Meta làm dấy lên lo ngại về quyền riêng tư của người lao động
Meta đang triển khai phần mềm theo dõi trên máy tính nhân viên tại trụ sở chính nhằm ghi lại thao tác chuột và bàn phím để huấn luyện AI, gia tăng nghi ngờ về quyền riêng tư.
Công cụ mang tên Model Capability Initiative (MCI) được cài đặt trên các ứng dụng và nền tảng làm việc nội bộ, cho phép ghi nhận hành vi sử dụng máy tính của nhân viên, bao gồm di chuyển chuột, thao tác nhấp và nhập liệu. Hệ thống này cũng có khả năng chụp ảnh màn hình theo từng thời điểm nhằm thu thập dữ liệu thực tế phục vụ cải thiện mô hình trí tuệ nhân tạo (AI).
Mục tiêu của chương trình là giúp các hệ thống AI hiểu rõ hơn cách con người tương tác với máy tính. Đây là một phần trong chiến lược tái cấu trúc toàn diện lực lượng lao động xoay quanh AI của Meta.

Làn sóng AI thúc đẩy cắt giảm nhân sự và gia tăng giám sát tại Meta. (Ảnh: Getty Images)
Giám đốc Công nghệ Andrew Bosworth cho biết mục tiêu nhằm xây dựng các tác nhân có khả năng tự học từ những điểm mà con người từng phải can thiệp, qua đó cải thiện hiệu suất theo thời gian. Điều này đòi hỏi việc thu thập dữ liệu tương tác thực tế trong quá trình làm việc hàng ngày.
Đại diện Meta khẳng định dữ liệu thu thập từ MCI sẽ chỉ phục vụ huấn luyện AI, không được sử dụng cho đánh giá hiệu suất nhân sự. Công ty cũng cho biết đã áp dụng các biện pháp nhằm hạn chế việc thu thập thông tin nhạy cảm, dù chưa công bố chi tiết phạm vi dữ liệu bị loại trừ.
Tập đoàn này đang đẩy nhanh quá trình tích hợp AI vào vận hành, với kỳ vọng nâng cao hiệu quả và tự động hóa nhiều khâu công việc. Trong định hướng dài hạn, Meta hướng tới việc các tác nhân AI có thể đảm nhận phần lớn nhiệm vụ, còn con người đóng vai trò giám sát, điều chỉnh và tối ưu hệ thống.
Do đó, song song với việc triển khai công nghệ, Meta đang thúc đẩy nhân viên sử dụng AI trong công việc hàng ngày, kể cả khi hiệu suất ngắn hạn có thể bị ảnh hưởng. Công ty cũng lên kế hoạch cắt giảm khoảng 10% lực lượng lao động toàn cầu từ ngày 20/5 và có thể tiếp tục tinh giản nhân sự trong thời gian tới.
Xu hướng tái cấu trúc nhân sự gắn với AI không chỉ diễn ra tại Meta mà còn lan rộng trong ngành công nghệ Mỹ. Nhiều doanh nghiệp đang tận dụng khả năng của AI trong các lĩnh vực như lập trình, quản lý dữ liệu để tối ưu chi phí và nâng cao năng suất, kéo theo các đợt cắt giảm nhân sự quy mô lớn. Amazon đã giảm khoảng 30.000 nhân sự văn phòng, trong khi công ty fintech Block cũng cắt gần một nửa lực lượng lao động hồi đầu năm.
Tuy nhiên, việc mở rộng thu thập dữ liệu nội bộ đang làm dấy lên những quan ngại đáng kể về quyền riêng tư. Theo giới chuyên gia, việc ghi lại chi tiết thao tác bàn phím và hành vi sử dụng máy tính có thể khiến nhân viên văn phòng chịu mức giám sát cao chưa từng có.
Bà Ifeoma Ajunwa, giáo sư luật tại Đại học Yale, nhận định công nghệ theo dõi nhân viên vốn đã tồn tại từ lâu, nhưng việc thu thập dữ liệu ở mức độ chi tiết theo thời gian thực đánh dấu một bước leo thang mới. Trong khi đó, khung pháp lý tại Mỹ vẫn còn khá lỏng lẻo, chủ yếu yêu cầu doanh nghiệp thông báo về hoạt động giám sát.
Ở chiều ngược lại, các quy định tại châu Âu được đánh giá nghiêm ngặt hơn. Theo các chuyên gia, việc ghi lại thao tác bàn phím trên diện rộng nhiều khả năng vi phạm Quy định bảo vệ dữ liệu chung (GDPR), vốn đặt ra các tiêu chuẩn cao về quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Sự gia tăng giám sát trong môi trường làm việc được cho là sẽ làm thay đổi tương quan quyền lực giữa người lao động và doanh nghiệp, trong bối cảnh các công ty công nghệ ngày càng phụ thuộc vào dữ liệu để phát triển các hệ thống AI thế hệ mới.











