Lực lượng Cảnh sát hình sự: Triệt phá đường dây lừa đảo xuyên quốc gia tại Campuchia do 'Mắt Bầm' cầm đầu

Mắt xích quan trọng

Thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công an về công tác chủ động phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm liên quan đến công dân Việt Nam "di cư” từ các khu hoạt động lừa đảo trực tuyến sau khi bị cơ quan chức năng Campuchia truy quét, trục xuất về nước, Trung tướng Trần Ngọc Hà, Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự, đã giao nhiệm vụ cho Đại tá Nguyễn Thanh Hà, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự trực tiếp cùng tổ công tác Phòng 3 vào các tỉnh Tây Ninh, Đồng Nai, phối hợp với Công an các địa phương có đường biên, cửa khẩu giáp Campuchia để tiếp nhận, sàng lọc, phân loại số công dân bị trục xuất.

Tại Cửa khẩu quốc tế Mộc Bài, Cục Cảnh sát hình sự đã tiếp nhận 457 công dân Việt Nam do phía Campuchia bàn giao. Qua quá trình phân loại, lực lượng chức năng phát hiện có 346 người từng làm việc tại tòa nhà D3 (thuộc làng Ou Ampil, xã Toul Pongro, huyện Malai, tỉnh Banteay Meanchey, Campuchia) có dấu hiệu liên quan đến một tổ chức tội phạm quy mô lớn.

Cục Cảnh sát hình sự phối hợp Bộ đội Biên phòng và các đơn vị chức năng tiếp nhận hàng trăm công dân Việt Nam bị trục xuất từ khu lừa đảo trực tuyến bên Campuchia

Theo tài liệu điều tra ban đầu, tổ chức này do một đối tượng người nước ngoài có biệt danh "Gấu" cầm đầu, hoạt động mang tính chất xuyên quốc gia. Các đối tượng sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông và các phương tiện điện tử để thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của nhiều bị hại trên phạm vi cả nước, thậm chí có cả nạn nhân là người nước ngoài, với tổng số tiền bị chiếm đoạt đặc biệt lớn.

Trước tính chất nghiêm trọng của vụ việc, ngày 26/3, Đại tá Lê Khắc Sơn, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự, Phó Thủ trưởng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã ký quyết định khởi tố vụ án hình sự "Sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản", xảy ra tại TP.HCM, Đồng Nai, Thái Nguyên và nhiều địa phương khác trên cả nước. Đồng thời, chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ tập trung điều tra, làm rõ toàn bộ đường dây, xử lý nghiêm các đối tượng theo quy định của pháp luật.

Quá trình điều tra xác định, đối tượng "Gấu" là người trực tiếp điều hành hoạt động của "công ty" lừa đảo đặt tại tòa nhà D3 (Campuchia). Hỗ trợ cho đối tượng này là một người đàn ông có tên Xẻo Xuyến, biệt danh "Mắt Bầm", giữ vai trò cấp dưới nhưng trực tiếp quản lý, điều hành toàn bộ hoạt động của hệ thống.

"Mắt Bầm" chịu trách nhiệm tổ chức vận hành, phân công nhiệm vụ cho các nhóm nhân viên, đồng thời cung cấp đầy đủ phương tiện, trang thiết bị phục vụ hoạt động phạm tội như máy tính để bàn, điện thoại kết nối Internet, cũng như bố trí nơi ăn, ở khép kín cho các nhân viên làm việc tại tòa nhà D3.

Việc nhẹ lương cao

Dưới hai đối tượng "Gấu" và "Mắt Bầm" là hệ thống tổ chức gồm 8 "chủ quản", quản lý 27 tổ trưởng cùng các tổ phó. Mỗi tổ trưởng phụ trách từ 8 đến 10 nhân viên, tạo thành mạng lưới hoạt động khép kín, phân cấp rõ ràng.

Cục Cảnh sát hình sự sàng lọc, phân loại các đối tượng bị cơ quan chức năng Campuchia truy quét từ khu lừa đảo trực tuyến

Theo tài liệu điều tra, đối tượng cầm đầu "Gấu" trực tiếp chỉ đạo việc xây dựng, vận hành các trang web và ứng dụng (app) giả mạo các thương hiệu nổi tiếng thế giới trong lĩnh vực thời trang, mỹ phẩm, trang sức. Sau đó, các nền tảng giả mạo này được phân bổ cho các tổ trưởng thông qua các "chủ quản", để giao lại cho nhân viên sử dụng làm công cụ thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của các bị hại.

