Mang hương sắc xứ ngàn hoa vào hồn Tết Việt

Làng hoa Thái Phiên rực sáng về đêm

Giữa cái lạnh “ngọt” đặc trưng phố núi, hơi thở nóng hổi của vụ mùa lớn nhất trong năm đang phả vào từng ngõ ngách. Ở đó, những thung lũng không ngủ và những chuyến xe xuyên đêm đang hối hả đưa hương sắc cao nguyên vào hồn Tết Việt khắp mọi miền Tổ quốc.

Niềm vui vụ hoa tết

Những thung lũng không ngủ

Người ta vẫn ví von Đà Lạt là xứ sở ngàn hoa với những “thung lũng hoa không bao giờ ngủ”. Và quả thực, khi màn đêm buông rèm, hàng ngàn nhà kính trồng hoa đồng loạt bừng sáng. Những thung lũng ở làng hoa Thái Phiên, Xuân Thọ, Đa Thiện, Xuân Trường... bỗng chốc hóa thành những dòng sông ánh sáng lấp lánh, hư hư thực thực. Với khách lãng du, đó là bản hòa ca của ánh sáng và hương sắc; nhưng với người nông dân, đó là kỹ thuật và hơn hết, là ánh sáng của hi vọng một mùa bội thu. Dưới những mái vòm ấy, họ tỉ mẩn chong đèn, sưởi ấm cho từng nụ cúc, từng đóa ly, từng cụm cát tường hay chậu địa lan chờ khoảnh khắc bung nở đón xuân về.

Nếu Vạn Thành kiêu sa với hoa hồng, thì Thái Phiên lại rực rỡ sắc màu của cúc, đồng tiền, còn Đa Thiện, Xuân Trường níu giữ người ta bằng mùi hương vương giả của địa lan. Chỉ tính riêng vùng nội đô Đà Lạt, diện tích hoa tết đã trải rộng đến gần 1.000 ha. Một con số “biết nói”, đủ để vẽ lên hình dung về một “đại công xưởng” hoa khổng lồ đang vận hành hết công suất cho dịp xuân về.

Và những mảng màu cuối năm ấy không chỉ bó hẹp ở Đà Lạt, nó loang xa về những xã: Đơn Dương, Đức Trọng, Lạc Dương, Di Linh... Mỗi vùng đất tựa một “lãnh địa” riêng của các loài hoa. Xã Hiệp Thạnh kiêu hãnh với danh xưng “thủ phủ lay ơn”, nơi những cành hoa vươn mình thẳng tắp chào năm mới. Trong khi đó, D’ran và Lâm Hà lại khẳng định vị thế là đất của lan vũ nữ, hồ điệp, mang nét đẹp tinh túy trong màu sắc và hương thơm.

Câu chuyện hoa tết ở thủ phủ hoa đã qua cái thời “trông trời, trông đất”. Lâm Đồng hiện có hàng chục ngàn ha chuyên canh hoa, sản lượng hơn 4 tỷ cành mỗi năm, hầu hết được vận hành bởi tư duy của những “nông dân 4.0”. Dưới lớp nhà kính trải dài, người trồng hoa giờ đây điều khiển cả mùa hoa qua màn hình điện thoại. Từ công nghệ nuôi cấy mô, hệ thống IoT cảm biến độ ẩm, nhiệt độ đến tưới tự động... tất cả đã biến vùng đất này thành vùng đất đứng đầu cả nước về nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp thông minh. Chính sự chuyển mình ấy đã giúp thương hiệu hoa Đà Lạt, rộng hơn là Lâm Đồng không chỉ đẹp ở sắc vóc, mà còn bền bỉ ở sức sống.

Vườn hoa đồng tiền với sắc đỏ và vàng, màu sắc được ưa chuộng dịp tết

Chuyện của hoa, chuyện của người

Trong guồng quay hối hả vụ tết, câu chuyện về những con người dành cả tâm huyết nâng niu cái đẹp ở xứ sở ngàn hoa bỗng trở nên gần gũi và thiêng liêng lạ thường.

Gia đình ông Hà Phước Toản (thôn Xuân Sơn, phường Xuân Trường - Đà Lạt) là gia đình truyền thống gắn bó nhiều đời với nghề trồng hoa lan. Dẫn tôi đi giữa vườn địa lan Hoàng Hậu thơm ngào ngạt đang nở rực rỡ, ông tự hào bộc bạch: “Hoa địa lan Đà Lạt không đơn thuần là sinh kế, nó là một thứ tôn giáo của cái đẹp”.

