Lý do Chính phủ Thụy Điển cấm dùng ứng dụng ChatGPT và Claude

Ảnh minh họa - Ảnh: Shuttlestock

Theo trang tin Euronews, kể từ ngày 26/10, nhân viên Chính phủ Thụy Điển không còn có thể truy cập phiên bản trình duyệt của ChatGPT và Claude trên máy tính làm việc. Đây là hai chatbot của Mỹ, lần lượt do công ty OpenAI và công ty Anthropic phát triển.

Lệnh cấm áp dụng tại Văn phòng Chính phủ Thụy Điển, cơ quan gồm Văn phòng Thủ tướng, Bộ Ngoại giao và 10 bộ khác, với khoảng 5.100 nhân viên.

Quyết định được đưa ra sau khi một cuộc rà soát việc sử dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) tại Cơ quan Quản lý Giao thông Vận tải Thụy Điển hồi đầu năm nay phát hiện nhiều trường hợp nhân viên dùng các nền tảng này để xử lý công việc của chính phủ một cách không phù hợp.

Giới chức lo ngại thông tin nhạy cảm mà nhân viên nhập vào các mô hình AI có thể bị lưu giữ và sử dụng làm dữ liệu huấn luyện trong bối cảnh chưa có thỏa thuận quy định rõ các yêu cầu về bảo vệ và bảo mật dữ liệu.

Việc nhân viên tự ý sử dụng phần mềm, dịch vụ chưa được bộ phận công nghệ thông tin phê duyệt, nằm ngoài các thỏa thuận bảo mật của cơ quan, được gọi là “công nghệ thông tin ngầm” (shadow IT).

Ông Mikael Wettercrantz, Giám đốc chuyển đổi số của Văn phòng Chính phủ Thụy Điển, cảnh báo tình trạng này có thể gây ra “hậu quả đối với an ninh thông tin của chúng tôi”.

Thay vào đó, giới chức khuyến nghị nhân viên chuyển sang dùng Copilot của tập đoàn Microsoft. Công cụ này đã vượt qua quy trình đánh giá an ninh và nằm trong phạm vi một thỏa thuận bảo mật giữa Microsoft và Chính phủ Thụy Điển.

Như vậy, nhân viên chính phủ vẫn có thể dùng AI để hỗ trợ công việc, nhưng phải tuân thủ các biện pháp kiểm soát an ninh chặt chẽ hơn.

Theo đài phát thanh Sveriges Radio, ngoài Văn phòng Chính phủ, Cơ quan Thuế Thụy Điển và Cơ quan Quản lý Cơ sở Chăm sóc Quốc gia (SiS) cũng đã hạn chế sử dụng ChatGPT và Claude. Cơ quan Thi hành án Thụy Điển hiện cũng đang xem xét vấn đề này.

Với quyết định mới, ChatGPT và Claude cùng công cụ DeepSeek của Trung Quốc đều nằm ngoài danh sách phê duyệt của Chính phủ Thụy Điển do lo ngại về an ninh dữ liệu.

Tuần trước, Mỹ cũng đã cấm các cơ quan dân sự liên bang sử dụng sản phẩm và dịch vụ của công ty AI Trung Quốc này. Ngày 19/10, Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) công bố lệnh yêu cầu các cơ quan dân sự liên bang gỡ bỏ sản phẩm của DeepSeek khỏi hệ thống. Lệnh này đồng thời cấm công ty tham gia các hợp đồng của Chính phủ Mỹ. Phạm vi cấm bao gồm cả sản phẩm, dịch vụ do bên thứ ba phát triển dựa trên công nghệ DeepSeek, dù các cơ quan vẫn có thể xin ngoại lệ.

DHS cảnh báo nhà chức trách Trung Quốc có thể tiếp cận thông tin nhạy cảm của người dùng thuộc Chính phủ Mỹ. Lệnh cấm không áp dụng với quân đội và các cơ quan tình báo.

Trước Thụy Điển, Nghị viện châu Âu cũng đã siết chặt việc sử dụng AI. Hồi tháng 2, cơ quan này tắt các tính năng AI tích hợp sẵn trên máy tính bảng công vụ của các nghị sĩ và nhân viên. Quyết định được đưa ra sau khi bộ phận công nghệ thông tin đánh giá không thể bảo đảm an toàn cho dữ liệu mà các tính năng này xử lý.

Theo tờ Politico, giải thích cho quyết định này, Nghị viện châu Âu cho biết một số tính năng sử dụng dịch vụ đám mây cho những tác vụ vốn có thể xử lý ngay trên thiết bị, khiến dữ liệu bị gửi ra bên ngoài.