Trong số các "chủ quản", cơ quan điều tra xác định có 2 đối tượng là người Việt Nam gồm Trần Anh Vương và Nguyễn Quốc Khánh. Theo lời khai, mỗi "chủ quản" được giao trực tiếp quản lý từ 1 đến 2 phòng làm việc trong tòa nhà D3, có quyền điều hành, kiểm tra, giám sát, đôn đốc và hỗ trợ nhân viên nhằm đảm bảo hiệu quả công việc, đạt chỉ tiêu doanh thu theo tháng do cấp trên đề ra.

Bên cạnh đó, các "chủ quản" có trách nhiệm tổng hợp, báo cáo kết quả hoạt động của từng phòng, từng vị trí cho đối tượng cầm đầu. Tiền lương của nhóm này được tính theo tỷ lệ phần trăm trên tổng số tiền mà các phòng do mình phụ trách đã chiếm đoạt được từ các bị hại.

Đối với bộ phận nhân sự của "công ty", lực lượng chức năng xác định có 23 đối tượng người Việt Nam tham gia, trong đó có 2 tổ trưởng là Trương Thanh Sĩ và Linh Văn Hoàng. Nhóm này được "Gấu" giao nhiệm vụ tìm kiếm, tuyển dụng người lao động thông qua các hội nhóm việc làm trên mạng xã hội như Facebook, TikTok, Telegram. Các đối tượng đăng tải nhiều bài tuyển dụng với nội dung hấp dẫn như tuyển nhân viên làm việc tại sòng bài, quán karaoke, phụ bếp, phục vụ nhà hàng... với mức thu nhập từ 15 đến 25 triệu đồng/tháng, nhắm vào nhóm người trẻ tại Việt Nam đang có nhu cầu tìm "việc nhẹ, lương cao".

Với những lời mời chào hấp dẫn, nhiều người Việt Nam thuộc nhiều độ tuổi, ngành nghề khác nhau, chủ yếu là lao động tự do, đã đồng ý sang Campuchia làm việc. Sau khi "ứng tuyển", bộ phận nhân sự sẽ báo cáo với "chủ quản" hoặc "Gấu" để bố trí phương tiện di chuyển, mua vé máy bay, đồng thời sắp xếp người dẫn đường, hướng dẫn cách xuất cảnh trái phép qua các đường tiểu ngạch sang Campuchia. Khi đến nơi, các "nhân sự" mới được đưa vào làm việc tại tòa nhà D3 và ký hợp đồng lao động. Trong tháng đầu tiên, họ được bố trí ăn, ở miễn phí và được cấp thẻ nội bộ (tương tự thẻ ngân hàng) để sử dụng các dịch vụ thiết yếu trong khu vực làm việc.

Sau đó, các nhân viên được đào tạo theo các kịch bản có sẵn nhằm thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của nạn nhân. Mức lương cơ bản được trả khoảng 300 USD/người/tháng. Ngoài ra, cơ chế trả thưởng được xây dựng theo hiệu quả hoạt động: nhân viên bộ phận nhân sự nếu tuyển được một người sẽ nhận thưởng 200 USD; nhân viên các bộ phận như kinh doanh (sale), công nghệ thông tin (IT), chăm sóc khách hàng (telephone)... được chia từ 8 - 15% số tiền chiếm đoạt được; tổ trưởng, tổ phó được hưởng thêm từ 1 - 3% tổng số tiền mà tổ của mình thực hiện.

Công dân Việt Nam thời điểm bị cơ quan chức năng Campuchia trục xuất về nước

"Giăng bẫy" nạn nhân

Theo cơ quan điều tra, các đối tượng sử dụng máy vi tính, điện thoại di động có kết nối Internet để thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng với phương thức, thủ đoạn đặc biệt tinh vi, được tổ chức theo quy trình 4 bước khép kín. Với kịch bản này, các đối tượng đã khiến gần 5.000 nạn nhân "sập bẫy", chiếm đoạt tổng số tiền hơn 130 tỷ đồng.