“Địa lan kén người chơi và cũng cực kỳ kén người chăm. Có những giống quý, kiêu kỳ, mỗi năm chỉ chịu bung nở duy nhất một lần đúng dịp khai xuân, hương thơm của địa lan thanh tao quý phái không loài nào sánh kịp. Đó là món quà vô giá đất trời thưởng cho sự kiên nhẫn của con người”, ông Toản trầm ngâm chia sẻ.

Thị trường hoa cao cấp xuân luôn là sự lên ngôi của những dòng lan quý tộc, có màu vàng hoặc cam, đỏ. Một cành lan Hoàng Hậu màu vàng kiêu sa vào tháng 11 âm lịch giá sỉ chỉ chừng 60.000 đồng nhưng khi tết chạm ngõ, giá trị đã thăng hoa lên đến 500.000 đồng/chậu/cành. Những chậu địa lan nguyên bản 3 - 5 cành, thậm chí chục cành được định giá vài triệu đến hàng chục triệu đồng là chuyện thường dịp tết. Với người chơi lan, giá ấy không đắt, bởi trong đó kết tinh mồ hôi, trí tuệ và cả sự thấp thỏm đợi chờ suốt 1 năm dài đằng đẵng.

Tuy nhiên, bên cạnh phân khúc cao cấp, những loài hoa “bình dân” như cúc, lay ơn lại gánh vác một sứ mệnh đại chúng: mang hơi thở mùa xuân đến trên bàn thờ, phòng khách ấm cúng, cả phòng ăn, gian bếp của hàng triệu gia đình.

Vùng hoa lay ơn Hiệp Thạnh

Người vận chuyển mùa xuân

Nếu người nông dân trồng hoa là kẻ dệt mộng, thì những tài xế vận chuyển hoa ngày tết chính là người chuyên chở giấc mơ xuân ấy đến hiện thực.

Dọc quốc lộ 20 qua xã Hiệp An những ngày đầu tháng chạp, không khí nhộn nhịp như trẩy hội. Xe container đông lạnh, xe tải các loại nối đuôi nhau chờ “ăn hàng”. Lay ơn Hiệp Thạnh với sắc đỏ thắm, hồng đặc trưng năm nay dù có bị ảnh hưởng thời tiết ít nhiều nhưng vẫn đủ lượng cung cấp cho thị trường tết khắp nơi. Lay ơn vùng này vốn là loài hoa được người miền Bắc, miền Trung ưa chuộng bậc nhất vào dịp tết đến xuân về.

Anh Lê Văn Sơn - một tài xế xe lạnh, chia sẻ về những chuyến xe xuyên đêm chở hoa mùa tết: “Chở hoa đi TP Hồ Chí Minh dịp này phải canh giờ “vàng” vào phố, còn đi miền Bắc là một cuộc chạy đua nghẹt thở. Hệ thống cảm biến đông lạnh phải luôn chuẩn xác để hoa được “ngủ đông” hoàn hảo. Áp lực đè nặng là làm sao để hoa không héo, kịp phiên chợ sớm mai, để khi đến tay người dùng vẫn vẹn nguyên hương sắc...”.

Trên những chuyến xe ấy, họ không chỉ chở hàng hóa. Họ chở mùa xuân, chở hi vọng ấm no của người nông dân và chở cả niềm mong chờ về một cái tết sum vầy của hàng triệu gia đình Việt.

Khi những dòng chữ này đến tay bạn đọc, có lẽ những chuyến xe hoa cuối cùng đang hối hả lăn bánh trên khắp các cung đường để hương sắc cao nguyên kịp hiện hữu trên bàn thờ gia tiên, trong phòng khách ấm cúng khắp mọi miền. Dù là cành lan sang trọng hay bó lay ơn giản dị, sự hiện diện của hoa Đà Lạt trong ngày tết truyền thống là minh chứng cho sự kết nối kỳ diệu giữa người và đất, như ý nghĩa của hoa về một năm mới Bính Ngọ 2026 an lành, thịnh vượng và tràn đầy sức sống.

Nguyễn Nghĩa .