Mâu thuẫn không thể dung hòa khiến dự án tiêm kích thế hệ sáu FCAS chính thức bị xóa bỏ
Sau nhiều nỗ lực đàm phán, hai quốc gia Pháp - Đức đã không thể tiếp tục duy trì dự án nghiên cứu chế tạo tiêm kích thế hệ sáu FCAS.

Sau thời gian dài tranh cãi, Đức và Pháp đã quyết định dừng việc triển khai dự án nghiên cứu tiêm kích thế hệ thứ FCAS của châu Âu, bắt nguồn từ mâu thuẫn kéo dài giữa hai nhà sản xuất Dassault và Airbus.

Cụ thể, Thủ tướng Đức Friedrich Merz và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã đi tới kết luận rằng hai tập đoàn Dassault và Airbus sẽ không thể đạt được thỏa hiệp về việc phát triển một loại máy bay chiến đấu chung.

Ông Merz đã đề nghị ông Macron từ bỏ việc tiếp tục dự án FCAS, đồng thời nhấn mạnh tính khả thi của việc tiếp tục hợp tác trong những lĩnh vực khác, đặc biệt là việc tích hợp các hệ thống vũ khí, nền tảng và cảm biến khác nhau vào cái gọi là "Đám mây chiến đấu".

Với bước đi trên, các yếu tố riêng lẻ thuộc về chương trình Hệ thống Không quân Chiến đấu Tương lai (FCAS) theo nhận xét vẫn có tác dụng trong một dự án tương lai và không bị bỏ phí.

Cần nhắc lại, dự án FCAS đầy tham vọng được Thủ tướng Đức Angela Merkel và Tổng thống Emmanuel Macron khởi xướng vào tháng 7/2017. Đáng tiếc là theo thời gian, tầm nhìn của Airbus và Dassault về máy bay chiến đấu tương lai ngày càng trở nên khác biệt.

Mâu thuẫn trở nên không thể dung hòa khi Dassault tuyên bố đóng vai trò chủ đạo trong dự án và phải được hưởng phần việc lớn hơn đáng kể. Trong khi đó phía Đức nhấn mạnh việc tuân thủ các thỏa thuận hiện có, trong đó quy định sự tham gia bình đẳng của hai bên.

Quyết định chính trị về tương lai của dự án tiêm kích thế hệ sáu FCAS đã nhiều lần bị trì hoãn, nhưng giờ đây theo ghi nhận, hai nhà lãnh đạo Macron và Merz đã chính thức chấm dứt dự án này.

Vấn đề nữa cũng cần được nhắc đến chính là ngay từ tháng 12/2025, đã xuất hiện một số lời kêu gọi trong Quốc hội Đức (Bundestag) yêu cầu rút nước này khỏi Dự án FCAS.

Sau khi tranh chấp leo thang, Tập đoàn Airbus tuyên bố sẵn sàng tự nghiên cứu phát triển chiến đấu cơ thế hệ thứ sáu mà không cần sự tham gia của Dassault, phía Đức tin rằng việc chế tạo một tiêm kích đầy triển vọng sẽ hiệu quả hơn nếu không có đối tác Pháp.

Sau đó hai bên liên tục cáo buộc lẫn nhau về việc không đảm bảo sự phát triển của từng thành phần riêng lẻ, đó là lý do tại sao quá trình thực hiện dự án trên thực tế đã bị dừng lại suốt thời gian dài vừa qua.

Theo báo chí Đức, bước đi tiếp theo có thể theo một trong hai kịch bản đó là tự chế tạo máy bay chiến đấu nội địa, hoặc tham gia một trong những dự án quốc tế đó là GCAP của Anh - Nhật - Ý, hoặc chương trình của Thụy Điển nhằm tạo ra tiêm kích thế hệ thứ sáu.

Nhưng dù sao đi nữa, diễn biến trên cho thấy châu Âu đang chậm trễ so với Mỹ và Trung Quốc trong cuộc đua tranh quyết liệt này.