Các đối tượng chủ động tìm kiếm khách hàng tiềm năng trên các nền tảng mạng xã hội, ứng dụng trực tuyến để tiếp cận và xây dựng lòng tin ban đầu. Đáng chú ý, chúng thiết lập các đường link dẫn đến những trang web giả mạo, có giao diện tương tự các thương hiệu nổi tiếng thế giới trong lĩnh vực thời trang, mỹ phẩm, trang sức như Versace, Kering, Lazada, Zara, Tiffany... hoặc các ứng dụng trò chơi trúng thưởng như Polo, B52.

Những nền tảng giả mạo này sau đó được phân bổ cho các tổ trưởng để giao cho nhân viên sử dụng, thâm nhập vào các hội nhóm có người quan tâm đến hàng hiệu, người có điều kiện kinh tế nhằm tìm kiếm "con mồi". Hằng ngày, nhân viên được giao nhiệm vụ xây dựng các tài khoản Facebook "ảo" với hình ảnh cá nhân thành đạt, giàu có, sau đó chủ động kết bạn với khách hàng tiềm năng, mỗi người tối thiểu 5 khách/ngày.

Sau khi nạn nhân chấp nhận kết bạn, các đối tượng tiếp tục duy trì liên lạc bằng cách nhắn tin, gọi điện, tâm sự, thể hiện sự quan tâm nhằm tạo dựng lòng tin, thậm chí phát triển quan hệ tình cảm để thao túng tâm lý.

Khi đã tạo được sự gắn kết, các đối tượng bắt đầu dẫn dụ nạn nhân tham gia vào các nền tảng giả mạo. Chúng dựng các tình huống "tình cờ" như nhờ hỗ trợ quản lý gian hàng online hoặc chơi thử các trò trúng thưởng, khiến nạn nhân tin rằng việc kiếm tiền dễ dàng, lợi nhuận cao. Khi nạn nhân quan tâm, các đối tượng hướng dẫn chỉ cần có tài khoản ngân hàng là có thể tham gia, đồng thời gửi đường link giả mạo để đăng ký và yêu cầu liên hệ bộ phận "chăm sóc khách hàng" để mở tài khoản.

Ở giai đoạn này, vai trò của nhân viên "sale" cơ bản hoàn tất, trong khi tổ trưởng tiếp tục duy trì tương tác nhằm củng cố niềm tin và thúc đẩy nạn nhân đầu tư. Khi nạn nhân bắt đầu nạp tiền, bộ phận chăm sóc khách hàng sẽ hướng dẫn chuyển tiền vào các tài khoản do "chủ quản" cung cấp. Số tiền nạp tối thiểu ban đầu khoảng 200 USD. Sau đó, nạn nhân thường được cho rút lại cả gốc và lãi (ví dụ nạp 200 USD nhận lại 222 USD) nhằm tạo lòng tin.

Tiếp đó, các đối tượng đưa ra các gói đầu tư "VIP" với mức lợi nhuận cao hơn, tương ứng với số tiền nạp lớn hơn. Hệ thống được thiết kế với khoảng 12 cấp độ, trong đó mức đầu tư càng cao thì lợi nhuận hiển thị càng lớn, đánh trúng tâm lý tham lợi, khiến nạn nhân tiếp tục nạp thêm tiền.

Khi nhận thấy nạn nhân đã đầu tư số tiền lớn và không còn khả năng tiếp tục nạp thêm, hoặc bắt đầu nghi ngờ, các đối tượng sẽ thực hiện bước cuối cùng, gọi là "giết khách" (hay "băng đơn"). Lúc này, hệ thống đưa ra các lý do như lỗi kỹ thuật, vi phạm quy định hoặc yêu cầu nộp thêm phí để trì hoãn việc rút tiền. Cuối cùng, các đối tượng khóa tài khoản hoặc cắt đứt liên lạc, chiếm đoạt toàn bộ số tiền mà nạn nhân đã đầu tư.

Cơ quan điều tra nhận định, đây là thủ đoạn lừa đảo có tổ chức, sử dụng công nghệ cao, kết hợp với các chiêu thức tâm lý tinh vi, gây thiệt hại đặc biệt lớn và ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh trật tự.