước quy định.
Mặt khác có dự án thuộc trường hợp cho thuê đất trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê đất nhưng được miễn giảm tiền thuê đất, tiền thuế tiền sử dụng đất. Do vậy đề nghị giao Chính phủ quy định để linh hoạt và thuận lợi trong quá trình tổ chức triển khai thực hiện.

(Ảnh minh họa)
Về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất thể chế theo đúng tinh thần Nghị quyết số 21 tiến tới chỉ có một quy hoạch chung thống nhất trên một địa bàn. Dự thảo luật đã hoàn thiện theo hướng không lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp tỉnh, phương án sử dụng đất là một nội dung của quy hoạch tỉnh.
Ở cấp xã không có quy hoạch sử dụng đất cấp xã và kế hoạch sử dụng đất cấp xã là một nội dung để thực hiện quy hoạch chung được phân cấp, được cập nhật các nội dung của quy hoạch tỉnh, quy hoạch đô thị và nông thôn, quy hoạch ngành có sử dụng đất để theo dõi việc quản lý sử dụng đất tại địa phương.
Về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, dự thảo luật đã bổ sung quy định chặt chẽ hơn. Về giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, ý kiến của cơ quan thẩm tra, dự thảo luật đã bãi bỏ quy định căn cứ giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án đầu tư được xem xét trên cơ sở đánh giá về tiến độ sử dụng đất, tiến độ đầu tư của dự án đầu tư.
Đối với quy định về giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá, đấu thầu thuộc trường hợp được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, Chính phủ đề xuất giữ nguyên như phương án Chính phủ đã trình Quốc hội.
Về tài chính đất đai, giá đất, bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, theo quy định của luật này được ban hành để áp dụng từ ngày 01 tháng 01 năm 2028. Các quy định về giá đất tại Luật Đất đai năm 2024, Nghị quyết số 254 được áp dụng cho các trường hợp đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2027.
Về chuyển biện pháp thu hồi đất sang biện pháp tài chính thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với đất bỏ hoang, dự thảo luật đã quy định cụ thể về tính tiền sử dụng đất tăng thêm, tiền thuê đất tăng thêm đối với dự án đầu tư không đưa đất vào sử dụng, chậm đưa đất vào sử dụng.
Theo đó, nhà nước thu khoản tiền tăng thêm đối với diện tích đất không triển khai thực hiện hoặc chậm hoàn thành đầu tư cho đến khi bị chấm dứt hoạt động của dự án theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan.
Đối với một số ý kiến liên quan đến tiếp thu, rà soát, nghiên cứu phương án xác định thời điểm xác định giá đất đối với quỹ đất thanh toán cho dự án xây dựng hợp đồng xây dựng chuyển giao BT, do phương án xử lý khó khăn, vướng mắc về thời điểm xác định giá trị quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án BT chưa được báo cáo cấp có thẩm quyền, chưa được đánh giá kỹ lưỡng tác động nên chưa đủ cơ sở thực tiễn để đề xuất chính sách. Chính phủ đang chỉ đạo Bộ Tài chính đánh giá kỹ nội dung này để sửa đổi trong luật đầu tư theo phương thức đối tác công tư PPP.
